Θα είμαι λίγο απόλυτος , αλλά σε κάθε σχέση γονιού-παιδιού αυτός που έχει τη μεγαλύτερη ευθύνη είναι ο γονιός. Ναι καλά άκουσες…
Πριν με βρίσεις στα σχόλια… άκουσον μεν, πάταξον δε. Ο γονιός πάει στο παιδί. Όσο χρονών κι αν είναι το παιδί. Γιατί στη σχέση γονιού-παιδιού δεν μιλάμε για δύο ανθρώπους που μπαίνουν με ίσους όρους. Μιλάμε για έναν άνθρωπο που ήρθε πρώτος στη ζωή, έχει περισσότερη ψυχική οργάνωση, περισσότερη εμπειρία, μεγαλύτερη ευθύνη και ,οκ θεωρητικά τουλάχιστον, μεγαλύτερη δυνατότητα να αντέξει το συναίσθημα χωρίς να διαλυθεί από αυτό. Το παιδί, ακόμη κι όταν γίνει 20, 30 ή 40 χρονών, παραμένει ψυχικά το παιδί αυτής της σχέσης. Μπορεί να είναι ενήλικας στη ζωή, στη δουλειά, στον γάμο, στην κοινωνία. Αλλά μέσα στη σχέση με τον γονιό, ενεργοποιούνται συχνά πολύ παλιοί δεσμοί, παλιά τραύματα, παιδικές ανάγκες, ανεκπλήρωτες προσδοκίες και ρόλοι που γράφτηκαν νωρίς. Εκεί, το “μεγάλωσε πια” δεν αρκεί. Γι’ αυτό λέω πως ο γονιός πάει στο παιδί. Όχι επειδή το παιδί είναι πάντα αθώο. Όχι επειδή το παιδί δεν κάνει λάθη. Αλλά επειδή ο γονιός είναι εκείνος που καλείται να κρατήσει μεγαλύτερο ψυχικό χώρο. Να κάνει την υπέρβαση. Να αντέξει χωρίς να εκδικείται. Να ακούσει χωρίς να μετράει εγωισμούς. Να πλησιάσει χωρίς να περιμένει πρώτα να ταπεινωθεί ο άλλος. Αυτό είναι το δύσκολο. Γιατί πολλοί γονείς λένε μέσα τους “και γιατί να πάω εγώ;” Η απάντηση είναι πολυ ξεκάθαρη
“γιατί εσύ είσαι ο γονιός ρε μπρο; .”
Η γονεϊκή θέση δεν τελειώνει όταν το παιδί ενηλικιωθεί. Μεταμορφώνεται. Από φροντίδα του σώματος γίνεται φροντίδα της σχέσης. Από πρακτική προστασία γίνεται συναισθηματική διαθεσιμότητα. Από “σου λέω τι να κάνεις” γίνεται “είμαι εδώ να σε δω όπως είσαι”. Κάποιοι το μπερδεύουν αυτό με υποχώρηση. Δεν είναι υποχώρηση. Είναι δύναμη. Είναι η δυνατότητα να μη λειτουργείς ανταγωνιστικά απέναντι στο παιδί σου. Να μη λες “ας έρθει πρώτα εκείνο”. Να μη βάζεις τον εγωισμό σου απέναντι από τη βαθύτερη ανάγκη της σχέσης. Γιατί όταν ο γονιός περιμένει από το παιδί να κάνει πρώτος τη γέφυρα, πολλές φορές του ζητά κάτι που το ίδιο το παιδί δεν έμαθε ποτέ πώς να κάνει μέσα σε εκείνη τη σχέση. Και εδώ είναι όλη η ουσία το παιδί δεν κουβαλά μόνο τη σημερινή σύγκρουση κουβαλά και όλες τις προηγούμενες ηλικίες του μέσα της. Ο σαραντάρης γιος μπορεί να μιλάει με φωνή ενήλικη αλλά μέσα του να πονάει ακόμη ο δεκάχρονος που δεν ένιωσε αρκετά ορατός. Η τριαντάχρονη κόρη μπορεί να βάζει θυμό, απόσταση ή σιωπή αλλά μέσα της να υπάρχει ακόμη το παιδί που κάποτε δεν ένιωσε αρκετά ασφαλές για να πλησιάσει.
Άρα ναι! ο γονιός πάει στο παιδί όσο χρονών κι αν είναι γιατί η σχέση αυτή δεν μετριέται μόνο με βιολογική ηλικία αλλά με συναισθηματικό αποτύπωμα. Και πολλές φορές η μεγαλύτερη πράξη αγάπης δεν είναι να έχεις δίκιο είναι να πεις…“Έλα γιε μου να ξαναβρούμε δρόμο”, “Έλα κορούλα μου να μιλήσουμε αλλιώς”, “Δεν θέλω να κερδίσω απέναντί σου ,θέλω να μη σε χάσω παιδί μου ”.
Να θυμάσαι…στο τέλος της ημέρας, καμία σχέση γονιού και παιδιού δεν σώθηκε επειδή κάποιος «είχε δίκιο». Σώθηκε επειδή κάποιος άπλωσε πρώτος το χέρι. Κράτα λοιπόν την αγκαλιά σου ανοιχτή. Γιατί, όσο κι αν μεγαλώσει, ένα παιδί πάντα ξέρει πού είναι το σπίτι του….
Υ.Γ. Σε βλέπω ήδη να τρίβεις τα χέρια και να ετοιμάζεσαι να γράψεις «ναι αλλά υπάρχουν και τοξικά ή κακοποιητικά παιδιά», και θα συμφωνήσω. Προφανώς δεν αναφέρομαι σε σχέσεις όπου υπάρχει κακοποίηση, βία ή σοβαρή εκμετάλλευση. Εκεί η προστασία προηγείται της συμφιλίωσης. Μιλώ για τις σχέσεις που χάνονται από εγωισμό, σιωπή και πείσμα.
Ευάγγελος Ορφανιδης κλινικός ψυχολόγος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου