Άκουσα πριν καιρό σε μια συζήτηση κάποιον που είπε με σοβαρό ύφος.. «Πάω σε έναν θεραπευτή που μου ευθυγραμμίζει το τραύμα, μου καθαρίζει τις γενεαλογικές μπλοκαρισμένες ενέργειες και μου ανοίγει το abundance channel». Για μια στιγμή νόμιζα ότι μιλούσε για service αυτοκινήτου με δωρεάν ευθυγράμμιση τροχών και πλύσιμο μέσα-έξω.
Ζούμε σε εποχή που αν έχεις λίγο μπλα μπλα, κερί σόγιας, δύο αγγλικές λέξεις και μια κάμερα κινητού, μπορείς να γίνεις «θεραπευτής». Λες ότι δουλεύεις με frequencies, λίγο «ρύθμιση νευρικού συστήματος» , λίγο «αναδόμηση εσωτερικού παιδιού», λίγο κβαντική τεχνολογία ,έτσι για να ακούγεται ακριβό, επικαλείσαι και τα Θεία έτσι για καλύτερη ταύτιση και βάζεις και μια μουσική με ήχους φάλαινας σε αναπαραγωγική περίοδο από πίσω και έτοιμος ο ειδικός.
Γελάμε οκ, αλλά το αστείο χάνει την βαρύτητα του όταν μιλάμε για την υγεία . Όταν μιλάμε για ψυχική υγεία, μιλάμε για ανθρώπους που πονάνε στ’ αλήθεια. Μιλάμε για πανικό, κατάθλιψη, πένθος, αυτοκτονικό ιδεασμό, κακοποίηση, τραύμα, εξαρτήσεις, οικογένειες που διαλύονται, παιδιά που υποφέρουν. Εκεί δεν χωράει ο τυχαίος «φωτισμένος» που διάβασε τρία quotes και έκανε ένα σεμινάριο Σαββατοκύριακου.
Η διαφορά ψυχολόγου και κάθε αυτοαποκαλούμενου θεραπευτή δεν είναι θέμα εγωισμού ούτε επαγγελματικής ζήλιας. Είναι θέμα ευθύνης. Ο ψυχολόγος έχει πανεπιστημιακή εκπαίδευση, εποπτευόμενη πρακτική, γνώση ψυχοπαθολογίας, αξιολόγησης, δεοντολογίας, ορίων, επιστημονικών μεθόδων παρέμβασης. Έχει μάθει πότε κάτι είναι άγχος και πότε μπορεί να είναι ψύχωση. Πότε μια θλίψη είναι φυσιολογικό πένθος και πότε σοβαρή κατάθλιψη. Πότε χρειάζεται παραπομπή σε ψυχίατρο ή άλλο ειδικό. Ο τσαρλατάνος συνήθως έχει μία απάντηση για όλα. Και αυτό είναι επικίνδυνο.
Ο πόνος σου είναι πολύ σοβαρός για να τον εμπιστεύεσαι σε ανθρώπους που δεν έχουν καταρτιστεί να τον κρατήσουν. Δεν θα πήγαινες σε κάποιον που «νιώθει γιατρός» να σου χειρουργήσει το γόνατο. Δεν θα έδινες το παιδί σου σε κάποιον που «πιστεύει πως είναι παιδαγωγός» επειδή έχει ωραία αύρα. Γιατί λοιπόν δίνεις το μυαλό, το τραύμα και την ευαλωτότητά σου σε ανθρώπους χωρίς επάρκεια;
Τι να προσέχεις;
Αν σου τάζει γρήγορες και σίγουρες θεραπείες.
Αν εμφανίζεται σαν να έχει απάντηση για τα πάντα.
Αν σε κάνει να νιώθεις πως χωρίς εκείνον δεν μπορείς να σταθείς. Αν απαξιώνει γιατρούς, ψυχολόγους και κάθε επιστημονική προσέγγιση. Αν πουλάει “μυστική γνώση”, μοναδικές μεθόδους και αλήθειες που δήθεν μόνο εκείνος κατέχει. Ενας σοβαρός επαγγελματίας δεν σου πουλά θαύμα. Σου προσφέρει σχέση, πλαίσιο, γνώση, δουλειά, χρόνο και ειλικρίνεια. Μπορεί να σου πει «δεν ξέρω», «χρειάζεται αξιολόγηση», «θέλει υπομονή», «ίσως χρειάζεται και άλλος ειδικός». Αυτό ακούγεται λιγότερο sexy, αλλά είναι πολύ πιο ασφαλές. Η εποχή μας λατρεύει τους εντυπωσιακούς, τα πυροτεχνήματα . Η θεραπεία όμως σπάνια γίνεται με εντυπωσιασμό. Γίνεται με συνέπεια, γνώση και ανθρώπινη παρουσία…και με δύσβατες συνήθως διαδρομές.
Οκ, καποιοι θα πουν «ναι, σοφέ γέροντα αλλά και ειδικοί υπάρχουν ανεπαρκείς»… φυσικά και υπάρχουν.
Αν σου τάζει γρήγορες και σίγουρες θεραπείες.
Αν εμφανίζεται σαν να έχει απάντηση για τα πάντα.
Αν σε κάνει να νιώθεις πως χωρίς εκείνον δεν μπορείς να σταθείς. Αν απαξιώνει γιατρούς, ψυχολόγους και κάθε επιστημονική προσέγγιση. Αν πουλάει “μυστική γνώση”, μοναδικές μεθόδους και αλήθειες που δήθεν μόνο εκείνος κατέχει. Ενας σοβαρός επαγγελματίας δεν σου πουλά θαύμα. Σου προσφέρει σχέση, πλαίσιο, γνώση, δουλειά, χρόνο και ειλικρίνεια. Μπορεί να σου πει «δεν ξέρω», «χρειάζεται αξιολόγηση», «θέλει υπομονή», «ίσως χρειάζεται και άλλος ειδικός». Αυτό ακούγεται λιγότερο sexy, αλλά είναι πολύ πιο ασφαλές. Η εποχή μας λατρεύει τους εντυπωσιακούς, τα πυροτεχνήματα . Η θεραπεία όμως σπάνια γίνεται με εντυπωσιασμό. Γίνεται με συνέπεια, γνώση και ανθρώπινη παρουσία…και με δύσβατες συνήθως διαδρομές.
Οκ, καποιοι θα πουν «ναι, σοφέ γέροντα αλλά και ειδικοί υπάρχουν ανεπαρκείς»… φυσικά και υπάρχουν.
Υπάρχουν ψυχολόγοι κουρασμένοι, ακατάλληλοι για κάποιες περιπτώσεις, άνθρωποι με τίτλους αλλά χωρίς βάθος, χωρίς ενσυναίσθηση ή χωρίς συνεχή εξέλιξη. Το πτυχίο από μόνο του δεν κάνει κανέναν θεραπευτή. Όμως εδώ είναι το κρίσιμο σημειο…η ύπαρξη κακών επαγγελματιών δεν κάνει την ανεπάρκεια ισότιμη με την κατάρτιση. Δεν λέμε «υπάρχουν κακοί πιλότοι, άρα ας πετάξω με κάποιον που νιώθει ότι ξέρει να προσγειώνει αεροπλάνα».
Ο σωστός δρόμος δεν είναι να πετάξεις την επιστήμη επειδή κάποιοι την υπηρετούν κακά. Είναι να ψάξεις καλύτερα ποιος την υπηρετεί σωστά. Άλλο να κρίνεις έναν ανεπαρκή ειδικό. Και άλλο να εξισώνεις χρόνια εκπαίδευσης, δεοντολογίας και λογοδοσίας με κάποιον που αυτοανακηρύχθηκε θεραπευτής επειδή έκανε rebrand τον ναρκισσισμό του. Δεν θα επεκταθώ καν στο πόσα άτομα έχω δει να περνούν από τέτοιες “θεραπείες” πιο μπερδεμένα, πιο ενοχικά και πιο τραυματισμένα απ’ όσο πήγαν. Ο πόνος του ανθρώπου δεν είναι χώρος για πειραματισμούς, εγωισμούς και θεατρικά σωτηρίας.
Σ.Σ.: «Είμαι ευτυχισμένος.» «Είμαι πλήρης.» «Ζω τη ζωή των ονείρων μου.» «Έχω βρει τον εαυτό μου.» «Είμαι επιτυχημένος.» «Όλα είναι θέμα mindset.» «Αρκεί να το πιστέψεις.» «Μόνο θετική ενέργεια εδώ.»
Και τα ακούω όλα αυτά καμιά φορά και αναρωτιέμαι κι εγώ τι κάνω λάθος, ρε π**** μου. Γιατί εγώ κάποιες μέρες αγχώνομαι, άλλες κουράζομαι, άλλες μπερδεύομαι, άλλες θέλω απλώς να με αφήσουν ήσυχο να φάω μια τυρόπιτα χωρίς να ακούσω άλλη μια συμβουλή διατροφής . Η πραγματική ζωή δεν είναι μόνιμη ευτυχία, ούτε συνεχής κορυφή. Είναι χαρές, απώλειες, ανασφάλειες, στιγμές νοήματος, βαρεμάρα, αγώνας, γέλιο και κάποιες μέρες που απλώς επιβιώνεις. Η ψυχική υγεία δεν είναι να είσαι πάντα καλά. Είναι να αντέχεις και όταν δεν είσαι... Οπότε αν δεν ξυπνάς κάθε μέρα φωτισμένος, ατάραχος και παραγωγικός, ηρέμησε. Δεν έχεις χαλασμένο mindset. Δεν σου λείπει η «κβαντική ευθυγράμμιση». Δεν κάνεις κάτι λάθος. Μάλλον άνθρωπος είσαι.
Ευάγγελος Ορφανιδης κλινικός ψυχολόγος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου