Η ζήλια, στην πρωταρχική της μορφή, είναι ένα φυσιολογικό ανθρώπινο συναίσθημα. Είναι ο αρχέγονος φόβος μην χάσουμε αυτό που θεωρούμε πολύτιμο. Όλοι έχουμε νιώσει την αμυδρή απειλή, την ανασφάλεια, το σφίξιμο στο στομάχι όταν η σταθερότητα μιας σχέσης κλονίζεται. Από μόνη της, η ζήλια δεν είναι ασθένεια είναι μια καμπάνα κινδύνου. Το πρόβλημα ξεκινά όταν η καμπάνα δεν σταματά να χτυπά. Όταν το στιγμιαίο συναίσθημα μετατρέπεται σε μόνιμο φίλτρο μέσα από το οποίο βλέπεις τον κόσμο. Τότε, παύεις να κοιτάζεις τον σύντροφό σου. Κοιτάζεις μόνο τους φόβους σου. Δεν ακούς τις λέξεις του. Ακούς τα σενάρια του μυαλού σου. Δεν βλέπεις την πραγματικότητα. Βλέπεις την προβολή των εφιαλτών σου. Η νοσηρή ζήλια δεν έχει ρίζες στην αγάπη. Γεννιέται από τη βαθιά ανασφάλεια, τον τρόμο της εγκατάλειψης, τη χαμηλή αυτοεκτίμηση και τα ανεπούλωτα τραύματα του παρελθόντος. Ο άνθρωπος που ζηλεύει παθολογικά δεν υποφέρει από τις πράξεις του άλλου, αλλά από τις δικές του φαντασιώσεις. Ένα μήνυμα που καθυστέρησε πέντε λεπτά. Ένα φευγαλέο χαμόγελο σε έναν άγνωστο. Μια αυθόρμητη έξοδος με φίλους. Μια ανεπαίσθητη αλλαγή στον τόνο της φωνής.
Στα μάτια του ζηλότυπου, τα πάντα μεταμορφώνονται σε «πειστήρια εγκλήματος». Το μυαλό μετατρέπεται σε ένα σκοτεινό δικαστήριο που έχει ήδη βγάλει την καταδικαστική απόφαση και απλώς κατασκευάζει αποδείξεις για να τη δικαιολογήσει. Έτσι ξεκινούν οι ανακρίσεις, το κυνήγι των κωδικών, οι έλεγχοι των κινητών και οι παρακολουθήσεις. Το τραγικό παράδοξο; Όσο περισσότερο καθησυχάζεις έναν παθολογικά ζηλότυπο άνθρωπο, τόσο περισσότερο θεριεύει η καχυποψία του. Γιατί το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη πληροφοριών είναι η έλλειψη εσωτερικής ασφάλειας. Και κανένα «αθωωτικό» στοιχείο δεν μπορεί να γεμίσει ένα υπαρξιακό κενό.
Στις πιο ακραίες μορφές της, η ζήλια ξεπερνά τα όρια της νεύρωσης και αγγίζει την ψυχοπαθολογία..το ζηλότυπο παραλήρημα (ή σύνδρομο του Οθέλλου). Εδώ, η αμφιβολία δίνει τη θέση της στην απόλυτη βεβαιότητα. Ο άνθρωπος δεν υποψιάζεται πλέον. Ξέρει.Δεν ψάχνει ενδείξεις. Είναι σίγουρος.
«Δεν υπάρχει καμία απόδειξη απιστίας.» «Τα κρύβει πολύ καλά.»
«Το κινητό είναι καθαρό, δεν υπάρχουν μηνύματα.» «Τα έσβησε πριν έρθει.»
«Οι φίλοι σου επιβεβαιώνουν ότι ήσουν μαζί τους.» «Είναι όλοι στο κόλπο και μου λένε ψέματα.»
Σε αυτή την κατάσταση, η ίδια η απουσία στοιχείων βαφτίζεται ως η μέγιστη απόδειξη της ενοχής. Αυτό το σύνδρομο μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα σοβαρών ψυχιατρικών διαταραχών, νευρολογικών παθήσεων ή χρόνιου αλκοολισμού. Είναι μια κατάσταση εξαιρετικά επικίνδυνη, καθώς οδεύει μαθηματικά προς τη λεκτική ή σωματική βία, και απαιτεί άμεση ψυχιατρική παρέμβαση.
Συχνά ξεχνάμε ότι η ζήλια είναι μια διπλή φυλακή. Δεν βασανίζει μόνο εκείνον που την υπομένει, αλλά και εκείνον που τη βιώνει. Ο ζηλότυπος ζει σε έναν μόνιμο, εξαντλητικό νευρικό συναγερμό. Αναλύει, αποκωδικοποιεί, αγωνιά, υποφέρει. Και το πιο ειρωνικό; Στο τέλος, καταστρέφει με τα ίδια του τα χέρια αυτό που τρέμει μην χάσει. Καμία σχέση δεν μπορεί να αναπνεύσει σε καθεστώς ασφυξίας. Η αγάπη χρειάζεται χώρο για να υπάρχει..η ζήλια απαιτεί εγγυήσεις. Όμως, η απόλυτη βεβαιότητα στις ανθρώπινες σχέσεις είναι μια αυταπάτη.
Συναισθηματική ωριμότητα δεν σημαίνει να βρεις τον τέλειο τρόπο να ελέγχεις τον άλλον. Σημαίνει να έχεις το σθένος να αντέχεις την αβεβαιότητα της ελευθερίας του, χωρίς να ισοπεδώνεις τον κοινό σας κόσμο. Να αγαπάς χωρίς να φυλακίζεις.Να συνδέεσαι χωρίς να κατέχεις.Να λες «σε αγαπώ» και να εννοείς «σε επιλέγω», όχι «σε εξουσιάζω».
Η αγάπη ΔΕΝ είναι τίτλος ιδιοκτησίας. Και η εμπιστοσύνη δεν είναι συμβόλαιο σιγουριάς. Είναι το γενναίο άλμα να μένεις ανοιχτός και ευάλωτος απέναντι στον άλλον, γνωρίζοντας ότι η μόνη αληθινή σύνδεση είναι αυτή που επιλέγει να μείνει, ενώ μπορεί ανά πάσα στιγμή να φύγει.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου