Κάπου σε ένα ελληνικό σπίτι, ένα αγοράκι 5 χρονών πέφτει, γρατζουνάει το γόνατό του και πάει τρέχοντας στη μάνα του. Εκείνη το παίρνει αγκαλιά, του δίνει ένα φιλί και του λέει «έλα, πέρασε». Και πετάγεται ο θείος από τον καναπέ, με ύφος , και λέει…«Μην τον παραχαϊδεύεις έτσι, θα γίνει φλώρος». Ο ίδιος θείος που πέρσι έβριζε τον διαιτητή στην τηλεόραση και έσπασε το τηλεκοντρόλ γιατί «αδικήθηκε η ομάδα».
Αυτό είναι το παράδοξο. Φοβόμαστε ότι η στοργή θα κάνει ένα αγόρι αδύναμο, αλλά δεν μας προβληματίζει καθόλου η συναισθηματική ανωριμότητα που βαφτίζεται «αντριλίκι».
Η στοργή δεν είναι υπερπροστασία. Η στοργή είναι ρύθμιση. Είναι η εμπειρία ότι όταν κάτι μέσα σου διαλύεται, υπάρχει ένας άλλος άνθρωπος που μπορεί να το αντέξει μαζί σου χωρίς να σε ντροπιάσει. Αυτό δεν δημιουργεί εξάρτηση. Δημιουργεί εσωτερικό έδαφος. Ένα αγόρι που έχει μάθει ότι μπορεί να πάει στην αγκαλιά χωρίς να γελοιοποιηθεί, μεγαλώνει με έναν πολύ συγκεκριμένο εσωτερικό μηχανισμό..«Ό,τι κι αν νιώσω, δεν είμαι μόνος ». Αυτός ο μηχανισμός είναι που του επιτρέπει αργότερα να αντέχει πίεση, απόρριψη, αποτυχία, χωρίς να καταρρέει ή να γίνεται επιθετικός. Αντίθετα, το αγόρι που μεγαλώνει με το «μην κλαις», «γίνε άντρας», «σφίξε τα δόντια», δεν γίνεται πιο δυνατό. Μαθαίνει να κόβει την επαφή με τον εαυτό του. Και επειδή το συναίσθημα δεν εξαφανίζεται, απλώς δεν επιτρέπεται, θα βρει άλλες διεξόδους…θυμό, ειρωνεία, απόσταση, σιωπή. Αυτό που φαίνεται σαν «σκληρότητα» είναι συχνά απλώς ένα καλά κρυμμένο άγχος και μια βαθιά ντροπή για το ότι νιώθει. Το μπέρδεμα γίνεται γιατί πολλοί ταυτίζουν τη στοργή με την απουσία ορίων. Εκεί όντως υπάρχει πρόβλημα. Ένα παιδί που δεν ακούει «όχι», που δεν μαθαίνει να περιμένει, να χάνει, να ματαιώνεται, δεν εκπαιδεύεται στη ζωή. Αλλά αυτό δεν είναι αποτέλεσμα της αγάπης. Είναι αποτέλεσμα της έλλειψης δομής.Το παιδί χρειάζεται και τα δύο..ζεστασιά και όριο. Αγκαλιά και «μέχρι εδώ». Αποδοχή και καθοδήγηση. Όταν αυτά συνυπάρχουν, τότε χτίζεται κάτι πολύ πιο βαθύ από το «αντριλίκι» της επιφάνειας..χτίζεται ψυχική αντοχή.
Η πραγματική δύναμη ενός άντρα δεν είναι να μη νιώθει. Είναι να μπορεί να νιώθει χωρίς να φοβάται ότι θα διαλυθεί. Να μπορεί να αγαπά χωρίς να ντρέπεται. Να μπορεί να βάζει όρια χωρίς να γίνεται βίαιος. Αυτά δεν προκύπτουν από σκληρότητα. Προκύπτουν από σχέση και την επαφή με το συναίσθημα.
Οπότε όχι, δεν θα γίνει φλώρος επειδή τον αγκάλιασες. Το πιθανότερο είναι ότι θα γίνει ένας άνθρωπος που δεν χρειάζεται να αποδείξει τίποτα σε κανέναν. Αγκάλιασε το αγόρι σου, φίλησε το και μάθε του ότι το κλάμα δεν τον κάνει λιγότερο άντρα, τον κάνει άνθρωπο. Ότι μπορεί να αγαπά χωρίς ντροπή, να βάζει όρια χωρίς βία και να στέκεται όρθιος όχι επειδή σφίγγει τα δόντια, αλλά επειδή έχει μέσα του έδαφος.
Ευάγγελος Ορφανιδης κλινικός ψυχολόγος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου