Εμφάνιση αναρτήσεων ταξινομημένων κατά συνάφεια για το ερώτημα Γιώργος X. Παπασωτηρίου. Ταξινόμηση κατά ημερομηνία Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων ταξινομημένων κατά συνάφεια για το ερώτημα Γιώργος X. Παπασωτηρίου. Ταξινόμηση κατά ημερομηνία Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 24 Νοεμβρίου 2021

Κορονοϊός: Οι «αρνητές» τσίπας!

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Ένας, δύο, τρεις… ο Γιώργος, ο Γιάννης, η Ελένη, η Μαρία… εκατοντάδες, χιλιάδες άνθρωποι πεθαίνουν μ’ έναν μοναχικό, βασανιστικό, άδικο τρόπο. Δύο χρόνια τώρα η πανδημία του κορονοϊού επανέρχεται όπως τα κύματα της παλίρροιας. 112 νεκροί σε μία μέρα στην Ελλάδα.

«Συμβαίνει παντού» είναι το κυβερνητικό επιχείρημα. Το "παντού" μοιάζει να παρέχει το άλλοθι του αναπόφευκτου, του "φυσικού συμβάντος"! Αυτή είναι η αφετηρία των παραλογισμών. Εδώ καλλιεργείται ο ανορθολογισμός των αρνητών. Στην πραγματικότητα, όμως, ο κορονοϊός είναι η «θανατηφόρα δοκιμασία για ολόκληρη τη λογική του νεοφιλελευθερισμού» (Fr. Lordon στη Le Monde Diplomatique).

Γιατί αυτοί που μας κυβερνούν, αν τους είχε μείνει λίγη τσίπα, θα έπρεπε να παραδεχτούν όταν μιλούσαν για την διάλυση της δημόσιας Υγείας, ότι δεν είχαν καταλάβει τίποτα για το τι η εποχή απαιτεί. Θα έπρεπε να παραδεχτούν ότι είναι υπεύθυνοι για τους θανάτους, για τις ΜΕΘ «πεταμένα λεφτά», για τη μη ενίσχυση με υγειονομικό προσωπικό των νοσοκομείων. Αντ’ αυτού παρουσιάζουν τους θανάτους ως δήθεν μοιραίο –ως σχεδόν φυσικό- γεγονός, ενώ παράλληλα επιχειρούν να εκμεταλλευθούν την καταστροφή για να ενισχύσουν τον έλεγχο και την επιτήρηση, για να αυξήσουν την αστυνομία, να στρατιωτικοποιήσουν την κοινωνία, να χειραγωγήσουν την επικοινωνία και τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, για να στηρίξουν ένα νέο δυστοπικό σύστημα, που θα υπηρετεί το κέρδος χωρίς όρια, την υπερσυσσώρευση χωρίς φρένο.

Είναι γνωστό ότι η υγειονομική κρίση είχε προβλεφθεί πριν 15 χρόνια (από την επιδημία του SARS), αλλά δεν έκαναν απολύτως τίποτα, καθώς η "προετοιμασία" δεν ήταν κερδοφόρα. Ακόμα και όταν υπήρχε πρόβλεψη, αυτή υπονομεύονταν. Ο Ομπάμα, για παράδειγμα, όπως αναφέρει ο Νόαμ Τσόμσκι, «είχε αναθέσει σε μια μικρή εταιρεία στην Καλιφόρνια την παραγωγή ποιοτικών αλλά φτηνών αναπνευστήρων για ΜΕΘ… Όμως η εταιρεία γρήγορα αγοράστηκε από μια μεγαλύτερη, την Covidien, που φτιάχνει ακριβούς αναπνευστήρες, και «έθαψε» το πρόγραμμα των φτηνών γιατί δεν ήθελε ανταγωνισμό στα προϊόντα της, και γι’ αυτό ακύρωσε το κυβερνητικό συμβόλαιο, με το επιχείρημα ότι δεν είναι αρκετά κερδοφόρο»! Στο πολιτικό πεδίο οι απαγορεύσεις που επιβάλλονται στις κυβερνήσεις ώστε να μην κάνουν τίποτα είναι φοβερές. Οι φαρμακοβιομηχανίες-κολοσσοί έχουν τεράστια ισχύ και είναι αδύνατο στις κυβερνήσεις να παρέμβουν, καθώς ο νόμος του κέρδους θεωρείται απαράβατος.

Παράλληλα, η πανδημία αξιοποιείται για τη διαμόρφωση μιας νέας βιο-εξουσίας, που θα ελέγχει και θα επιτηρεί ολοκληρωτικά τους ανθρώπους, για τη δημιουργία μιας νέας κοινωνίας, που θα βασίζεται στο φόβο και την καταστολή, κι ενός νέου ανθρωπότυπου, που θα είναι ένα σώμα έγκλειστο σ’ ένα σπίτι-φυλακή, μια ψυχή χωρίς ζωή, διαμεσολαβημένη από τα «μέσα κοινωνικής δικτύωσης». Η ιστορία βρίθει από παραδείγματα εκμετάλλευσης των πανδημιών από την εξουσία. Ο Michel Foucault στο βιβλίο του Les Anormaux, είχε επισημάνει ότι η επιδημία της πανώλης και τα μέτρα περιορισμού που είχαν ληφθεί τότε, δημιούργησαν μια νέα μορφή διακυβέρνησης, μια νέα μορφή "πειθαρχικής οργάνωσης" της κοινωνίας, όπου υπήρχε γνώση και έλεγχος του κάθε ατόμου ξεχωριστά. Η νομιμοποίηση του ελέγχου και του καταναγκασμού γινόταν στο όνομα της καταπολέμησης του ιού. Και σήμερα, η οικειοποίηση από την εξουσία όλων των προσωπικών δεδομένων των πολιτών και η διαρκής επιτήρηση γίνεται στο όνομα της «υγείας».

Στις παραπάνω «αλήθειες» βασίζεται ο «παρα-λόγος» των αρνητών. Γι' αυτό η εξουσία δεν μπορεί να πείσει και καταφεύγει στην καταστολή…

Υπάρχει λύση; Υπάρχει. Αυτή προϋποθέτει μια άλλη οικονομική λειτουργία που θα θέτει πάνω απ’ όλα τη ζωή(και όχι το κέρδος), συμπεριλαμβάνοντας σ’ αυτή και μια άλλη σχέση με τη φύση. Είναι γνωστό ότι η απειλή της πολιομυελίτιδας τερματίστηκε με το εμβόλιο του Σαλκ, από έναν κυβερνητικό θεσμό, χωρίς ευρεσιτεχνία, και το οποίο έγινε διαθέσιμο σε όλους. Αυτό μπορεί να γίνει και τώρα, αλλά στερεί κέρδη από τα βαμπίρ του νεοφιλελευθερισμού. Γι' αυτό η λυσιτελής αντιμετώπιση του προβλήματος έχει ως προϋπόθεση και την αντιμετώπιση της νεοφιλελεύθερης «πανούκλας» και του καπιταλισμού ως οικονομικού παραδείγματος…

Πηγή:artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 24 Δεκεμβρίου 2019

Ο επαναστάτης Χριστός...

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Μπροστά μου η απλάδα και η φωτογραφία της. Ένας χρόνος χωρίς την αγάπη της. Κι εκείνη η φωνή να με επιπλήττει αυστηρά: «Ο βασιλιάς τους προσκάλεσε στο Δείπνο κι αυτοί δεν πήγαν».

Είναι αλήθεια, δεν πήγα.

«Μα είναι δυνατόν να τους καλέσει ο ίδιος ο βασιλιάς και να μην πάνε;», αναρωτήθηκε ρητορικά ξανά και ξανά ο ιεροκήρυκας! Σκέφθηκα για μια στιγμή να φωνάξω: «Μπράβο τους που δεν υπάκουσαν!» Βαθειά θρησκευόμενη η αγαπημένη μου. Μια Ζωή δοσμένη στην Καλοσύνη και την Αγάπη. Προς τιμή της η σιωπή μου.

Με είχε ρωτήσει μια φορά να της πω, αν πιστεύω στην άλλη ζωή. Τη φίλησα και της είπα πώς δεν πιστεύω στην άλλη ζωή αλλά πιστεύω σε μια άλλη ζωή, και πως θα είμαστε για πάντα μαζί σαν δύο άνθρωποι που αγαπήθηκαν πολύ. Πως θα τρέξουμε αγκαλιασμένοι μαζί στους υδροφόρους ορίζοντες κι από εκεί στη μεγάλη Μάνα μας τη θάλασσα, στον Αμβρακικό. Ώσπου να γίνουμε αστερόσκονη που χορεύει βαλς στις μουσικές του σύμπαντος… Απογοητεύθηκε, αλλά δεν διαταράχθηκε ούτε η πίστη της ούτε η αγάπη της για το γιο της. Καθόμουν τώρα μπροστά στην απλάδα με τη φωτογραφία της να ακούω τον παπά να με εγκαλεί για «ανυπακοή» στο «βασιλιά».

Θυμήθηκα τον σουλτάνο που αποκαλούσε «χαΐνηδες» τους επαναστάτες. Όλες οι πίστεις το ίδιο. Γι’ αυτό λέω ότι η Εκκλησία ως εξουσιαστικός θεσμός εκπαιδεύει στην υπακοή. Κι αυτή η εντεταλμένη υπακοή επενδύεται με μία καταπληκτική ποίηση που αγγίζει την ψυχή και ασκεί μια υψηλή παρηγορητική λειτουργία ανακουφίζοντας από την απελπισία της έσχατης ματαίωσης.

Τελικά, θέλει γενναιότητα ο Διαφωτισμός!

«Δεν υπάκουσαν», αναφωνεί ξανά και ξανά ο παπάς. Κι εγώ να σιγοψέλνω «αιωνία η μνήμη» της μανούλας μου που πίστευε στο Θεό της αλλά και σ’ έναν επίγειο κόσμο καλοσύνης, ισότητας και αγάπης. Που πίστευε σ’ έναν Επαναστάτη Χριστό, όπως ο Μαρίνος Αντύπας, και όχι σε βασιλιάδες…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Πέμπτη 12 Οκτωβρίου 2017

Οι δημιουργοί του φασιστικού σκιάχτρου

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


«Νόμος του κράτους η διαστροφή». Ο πρωτοσέλιδος τίτλος της συντηρητικής εφημερίδας παραπέμπει σε έναν παλαιότερο χαρακτηρισμό περί «ξεχειλωμένης δημοκρατίας». Και το ερώτημα που προκύπτει είναι: Ποιός ορίζει το δημοκρατικό πλαίσιο ώστε να εκτιμηθούν τα όρια μιας δημοκρατίας; Ποια αυθεντία θέτει τα όρια της ανοχής σ’ ένα σύγχρονο δημοκρατικό καθεστώς;

Ο συνταγματικός νομοθέτης θα έλεγε κάποιος. Το Σύνταγμα και οι νόμοι του κράτους, όμως, δεν είναι ουδέτεροι, δεν πέφτουν από τον ουρανό, αλλά συμπυκνώνουν έναν συγκεκριμένο συσχετισμό πολιτικών δυνάμεων, αυτόν του νομοθετικού σώματος, που προέκυψε από δημοκρατικές εκλογές.

Αλλά ακόμα και σ’ αυτή την περίπτωση, σε μία δημοκρατία «κανείς δεν έχει το προνόμιο να χαράζει τα όρια της ανεκτικότητας μόνο από την οπτική γωνία των εκάστοτε δικών του αξιολογικών τοποθετήσεων» έλεγε ο Χάμπερμας. Απαιτείται μια υπέρβαση του εαυτού, μια ενσυναίσθηση, μια ευαισθησία απέναντι στον Άλλο, τον διαφορετικό.

Όμως αυτό που χαρακτηρίζει τους συντηρητικούς είναι η αδυναμία να πάνε παραπέρα από το υπερτροφικό τους Εγώ, από τον υπερβολικό τους εαυτό, από το αυστηρά ατομικό τους συμφέρον. Γι’ αυτό και η πλήρης αδιαφορία για τον Άλλο. Για να είμαστε ακριβείς, ενίοτε αγαπούν τον πλησίον τους, τα παιδιά τους, τους κουμπάρους τους, τους στρέιτ, μπορεί και τους συνέλληνες, αλλά ποτέ τους Άλλους, τους διαφορετικούς, τους Αμαληκίτες. Οι Άλλοι μειονεκτούν, είναι μάλλον υπάνθρωποι …

Αλλά, ας μην πάμε μακριά, οι υπερσυντηρητικοί που περιορίζουν την ανεκτικότητα εδώθε του «διεστραμμένου» νόμου που ψήφισε χθες η Βουλή, είναι οι ίδιοι που διαμαρτύρονται γιατί στον Ασπρόπυργο έχει πολλά ανόργανα σκουπίδια, χωρίς να «βλέπουν» το έγκλημα που συντελείται σε βάρος ανθρώπινων ψυχών από τους ρατσιστές και τους φασίστες της Χρυσής Αυγής. Είναι οι ίδιοι που υποστηρίζουν τους δουλέμπορους και τους δουλοκτήτες της Μανωλάδας και όπου αλλού, επειδή είναι Έλληνες. Είναι οι ίδιοι που μαζί με τον Μπερλουσκόνι θεωρούσαν ότι έπρεπε να βυθιστούν μερικά πλοιάρια μεταναστών προς παραδειγματισμό. Είναι αυτοί που είναι έτοιμοι να κανιβαλίσουν, ή να στρίψουν το μαχαίρι στην πληγή.

Δεν είναι ακόμα φασίστες αλλά είναι έτοιμοι να γίνουν. Την ώθηση θα τη δώσουν τα μίντια και εκείνοι των οποίων τα συμφέροντα εξυπηρετούνται από την άνοδο του σκιάχτρου του φασισμού…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 1 Ιανουαρίου 2019

Η ελπίδα...

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Οι λέξεις απαρτίζονται από μία ύλη, η οποία μπορεί να προκαλέσει εκρήξεις και να κινητοποιήσει τα αδρανή πνεύματα. Η ποιητική γλώσσα πολύ περισσότερο, μπορεί να δημιουργήσει μια νέα κοινωνικότητα, μία νέα συλλογικότητα, όπως αυτές που θάλλουν στις οπωροφόρες λέξεις και στην ποιητικότητα των δρόμων, όπου κατοικούν εξόριστοι οι νέοι και ο νέος λόγος.

Τα γράφω αυτά γιατί ναι, χρειαζόμαστε ελπίδα. Γιατί η λογοτεχνία δεν είναι ένας καθρέφτης νάρκισσων, αλλά ένας τρόπος να ουρλιάζει κανείς βουβά.

Αλλά επειδή και «οι λέξεις έχουν αφεντικά», αυτοί που κατέχουν τις λέξεις, την πνευματική εξουσία, αυτοί επιβάλλουν και τον χαρακτήρα των κοινωνικών σχέσεων, αυτοί μας υποβάλλουν τον τρόπο να αγαπάμε, να μισούμε, να σκεφτόμαστε και να ονειρευόμαστε. Αυτοί που κατέχουν την εξουσία των λέξεων κατέχουν, όχι μόνο την πολιτική ηγεμονία αλλά και την πολιτιστική εξουσία, την επικυριαρχία επί των αισθημάτων μας. Γι’ αυτό η σημερινή λογοτεχνία, ως επί το πλείστον, δεν περνάει ούτε από τη σκέψη ούτε από τη μνήμη ούτε από την καρδιά, αλλά είναι μια λογοτεχνία του εφησυχασμού και της αποκοίμησης. Η λογο-τεχνία στις μέρες μας είναι μία από τις τεχνο-λογίες της εξουσίας. Στην καλύτερη και πιο απαιτητική περίπτωση περιορίζεται σε μια στείρα λογοτεχνικότητα που τσιμπολογάει οκνηρά από Εγώ σε Εγώ, από μικρόκοσμο σε μικρόκοσμο, χάνοντας τον κόσμο και τον άνθρωπο, δηλαδή την ανθρωπιά.

Και για να το θέσω διαφορετικά, στη νεωτερική Ευρώπη το Εγώ αντιστοιχεί στην «ποίηση» και το Εμείς στο «έλεος»: «Ποίηση και Έλεος. Ποίηση: απόλαυση προσωπική, σπάνια, μυστική. Έλεος: εγκατάλειψη του εγώ σε όλους τους άλλους υποφέροντες...». Αυτά τα δύο σε κανέναν μεγάλο ποιητή δεν πάνε χώρια έλεγε ο Σ. Μπωντλαίρ. Σε κανέναν πραγματικό άνθρωπο δεν πάνε ξέχωρα, λέμε εμείς...

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Σάββατο 3 Ιουλίου 2021

Το Γιούρο και η σύμπραξη των ακροδεξιών

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Εκατομμύρια άνθρωποι παραληρούν, γίνονται «ένα» με καταλύτη ένα γκολ. Ο Ελίας Κανέττι ακούει εκστασιασμένος τη μυριόστομη ιαχή «γκοοοολ» από το στάδιο Πράτερ της Βιέννης και γράφει το μνημειώδες πόνημά του «Μάζα και Εξουσία». Στη φωτογραφία αποτυπώνεται η αγωνία και η ψυχική ένταση του φιλάθλου για την εθνική του ομάδα ποδοσφαίρου. Είναι πασίδηλο ότι οι “διαγωνισμοί” εθνικών ποδοσφαιρικών ομάδων, όπως το Ευρωπαϊκό και το Παγκόσμιο Κύπελο, ενισχύουν την εθνική ταυτότητα αλλά και τους εθνικισμούς. Δεν είναι τυχαίο ότι σ’ αυτή τη συγκυρία, 16 ακροδεξιά ευρωπαϊκά κόμματα μεταξύ των οποίων του Όρμπαν και του Σαλβίνι υπέγραψαν κοινή δήλωση την Παρασκευή 2 Ιουλίου για να αντιταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το ευρωπαϊκό υπερ-κράτος!

Αυτό δεν σημαίνει ότι το ποδόσφαιρο συγκαταλέγεται στα εργαλεία της ακροδεξιάς, αν και συχνά οι ποδοσφαιρικές εταιρείες δημιουργούν "στρατούς χουλιγκάνων", που εκκολάπτουν το αυγό του φασισμού. Κατά την άποψη του κοινωνιολόγου Κριστιάν Μπρομπερζέ το ποδόσφαιρο «δεν είναι ούτε όπιο του λαού ούτε νοσταλγία μήτε αρχαϊκή εξανάσταση μήτε ταξική πρακτική... (αλλά) είναι η πολεμική συνύπαρξη αντιθετικών οπτικών», ένα είδος οικουμενικής αναφοράς, ένα από τα σπάνια στοιχεία μιας αρσενικής κουλτούρας, η οποία διαπερνά τις διάφορες περιοχές, τα έθνη, τις γενιές και υπό μία έννοια αποτελεί τον καθρέφτη της κοινωνίας. Γιατί εδώ δεν παίζουν μόνο οι παίκτες αλλά και οι θεατές, ο λεγόμενος “δωδέκατος παίκτης”. Το παιχνίδι που παίζεται στο γήπεδο δεν έχει σχέση με το «δράμα» που λαμβάνει χώρα στις κερκίδες.

Δείτε τη φωτογραφία του φιλάθλου στην κερκίδα. «Οι αθλητές αγωνίζονται παίζοντας, ενώ οι θεατές αγωνίζονται στα σοβαρά» έλεγε ο Ουμπέρτο Έκο. Το θέαμα μας διεγείρει. Μάλιστα, φωνάζοντας και χειρονομώντας ασκούμαστε σωματικά και ψυχικά, εκτονωνόμαστε, μόνο που αυτή η εκτόνωση δεν οδηγεί όπως στους αθλητές σε μια νέα σχέση με το σώμα μας, δηλαδή στον έλεγχο και στην αυτοσυγκράτηση, αλλά στη χειραγώγησή του, στην instrumentum regni. Η δική μας συμμετοχή στο παιγνίδι γίνεται με τις φωνές και τις κραυγές, γίνεται στο... μιλητό, που τροφοδοτείται από τα μίντια. Η αθλητική φλυαρία αυτού του είδους έχει όλα τα χαρακτηριστικά της πολιτικής συζήτησης και μερικές φορές είναι το υποκατάστατό της. Στις χρονικές περιόδους, μάλιστα, που η πολιτική απαξιώνεται, τότε η ποδοσφαιρική και γενικότερα η αθλητική φλυαρία γίνεται και η ίδια πολιτική συζήτηση.

Αλλά υπάρχει και το λαϊκό ποδόσφαιρο. Αυτό φαίνεται στην κάτω φωτογραφία. Στο βιβλίο «πως μας έκλεψαν το ποδόσφαιρο» οι δημοσιογράφοι Fancois Ruffin και Antoine Dumini μιλούν για το λαϊκό ποδόσφαιρο, τότε που δεν ήταν μία μεγάλη επιχείρηση και οι ποδοσφαιριστές δεν ήταν οι σύγχρονοι «μονομάχοι» στην αρένα. Γράφουν για τον Socrates(Βραζιλία), τον Carlos Caszely(Χιλή), τον Robbie Fowler(Βρετανία) και άλλους ποδοσφαιριστές που τάχθηκαν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο υπέρ των απόκληρων, υπέρ των αδικημένων. Ακόμα και σήμερα στη λατινική Αμερική είναι ζωντανή μία μη εμπορική προσέγγιση του ποδοσφαίρου, που κάποιες φορές εντάσσεται στην προοπτική της κοινωνικής αμφισβήτησης.




Πηγή:artinews




Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Δευτέρα 18 Δεκεμβρίου 2017

Λαχτάρα για τη γη μου

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Sodade, sodade, λαχτάρα για τη γη μου. Για τη γη που η Σεζάρια Εβόρα περπατούσε και τραγουδούσε ξυπόλυτη για να συντονίζεται με τον παλμό της.

Sodade: Ένα τραγούδι και το βλέμμα αλλάζει. Ο κόσμος γίνεται άλλος.

Sodade, sodade. Η έλξη της σκόνης προς τη σκόνη από τη μια, και η ανάγκη της επιβίωσης, ο αποχωρισμός, το ξερίζωμα, η προσφυγιά. Αυτός ο Σίνης ο πιτυοκάμπτης που ξεσκίζει την ψυχή.

Oι ξεριζωμένοι νεαροί πρόσφυγες που πωλούνται στα σκλαβοπάζαρα της Λιβύης, ένας άστεγος που κουρνιάζει στην πλατεία Κλαυθμώνος, ένα παιδί που σέρνεται βάναυσα από σιδερόφραχτα ανθρωποειδή στην Ιερουσαλήμ, ένα μωρό στην αγκαλιά της Ροχίνγκια μάνας του στο Μπαγκλαντές κι ένα άλλο που πεθαίνει μαρτυρικά στην Υεμένη.

Χίλιες οδύνες για μια χαρά και αν, η ζωή.


Όλα αντιφατικά: πονεμένα, χαρούμενα, άστεγα, άνεργα, ερωτικά, μοναχικά, τρυφερά, μισερά, αγαπητικά, φονικά, ξενιτεμένα, νοσταλγικά.

Sodade, sodade. Tα κύματα της θάλασσας στο Πράσινο Ακρωτήρι εξακολουθούν να παίζουν με το φως κι ένας ερωτευμένος νέος ψιθυρίζει στο ταίρι του, περπατώντας δίπλα στη λίμνη, «κοίτα τ’ αστέρι που κοιτώ/στα μάτια σου να κοιταχτώ… το δάκρυ σου το γαλανό/πάλι να πιω και να μεθύσω». Και καθώς αναπέμπεται ο ύμνος, εν μέσω θανάτων η ζωή, ο άνθρωπος και ο κόσμος αναβαπτίζονται. Το σύμπαν γονιμοποιείται εκ νέου. Και ας αντιστέκονται στην πίεση της ζωής και της ομορφιάς τα εξουσιολάγνα παίγνια της παγκόσμιας μαφίας του χρήματος και των εγχώριων παραφυάδων τους. Κι ας στέκονται τα νησιά Κέιμαν, το Λουξεμβούργο, το Σίτι, η Γουόλ Στριτ, εμπόδια στα όνειρα, ας επιχειρούν να τρομοκρατήσουν τους έρωτες.

Το passage a l’ acte θα είναι όπως πάντα τσουνάμι τρομερό, φουσκωμένο από την οργή και τη λαχτάρα για ζωή, λαχτάρα για το επαναρίζωμα στη δική μας μάνα-γη.

Sodade, sodade...


Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Σάββατο 4 Ιανουαρίου 2020

Ζαπατίστας: «Κάτω ο νόμος της βαρύτητας»

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Είδα τη φτώχια να περπατάει ξυπόλητη. Είδα τα παιδιά της Αφρικής να δουλεύουν στα ορυχεία κολτανίου. Είδα τα παιδιά της Υεμένης να πεθαίνουν από τις βόμβες και όσα γλυτώνουν να πεθαίνουν από πείνα. Είδα τις κόρες της Χιλής να βιάζονται, τους νέους στο Παρίσι να τυφλώνονται. Κι άκουσα τη φωνή από τα δάση των βουνών της Τσιάπας: «Όλοι πάνω στο καράβι»!

Είναι Γενάρης 1994. Νότιο Μεξικό. Οι φτωχοί ιθαγενείς αγρότες ξεσηκώνονται και συγκροτούν το ένοπλο κίνημα των Ζαπατίστας.

Η ένοπλη εξέγερση θα σταματήσει μετά από 12 μέρες αιματοχυσίας και θα συναφθεί εκεχειρία με την κυβέρνηση του Μεξικού. Οι Ζαπατίστας θα εγγραφούν στην παγκόσμια συνείδηση ως η ελπίδα ενός νέου κόσμου, ως ένα νέο επαναστατικό παράδειγμα.

Ο γνωστότερος εκπρόσωπος του κινήματος είναι ο πρώην υποδιοικητής Μάρκος που τώρα αποκαλείται Γκαλεάνο. Ο λόγος του είναι ποιητικός. Οι φιλολογικοί κριτικοί θα του προσάψουν «λυρική εμπάθεια». Αυτός θα τους αποκαλέσει «μικρούς δικτάτορες» και πως η ιδεοληψία τους είναι να σχοινοβατούν και εντέλει να πέφτουν από την πλευρά της εξουσίας. Θεωρεί ότι ο νέος κόσμος χρειάζεται νέες λέξεις που θα εκφράσουν μια νέα, ουμανιστική ιδέα της προόδου και του τρόπου άσκησης της πολιτικής.

Η επανάσταση οφείλει να ξεκινήσει από τον εαυτό της για να δημιουργήσει το καινούργιο. Το ιστορικό υποκείμενο αυτής της μετα-επανάστασης θα είναι η κοινωνία των πολιτών και όχι οι ελίτ. Τον κυρίαρχο ρόλο πρέπει να τον έχει η κοινωνία που σήμερα είναι απούσα, καθηλωμένη από τον «φόβο και την τάξη». Γι’ αυτό η λαϊκή κυριαρχία πρέπει να αναδομηθεί με βάση το «ηγούμαι υπακούοντας». Η ανυπακοή του ηγήτορα σημαίνει άμεση ανάκληση από τους εκπροσωπούμενους. Έτσι η λαϊκή κυριαρχία αναδομείται και μεταβάλλεται σε κανονιστική αρχή του δημόσιου βίου.

Πάνω απ’ όλα, όμως, οι επαναστάτες πρέπει να δημιουργήσουν τη δική τους αφήγηση, γιατί «Δεν είναι δικό μας το σπίτι του πόνου και της δυστυχίας. Μας το παρέστησε έτσι αυτός που μας κλέβει και μας εξαπατά... δεν είναι δική μας η γη του θανάτου και της αγωνίας. Δεν είναι δικός μας ο δρόμος του πολέμου. Δεν είναι δική μας η προδοσία και δεν χωρά στο βήμα μας η λησμονιά. Δεν είναι δικά μας το άδειο χώμα και ο κούφιος ουρανός».

Οι Ζαπατίστας δεν θέλουν "μεταρρύθμιση, αλλά αντίσταση και εξέγερση", επειδή ο καπιταλισμός δεν θα επιτρέψει σε κανέναν να μας δώσει ανάσα μέσω των μεταρρυθμίσεων.

Ο υποδιοικητής Γκαλεάνο λέει πως στη Λατινική Αμερική ανεβαίνουν οι δεξιές κυβερνήσεις και οι πιο προοδευτικές είτε βρίσκονται υπό μεγάλη διεθνή πίεση είτε έχουν πέσει θύματα πραξικοπημάτων.

Κάποιοι λένε: «αν μας προσφέρουν μια ανάσα πρέπει να την πάρουμε». Αυτή η ανάσα “δεν θα είναι δυνατή ", δηλώνει κατηγορηματικά ο Γκαλεάνο.

Και τι κάνουμε λοιπόν; Αρνούμαστε την όποια ανάσα; Δεν θα την επιτρέψουν επιμένει ο Γκαλεάνο, αντιτάσσοντας σ’ εκείνους που αρνούνται την εξέγερση: «Κάποιοι παρατήρησαν πως το να αντιταχθεί κανείς στην παγκοσμιοποίηση ισοδυναμεί με το να πάει κόντρα στο νόμο της βαρύτητας, Οπότε ούτε συζήτηση: Κάτω ο νόμος της βαρύτητας!»

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 16 Ιουλίου 2019

Μπορεί η Αριστερά;

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Ξανά και ξανά πρέπει να δηλώνουμε το αυτονόητο, πως η λύση της κρίσης, της όποιας κρίσης, δεν μπορεί να βασίζεται στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, στην πείνα, στην εξαθλίωση και στην πνευματική τύφλωση. Η λύση δεν μπορεί να είναι ο καπιταλισμός σε οποιαδήποτε μορφή του, δεν μπορεί να είναι ένα σύστημα που έχει χάσει τα φρένα του, κυριολεκτικά και μεταφορικά, αποδεικνύοντας ότι το πιο επικίνδυνο και παράλογο ον αυτού του πλανήτη είναι ο άνθρωπος της ταπείνωσης της φύσης, της απροσδιοριστίας του υποκειμένου και του χάους, της εξουδετέρωσης όλων των αξιών, του θανάτου του πολιτισμού, του τέλους του πλανήτη.

Ναι, οι πάγοι λιώνουν, η φύση πεθαίνει, χιλιάδες είδη ζωντανών οργανισμών χάνονται, ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι λιμοκτονούν!

Και επειδή κάποιοι προσεγγίζουν απομονωμένα τα θέματα, όπως οι πολεμικές συγκρούσεις, οι αντιθέσεις ΗΠΑ-Κίνας, η πείνα στην Αφρική, ή η περιβαλλοντική καταστροφή, θα πρέπει να πούμε μαζί με τον ιστορικό Ασνέρ ότι απαιτείται πλέον να σκεφτόμαστε «από κοινού πολέμους, επαναστάσεις και συγκρούσεις», και να συμπεριλάβουμε σε αυτά, με την έννοια της δομικής βίας, και τη βία που εμφιλοχωρεί στην ανισότητα και στη φτώχεια, αλλά και στη συστηματική παραπλάνηση. Χρειάζεται να αποκαλύπτονται κάθε φορά τα ψέματα που είναι κρυμμένα στις γενικεύσεις και στις συνδηλώσεις των λέξεων, όπου το ρήμαγμα των ανθρώπινων ζωών παρουσιάζεται σαν σωτηρία.

Πρέπει να αποκαλύπτεται πως πίσω από τον μετα-νεοφιλελευθερισμό, δηλαδή τον κοινωνικό καπιταλισμό, πίσω από την τυφλή ψευτο-ορθολογική αυτό-αναθέσμιση με την άνευ ορίων χρήση ψευτο-ορθολογικών μέσων («μεταρρυθμίσεις»!) κρύβεται η επίτευξη ενός μόνο σκοπού, η συνεχής αύξηση του πλούτου με όλο και λιγότερο κόστος. Γι’ αυτό ο καπιταλισμός σε οποιαδήποτε μορφή του δεν συνιστά λύση ούτε για τον άνθρωπο ούτε για την κοινωνία ούτε για τη φύση και τη ζωή πάνω στον πλανήτη. Γιατί η λύση ή θα είναι συνολική και θα αφορά τη δημιουργία μιας νέας ορθολογικότητας και ευαισθησίας ή η καταστροφή της ανθρώπινης ουσίας θα είναι ολική.

Στη Λατινική Αμερική -ιδιαίτερα στη Βολιβία- αντιμετωπίζουν το μετα-νεοφιλελευθερισμό ως ένα στάδιο της μετάβασης προς τον μετα-καπιταλισμό, που θα γίνει από τις αυτόχθονες δυνάμεις και τα κοινωνικά κινήματα μέσα από ένα πλήθος νέων μορφών. Η πληθύς θα οργανώνεται σε ένα ευέλικτο δίκτυο, που θα είναι σταθερό και θα οδηγεί σε άλλες μορφές οργάνωσης οι οποίες θα περιλαμβάνουν τον μεγαλύτερο δυνατό αριθμό πολιτών, συμπεριλαμβάνοντας και τους «χωρίς σύνδεση», τους ανένταχτους.

Αυτή η πληθυντική μορφή θα συνιστά ένα είδος άμεσης δημοκρατίας(με τη βοήθεια και των νέων τεχνολογιών).

Απαιτείται, λοιπόν, η δημιουργία καινοφανών αμεσοδημοκρατικών μορφών πολιτικής οργάνωσης που θα προσδώσουν ένα νέο νόημα στην πολιτική πράξη και στη συμμετοχή του πολίτη, ένα νέο νόημα στη συρρικνωμένη δημοκρατία και στα δικαιώματα των «κάτω». Η δημοκρατία να προσδιοριστεί εντέλει ως τρόπος παραγωγής του κοινού βίου, βασιζόμενου στην εμπιστοσύνη, μέσα στην καθημερινότητα. Μια δημοκρατία που θα επαναορίσει το κοινωνικό συμβόλαιο και θα αναζητεί συνεχώς περισσότερη ισότητα.

Μπορεί άραγε η Αριστερά να εμβαθύνει τη δημοκρατία και να την καταστήσει μια νέα εμπνέουσα αξία; Μένει να δειχθεί...

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 8 Οκτωβρίου 2017

Έτσι εκπαιδεύουν στο ρατσισμό και το φασισμό

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Ο άνεργος, ο φτωχός και ο νεόπτωχος δεν αντιδρούν, δεν αγανακτούν, αντίθετα η οργή σαπίζει εντός τους. Δεν υπάρχει πολιτικός θεσμός που να οργανώσει και να πολιτικοποιήσει την οργή, να την κάνει δύναμη, τέτοια που να αλλάξει το συσχετισμό των αισθημάτων και των δυνάμεων.

Έτσι, χωρίς οργανωμένο πλαίσιο, χωρίς ρέουσα πηγή, ο λόγος της αξιοπρέπειας και της ανυπακοής θολώνει και στερεύει. Η ποιητική γλώσσα, που κάποτε λειτουργούσε ως δύναμη εντροπίας, ωθώντας στην ανατροπή της κρατούσας συμβολικής τάξης, στην ανάδευση της ακινησίας και στην παρεμπόδιση της σήψης, που δημιουργούσε μια νέα κοινωνικότητα, μία νέα συλλογικότητα, αντλώντας από την ποιητικότητα των δρόμων, από τον τόπο της υπερωρίας των νέων και του νέου λόγου, τώρα εξαντλείται στις αυτοεκδόσεις ποετάστρων ελάσσονος ποιότητας και μείζονος ναρκισσισμού.

Τα γράφω αυτά γιατί ναι, χρειαζόμαστε «κουράγιο», χρειαζόμαστε ελπίδα. Γιατί η λογοτεχνία είναι ένας τρόπος να ουρλιάζει κανείς βουβά, φουσκώνοντας το μεγάλο ποτάμι της αγανάκτησης για την κοινωνική αδικία. Γιατί η τέχνη δεν είναι μόνο για τους «χορτάτους», η λογοτεχνία δεν είναι μόνο μία τεχνο-λογία της εξουσίας, αλλά και ο σπινθήρας που θα βάλει φωτιά στις ψυχές των περιφρονημένων, των απόκληρων, των ξεριζωμένων. Γι’ αυτό έχει σημασία για ποιους γράφει κανείς. Γι’ αυτό το ερώτημα που πρέπει να θέσουμε, έλεγε ο Έντουαρντ Σαΐντ, είναι για ποιό λόγο ελάχιστοι καλλιτέχνες "αντιμετωπίζουν ευθέως τα μεγαλύτερα κοινωνικά και οικονομικά εξωτερικά γεγονότα της ύπαρξής τους», όπως είναι η αποικιοκρατία και η κοινωνική εκμετάλλευση.

Τελικά, ο έλεγχος των «κάτω» δεν γίνεται μόνο με τη χρήση του φόβου και την καταστολή, αλλά πρωτίστως με τη χειραγώγηση της συνείδησης. Ήδη από τον 19ο αιώνα ο Αμερικανός ποιητής και φιλόσοφος Ραλφ Ουάλντο Έμερσον (1803-1882), έλεγε: «Πρέπει να εκπαιδεύουμε το λαό έτσι ώστε να μη μας αρπάξει απ’ το λαιμό». Αυτοί, λοιπόν, που κατέχουν τις λέξεις, δηλαδή την πνευματική εξουσία, επιβάλλουν και τον χαρακτήρα των κοινωνικών σχέσεων, μας υποβάλλουν -συνειδητά η υποσυνείδητα- τον τρόπο που αγαπάμε, που μισούμε, που σκεφτόμαστε και ονειρευόμαστε. Γι’ αυτό προσπαθούν ώστε η σημερινή λογοτεχνία να μην περνάει ούτε από τη σκέψη ούτε από τη μνήμη ούτε από την καρδιά, αλλά να είναι μια αφήγηση εφησυχασμού, διατήρησης της κατεστημένης σαπίλας και ενίσχυσης της αδιαφορίας. Δεν χρειάζεται, λοιπόν, καμία επεξεργασία, καμία προσπάθεια, καμία «πέψη». Όλα είναι με τέτοιο τρόπο κατασκευασμένα ώστε να οδεύουν κατευθείαν στο παχύ έντερο!

Έτσι, μετά από τέτοια «τύφλωση» της ψυχής, κανείς δεν θα δει αυτό το παιδί που σηκώνει λευκό πανί ανάμεσα στα διασταυρούμενα πυρά των αντιμαχόμενων κοντά στο Κιρκούκ του Ιράκ. Κανείς δεν θα κατανοήσει τους λόγους που ένας άνθρωπος ξεριζώνεται από τον τόπο του περνώντας θάλασσες και βουνά, κυνηγημένος από τις «βόμβες συμφερόντων» των ισχυρών.

Και για να το θέσουμε διαφορετικά, στη νεωτερική Ευρώπη το Εγώ αντιστοιχούσε στην «ποίηση» και το Εμείς στο «έλεος». «Ποίηση και Έλεος. Ποίηση: απόλαυση προσωπική, σπάνια, μυστική. Έλεος: εγκατάλειψη του Εγώ σε όλους τους άλλους υποφέροντες...», αυτά τα δύο σε κανέναν μεγάλο ποιητή δεν πάνε χώρια έγραφε ο Σαρλ Μπωντλαίρ. Στο μετανεωτερικό "γενναίο" κόσμο μας, όμως, ισχύει ο απόλυτος διαχωρισμός της ποίησης και του ελέους, σε συνδυασμό με έναν ακραίο παροξυσμό της αδιαφορίας, έναν υπερτροφισμό του Εαυτού και μιας απόλυτης νέκρωσης της ενσυναίσθησης. Κι αυτά είναι που γονιμοποιούν το ρατσισμό, το φασισμό και τη βία…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Δευτέρα 10 Δεκεμβρίου 2018

Η εκπαίδευση στο μίσος...

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Βλέπω τον σιδερόφρακτο Γάλλο ματατζή να επιδεικνύει όλη του τη "γενναιότητα" πάνω στον ανάπηρο αγωνιστή και συγκλονίζομαι. Αναρωτιέμαι: Πως γέμισε αυτή η σάρκα με τόσο μίσος, με τόση κακία, με τόσο βόρβορο!

Λένε πως η βία είναι εγγενής στον άνθρωπο και στη φύση, ότι βίος ίσον βία. Προβάλλουν ως επιχειρήματα τη βία του Χέγκελ, ως ιδρυτική δύναμη της ανθρώπινης ιδιότητας, την ακόρεστη libido dominanti του Μακιαβέλι, το βαμπιρικό τρόμο του θανάτου, την οντολογική βία του Χάιντεγκερ κ.ά.

Λένε πως στην επιθυμία, στην αγωνία, στη χαρά και στην οδύνη, παντού βρίσκεται η βία σαν σκουλήκι μεσ’ στο μήλο. «Λειώσε πριν σε λειώσουν», το σύνθημά τους!

Είναι όμως η βία στη Φύση και στη φύση του ανθρώπου; «Η φύση, γράφει ο Μοντεσκιέ, ενεργεί πάντα με βραδύτητα και κατά κάποιον τρόπο, με οικονομία: οι λειτουργίες της ποτέ δεν είναι βίαιες... πάντα πορεύεται με τάξη και μέτρο· αν την πιέσουμε, γρήγορα θα μαραζώσει...». Αν, λοιπόν, κύριο χαρακτηριστικό της φύσης του ανθρώπου είναι η βία, τότε ο άνθρωπος δεν έχει καμιά σχέση με τη Φύση.

Η αναγωγή της βίας στη φύση του ανθρώπου μοιάζει με την δήθεν «φυσική υποταγή» της γυναίκας στον άντρα, την οποία, όπως αναφέρει μια περσίδα, «Δεν αρκεί να την αποδεχθούμε, πρέπει κιόλας να μας εκπαιδεύουν σ’ αυτήν, έτσι ώστε να μας στηρίξει την κρίσιμη στιγμή, όταν αρχίζουν να γεννιούνται τα πάθη που μας ωθούν στην ανεξαρτησία».

Άρα, η βία του ανθρώπου στην εποχή του πολιτισμού οριοθετείται και οροθετείται από νομικούς και εθιμικούς κανόνες, που καθίστανται συμβολική τάξη μέσω της εκπαίδευσης. Έτσι ώστε ο ανταγωνισμός(βία) δια της συνήθειας (habitus) να μοιάζει με «φυσικό φαινόμενο»!

Ο στόχος, λοιπόν, είναι το "κεφάλι" των ανθρώπων. Εκεί όπου παίζεται το παιγνίδι της γενικευμένης τηλε-επιτήρησης ενός κόσμου που μετακινείται από τις «κοινωνίες εγκλεισμού» του Φουκώ στις «κοινωνίες ελέγχου» του Ντελέζ. Γιατί ο μπάτσος δεν είναι πλέον εκτός, είναι και εντός. Είναι μέσα στο κεφάλι.

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 12 Ιανουαρίου 2020

Όνειδος

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Είναι η ντροπή του ανθρώπινου είδους. Είναι οι άνθρωποι-φίδια, που ξερνούν φαρμακωμένο λόγο μίσους και κακίας. Μιλώ για τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, αυτόν που δήλωσε, ενώ δεκάδες μετανάστες πνίγονταν στο Ιόνιο, «…πόσο καλά προετοιμασμένοι είναι που γνώριζαν ότι λειτουργεί και το 112 και πήραν τηλέφωνο.»!

Και η ύβρις συνεχίζεται: «Έχουμε πέσει θύματα ομαδικής προσπάθειας αλλοίωσης της χώρας…».

Ναι, ο αχρείος θεωρεί ότι αυτός και οι συν αυτώ είναι τα θύματα! Αυτοί κινδυνεύουν. Οι άλλοι, που πνίγονται αυτήν την ώρα στο Ιόνιο είναι οι θύτες, είναι οι οργανωμένοι "εισβολείς", που δεν ξεριζώθηκαν για να σώσουν τα παιδιά τους από τις βόμβες και τη βία στις οποίες τους καταδίκασαν οι σύμμαχοι της κυβέρνησης Μητσοτάκη, αλλά για να «αλλοιώσουν» την ιδεολογία του Άδωνη Γεωργιάδη!

Τελικά, ολόκληρη η δεξιά(είναι λάθος η διάκριση με την ακροδεξιά) με λόγο, πράξεις και ανοχή υποθάλπει την ίδια απάνθρωπη, την ίδια ξενοφοβική, την ίδια φασιστική και ρατσιστική ιδεολογία. Η κοινωνία τους έχει ως συνδετικό αρμό το φόβο και το μίσος. Το φόβο όλων εναντίον όλων.

Θα ενισχύσουν με τα μιντιακά ηχεία τους το φόβο για να νομιμοποιήσουν την «πειθαρχική κοινωνία», την αστυνομοκρατία τύπου Χρυσοχοΐδη, την ουμπεροποιημένη οικονομία τύπου Χιλής, την στρατιωτικοποιημένη κοινωνία τύπου Μπίσμαρκ.

Ο ανθρωπότυπος αυτής της κοινωνίας και ψηφοφόρος του Γεωργιάδη είναι ο «νοικοκύρης», αυτός που θα σκοτώσει τον Ζακ και ύστερα με ήσυχη τη συνείδηση θα πάρει τη σκούπα να σκουπίσει. Είναι ο δολοφόνος του Λουκμάν. Είναι ο φονιάς του Παύλου Φύσσα, που αφού στρίψει το μαχαίρι στην καρδιά του αντιφασίστα, θα πάει να κοιμηθεί ήσυχος.

Απέναντι σ’ αυτό το λόγο είναι η ανθρωπιστική (για όλους τους ανθρώπους χωρίς διακρίσεις) αγωνιστική Πράξη, είναι η αλληλεγγύη, η φιλία και η συντροφικότητα.

Απέναντι στο φόβο και το μίσος είναι η Ανθρωπιά.

Και η Ανθρωπιά θα νικήσει!

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Παρασκευή 27 Ιουλίου 2018

Αντιπυρική ζώνη στα μυαλά μας

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Να πούμε, επιτέλους, την αλήθεια. Έχουμε ανάγκη αντιπυρικών ζωνών, έξω και μέσα. Στα δάση αλλά και στα μυαλά μας, στην αυτοχειριαστική νοοτροπία μας, στην αντίληψη ότι για όλα φταίνε οι προηγούμενες κυβερνήσεις, οι γείτονες, οι ξένοι, γενικά οι Άλλοι αλλά όχι εμείς. Επιτέλους, υπάρχει η ευθύνη των «πάνω» αλλά και των «κάτω». Πόσες ψήφοι, αλήθεια, πουλήθηκαν (εκτός εισαγωγικών) για την τακτοποίηση των αυθαίρετων; Ποιος θα μιλήσει γι’ αυτή τη «διαπλοκή»; Γι’ αυτή την αυτοκτονική παθογένεια που είναι εμποτισμένη στο πολιτικό αλλά και στο κοινωνικό μας σύστημα; Ποιος άκουσε την Μαργαρίτα Καραβασίλη, την υπεύθυνη για τον πολεοδομικό σχεδιασμό της πληγείσας περιοχής τη δεκαετία του 1990; Επειδή το Μάτι δεν υπάρχει πια, αλλά «Μάτια» υπάρχουν παντού, και για να μη θρηνήσουμε ξανά, παρακαλώ Ακούστε:

«Είχα τότε δεχτεί τεράστιες πιέσεις και απειλές για να συμπεριλάβω στο σχέδιο και τους δασικούς θύλακες, μεταξύ των οποίων και της περιοχής στο Μάτι κάτι που προφανώς δεν έκανα», λέει η πολεοδόμος Μαργαρίτα Καραβασίλη και συνεχίζει. «Θυμάμαι ότι το ΓΠΣ Ν. Μάκρης εγκρίθηκε από το ΣτΕ μετά επαίνων… Σήμερα αναρωτιέμαι πόσες τροποποιήσεις του ΓΠΣ έγιναν έκτοτε… αν και πότε εντάχθηκε στο σχέδιο το Μάτι. Και αν έχει ενταχθεί άραγε με ποιες προϋποθέσεις και ποιες θυσίες έγινε…». Θέλετε να αναζητήσετε ευθύνες; Ιδού ο «δρόμος»!

Και καταλήγει η κυρία Καραβασίλη: «Σήμερα αναρωτιέμαι πώς χρησιμοποιήθηκαν οι διάφοροι νόμοι περί τακτοποίησης ή και νομιμοποίησης αυθαίρετων σε περιοχές σαν το Μάτι όπου, εκτός των άλλων, δεν έχει υλοποιηθεί πολεοδομικός σχεδιασμός ακόμη κι αν υπάρχει καθώς πράξεις εφαρμογής σπάνια έχουν προχωρήσει και εγκριθεί. Αναρωτιέμαι σήμερα γιατί σωπαίνουμε τελικά όταν αυθαίρετες κατοικίες και παντός είδους κατασκευές κτίζονται πάνω στο κύμα και αποκόπτουν την επικοινωνία με την ακτή…». Ποιος θα απαντήσει παρακαλώ; Ποιοι έκλεισαν με μάντρες την έξοδο στη θάλασσα;

Ας κάνουμε, λοιπόν, μία «αποψίλωση» στον σάπιο εγωτισμό, στη σάπια μαγκιά, που μας στέλνει στη Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης, που αφήνει το ξεχορτάριασμα για τους δήθεν «αγαθούς» και τουλάχιστον «περιέργους» οικολόγους, στην φονική, πελατειακή λογική να «τακτοποιήσουμε» την παρανομία μας μέσω της πρόσβασής μας στον πολιτικό, τον υπουργό, τον βουλευτή, τον αντιπεριφερειάρχη, τον δήμαρχο, τον σύμβουλο. Οι τελευταίοι γνωρίζουν ότι η επόμενη εκλογή τους εξαρτάται από αυτή την διεφθαρμένη και τελικά αυτοχειριαστική πολιτική νοοτροπία. Και συμμορφώνονται με αυτή. Ναι, μ’ αυτή τη βάρβαρη, την προνεωτερική νοοτροπία που θέλει να σωθούμε ή να «τακτοποιηθούμε» εμείς, και οι άλλοι «ας καούν ή πνιγούν».

Η όποια αντιπαράθεση με αυτή την βαθιά και μακροχρόνια –από δημιουργίας του ελληνικού κράτους- εδραιωμένη πολιτική κουλτούρα της πλειονότητας της κοινωνίας έχει ως κόστος την πολιτική εξαφάνιση του πολιτευτή (από τον βουλευτή μέχρι τον δημοτικό σύμβουλο).

Αν, λοιπόν, κάτι πρέπει να χρεωθεί στους πολιτικούς –όλους τους πολιτικούς- είναι ότι εξέφρασαν αυτή τη σάπια, ατομοκεντρική, ου μην και φιλοτομαριστική, αντίληψη. Ότι δεν τόλμησαν να πάνε κόντρα της. Ότι δεν τόλμησαν να διαπαιδαγωγήσουν σε μία άλλη κουλτούρα συλλογικότητας και ατομικής ευθύνης. Βέβαια, εδώ –για να μη τα χρεώνουμε όλα στους πολιτικούς- ευθύνη έχει και η οικογένεια, το σχολείο, οι κοινωνικοί θεσμοί, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης(τηλεοπτικά και διαδικτυακά). Τα τελευταία, είναι αυτά –με ελάχιστες εξαιρέσεις- που αναπαράγουν ότι πιο σάπιο έχει αυτή η κοινωνία. Ώσπου έρχεται η «εκπύρωση» και εξαφανίζει τα πάντα. Τα πάντα; Δυστυχώς όχι. Το σάπιο συνεχίζει να αντιστέκεται.

Αλλά να, η ελπίδα φυτρώνει μέσα στα αποκαΐδια. Είναι η ελπίδα που έρχεται με τους νέους, αυτά τα ωραία παιδιά, που στέκονται με τα βιβλία στο χέρι στις ουρές έξω από τα κέντρα αιμοδοσίας. Δείτε τους στα κέντρα συγκέντρωσης βοήθειας. Ας κάνουμε, λοιπόν, χώρο για να περάσουν. Ας μην τα «πνίξουμε» πάλι. Ας δώσουμε ανάσα στην ελπίδα. Να κάνουμε στην άκρη. Είναι ό,τι πιο χρήσιμο μπορούμε να κάνουμε εμείς οι «παλιοί»…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Παρασκευή 7 Φεβρουαρίου 2020

Βία και πολιτισμός, οι αντίρροπες τάσεις του ανθρώπου

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Η βία διαθέτει ένα προνομιούχο εργαλείο φοβερής αποτελεσματικότητας: την Εξουσία. Ένα σύστημα δηλαδή οργάνωσης και άσκησης της πολιτικής κυριαρχίας και της θρησκευτικής, οικονομικής, κοινωνικής, πολιτιστικής ή άλλης αυθεντίας. Το σύνολο σχεδόν των πολιτικών φιλοσοφιών από τον Ηράκλειτο, τον Πλάτωνα, τον Άγιο Αυγουστίνο, τον Θωμά Ακινάτη, τον Χομπς, τον Μακιαβέλι, τον Χέγκελ, τον Τοκβίλ, τον Μαρξ, ως τον Αρόν αλλά και πολλούς άλλους επιφυλάσσουν πάντοτε διακεκριμένη θέση στο θέμα της βίας και της σχέσης της με την Εξουσία. Η πιο χαρακτηριστική μορφή πολιτικής βίας ενυπάρχει στο φαινόμενο του Ολοκληρωτισμού αλλά και του Πολέμου.

Ο Ολοκληρωτισμός χαρακτηρίζεται από δύο αντιφατικές όψεις: αναζητεί, με εμμονή και με τίμημα ακόμη και την εξαφάνιση του Άλλου, την Ενότητα, η οποία αποκαλείται «μονολιθική» και μεταφράζεται στον ένα Αρχηγό, το ένα και μοναδικό κόμμα, το μοναδικό λαό, φυλή ή δόγμα κλπ. Απαιτεί μια ομοιογενή, χωρίς ρωγμές και διαφορές, ενότητα και εκφράζεται με το παραλήρημα του «γιγαντιαίου» και του «μαζικού», του Μοναδικού που επιβάλλεται στο πολλαπλό και το διαφορετικό. Όσο απεχθές κι αν είναι ένα ολοκληρωτικό σύστημα γίνεται τελικά ανεκτό γιατί παρέχει στον πληθυσμό έναν αριθμό ανταμοιβών, αποκλείει τους «εσωτερικούς εχθρούς» και, κυρίως, κατευθύνει ένα μεγάλο μέρος της συλλογικής βίας προς τα έξω, διεξάγοντας μια ακραία φιλοπόλεμη πολιτική. Η τελευταία εξαίρει τον «πατριωτισμό», τα αισθήματα «εθνικής υπερηφάνειας και δόξας». Και γι’ αυτό δεν ανέχεται κανένα διάλειμμα. Το ολοκληρωτικό καθεστώς, παρασυρόμενο από τη φρενίτιδα της βίας εντείνει τον τρόμο και τη βία με μια συνεχώς επιταχυνόμενη κίνηση που μοιάζει ότι τείνει προς την αποκάλυψη ή το χάος.

Σε ό,τι αφορά τις πολιτικές φιλοσοφίες: Για τον Χομπς «η φυσική κατάσταση» του ανθρώπου» είναι η βία. Ο Λεβιάθαν και ο Μπεεμόθ, αυτά τα τέρατα της χαοτικής βίας του Χομπς, δεν αναπαριστούν το κράτος ειμή μόνο στο βαθμό που υπερβαίνουν την αρχέγονη, «φυσική» βία και την «αντιστρέφουν», για να επιτρέψουν στον άνθρωπο να επινοήσει την ανθρωπότητα.

Όπως στον Χομπς έτσι και στον Μακιαβέλι οι άνθρωποι ωθούνται από μια φρενήρη επιθυμία εξουσίας, την ακόρεστη libido dominandi. Το έργο του «Ηγεμόνα» είναι να διαχειρίζεται αυτή τη «φύση» των ανθρώπων περισσότερο με τη δύναμη και το φόβο παρά με την καλοσύνη. Η «δύναμη» είναι η «πρωταρχική αρετή» που πρέπει να επιβεβαιώνεται στις πολιτικές και τις πολεμικές συγκρούσεις.

Κάποιοι, όπως ο Roger Dadum, διατείνονται ότι η ζωώδης ροπή του ανθρώπου στη βία μπορεί να εξομαλυνθεί μέσω της κουλτούρας. Αλλά ποιας κουλτούρας; Μήπως δεν υπήρχαν και δεν υπάρχουν άνθρωποι, λέει ο Τζόρτζ Στάινερ, για τους οποίους η κουλτούρα είναι ένα επιφανειακό, στείρο περίβλημα, αφού ενώ διαβάζουν Ουγκώ, Ντίκινσον, Γουίτμαν, Γκαίτε και Ρίλκε, και απολαμβάνουν την ακρόαση ενός κομματιού του Μπαχ ή του Σούμπερτ και ταυτοχρόνως οδηγούν ανθρώπους στο θάνατο; Ναι, λέει ο Στάινερ, αλλά πέρα από την επιφανειακή, την εικονική υπάρχει και η βιωμένη, η κυτταρική, η βαθιά κουλτούρα, αυτή που αντιστέκεται στις φαντασιώσεις καταστροφής, στις φαντασιώσεις εξουδετέρωσης και της επιστροφής στη βαρβαρότητα.

Αλλά η κουλτούρα αυτή «είναι απαιτητική, ζητάει σκληρή δουλειά. Δεν είναι καθόλου αστείο πράγμα να μάθει κανείς μια ξένη γλώσσα, να μάθει κανείς να λύνει μια ελλειπτική συνάρτηση. Τα πράγματα αυτά μαθαίνονται με τον ιδρώτα της ψυχής». Αυτή, ακριβώς, η βαθιά κουλτούρα είναι εκείνη η αντίρροπη δύναμη που αντιπαρατίθεται στον πόλεμο. Διότι, σύμφωνα με τον Κλαούζεβιτς, όπως τον παραθέτει ο Π. Κονδύλης, «μέσα στον πολιτισμό υπάρχει τόσο ένα πρακτικά επαρκές ισοζύγιο των αντίρροπων τάσεων του ανθρώπου, έτσι ώστε να διατηρείται η ειρήνη, όσο και αρκετή ένταση, έτσι ώστε ένας πόλεμος δεν αποκλείεται, αλλά μάλλον προετοιμάζεται». Συνεπώς, ο πόλεμος ή η ειρήνη είναι το αποτέλεσμα του συσχετισμού αυτών των αντίρροπων δυνάμεων αλλά και της δημιουργίας «εχθρότητας» μέσω της χειραγώγησης των μίντια και των διαμορφωτών της κοινής γνώμης. Γι’ αυτό το λόγο, το κίνημα κατά του πολέμου και του φασισμού έχει θεμελιώδη σημασία.

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Σάββατο 11 Ιανουαρίου 2020

Γιατί η ποίηση ενοχλεί;

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Η παραίτηση του Χάρη και της Μέγκαν από τα βασιλικά καθήκοντα. Τα άριστα αγγλικά του Κυριάκου ενώπιον του «αυτοκράτορα», αξιολογούνται από τα συστημικά μίντια ως πρώτες ειδήσεις της ημέρας!

Οι πυρκαγιές στην Αυστραλία και ο θάνατος 1,25 περίπου δισεκατομμυρίου ζώων, ο θάνατος 16 μεταναστών στη Μεσόγειο, ανάμεσά τους κι ενός μωρού που γεννήθηκε και πέθανε μετά από λίγες ώρες μέσα στη βάρκα, η φρίκη στο κρατητήρια της ελληνικής αστυνομίας, οι απολύσεις στον ΟΤΕ, όλα αυτά δεν συνιστούν ειδήσεις για τα ελληνικά κανάλια.

Η είδηση, η πληροφορία που είναι το υλικό της σκέψης, διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στο να σκεφτόμαστε έτσι κι όχι αλλιώς, να αισθανόμαστε έτσι κι όχι αλλιώς. «Οι σκέψεις και τα συναισθήματά μας είναι στενά συνδεδεμένα», έγραφε ο Σπινόζα. Δεν είναι καθόλου αθώο να αποκαλείς τους πρόσφυγες «λαθραίους». Η λέξη διατυπώνει ήδη τη διάκριση, που γίνεται στη συνέχεια ιδέα. Η ιδέα, ακολούθως, σε κάνει ρατσιστή.

Τα γράφω αυτά γιατί δεν είναι μόνο η παραπληροφόρηση ή η αποπληροφόρηση που επιχειρεί το κυρίαρχο μιντιακό σύστημα, είναι και η προσπάθεια υπονόμευσης και γελοιοποίησης της ποιητικότητας, δηλαδή της ανατρεπτικής δύναμης των λέξεων, της μεταφορικής λειτουργίας της γλώσσας. «Περιμένω να ανάψει πράσινο –γράφει ο νεοδεξιός δημοσιογράφος-, όχι αυτό που είναι για τους πεζούς, αλλά αυτό που είναι για τους ποιητές»! Όχι, δεν λέει ότι «οι ποιητές είναι λαπάδες», όπως ο παλιός Θεσσαλονικιός πολιτικός, ο κατιών του είναι πιο πονηρός, λέει απλώς ότι ζουν στη νεφελοκοκκυγία τους.

Κι όμως η ποίηση είναι απολύτως γήινη και ΑΝΑΤΡΕΠΤΙΚΗ. Προπάντων, είναι αυτή που θα συστήσει το ΝΕΟ. Γιατί ο νέος κόσμος χρειάζεται νέες λέξεις που θα εκφράσουν μια νέα, ουμανιστική ιδέα της προόδου και του τρόπου άσκησης της πολιτικής. Γι’ αυτό ενοχλεί…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 12 Μαΐου 2019

Μάνα...

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Κοντά στα τριάντα ζευγάρια παντρεύτηκαν εκείνη τη νύχτα. Ένα κομμάτι γης θα έδενε ισόβια άγνωστες ψυχές. Ένας κλήρος στον αποστραγγισμένο βάλτο το δέλετρο. Ο αναδασμός κάρπισε μια «γενιά» αλλά δεν γέννησε κανένα συναίσθημα. Ο έρωτας διαφθάρηκε οριστικά από το συμφέρον. Όσοι και όσες επέμεναν να ονειρεύονται, εξορίστηκαν στα ράφια της γραφικότητας. Κάποιοι άλλοι στη Μακρόνησο.

Και επειδή δεν υπήρχε ο έρωτας για να οργώσει τις ψυχές και να σπείρει αγάπη, η βία κάλυψε το κενό. Βία παντού. Άγρια. Μεθυσμένη. Βία με όλα τα Β της Βαρβαρότητας. Το πρωί όργωναν τη γη, το βράδυ τη γυναίκα. Με κάθε τρόπο. Κι εκείνη αποκαμωμένη από την τρομερή κούραση της μέρας έκλεινε σφιχτά το στόμα της για να μην ακουστεί το φοβερό της ουρλιαχτό. Οδύνη χωρίς ηδονή. Οδύνη μόνο. Ξέσκισμα. Και σιωπή. Να μην ακουστεί ο πόνος. Να μην ακούσει ο Άλλος. Η κοινωνία. Η τιμή της οικογένειας πάνω απ’ όλα. Δηλαδή του αντρός.

Δεν άντεξε. Έφυγε. Χάθηκε μέσα στο πλήθος της μεγάλης πόλης. Άγνωστη μες στους αγνώστους, ανάσανε. Ξέφυγε από το βλέμμα της Μέδουσας. Ήταν ελεύθερη πια.

Έπιασε δουλειά.

Ερωτεύτηκε.

Και ξαναβρήκε νταβατζή.

Ο πόνος έγινε πιο βαθύς, διαρκής.

Γέννησε.

Τώρα πια δεν είχε άλλη οδό διαφυγής.

Ερωτεύτηκε το γιο της…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 2020

Πόλεμος ολιγαρχών και ποδόσφαιρο...

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Πόλεμος ολιγαρχών εκδηλώνεται στο γήπεδο του ελληνικού ποδοσφαίρου. Για τον κίνδυνο κοινωνικού διχασμού μιλάει η κυβέρνηση! Μέχρι τώρα γνωρίζαμε ότι οι ολιγάρχες επηρεάζουν ή ελέγχουν την πολιτική μέσω της χρηματοδότησης. Σήμερα ακούμε ότι επηρεάζουν και την κοινωνία.

Τελικά, τι είναι το ποδόσφαιρο και ποια η σχέση του με την κοινωνία και την πολιτική που να προκαλεί ακόμη και διχασμό; Είναι ιδεολογία και λαϊκή θρησκεία, «όπιο του λαού»; ή απλώς κατοπτρίζει την κοινωνία; Μπορούμε να ισχυρισθούμε, σήμερα, ότι το ποδόσφαιρο καταλαμβάνει το συμβολικό χώρο που εκκενώθηκε από την πολιτική ή τις μεγάλες θρησκείες;

Κατά την άποψη του Κριστιάν Μπρομπερζέ το ποδόσφαιρο «δεν είναι ούτε όπιο του λαού ούτε νοσταλγία μήτε αρχαϊκή εξανάσταση μήτε ταξική πρακτική... (αλλά) είναι η πολεμική συνύπαρξη αντιθετικών οπτικών», ένα είδος οικουμενικής αναφοράς, ένα από τα σπάνια στοιχεία μιας αρσενικής κουλτούρας, η οποία διαπερνά τις διάφορες περιοχές, τα έθνη, τις γενιές και υπό μία έννοια αποτελεί τον καθρέφτη της κοινωνίας. Άλλοι όμως διακρίνουν τους ποδοσφαιριστές από τους θεατές, το παιχνίδι που παίζεται στο γήπεδο από το «δράμα» που λαμβάνει χώρα στις κερκίδες. «Οι αθλητές αγωνίζονται παίζοντας, ενώ οι θεατές αγωνίζονται στα σοβαρά» έλεγε ο Ουμπέρτο Έκο. Η συμμετοχή των θεατών στο παιγνίδι γίνεται στο... μιλητό, που τροφοδοτείται από τον Τύπο και την Τηλεόραση. Η αθλητική φλυαρία αυτού του είδους έχει όλα τα χαρακτηριστικά της πολιτικής συζήτησης και μερικές φορές είναι το υποκατάστατό της. Στις χρονικές περιόδους, μάλιστα, που η πολιτική απαξιώνεται, τότε η ποδοσφαιρική και γενικότερα η αθλητική φλυαρία γίνεται και η ίδια πολιτική συζήτηση. Αυτή είναι η περίπτωσή μας σήμερα. Η συζήτηση για το ποδόσφαιρο υποκαθιστά την πολιτική συζήτηση.

Αλλά εκτός από την παιγνιώδη πλευρά, που αποπροσανατολίζει, υπάρχει και η αγοραία πλευρά. Ο Λέστερ Θόροου (καθηγητής κα σύμβουλος του Κλίντον) το έλεγε κυνικά: «σήμερα ψηφίζουν μόνο οι πλούσιοι» με τις ψήφους που αγοράζουν! Αλλά αυτό δεν είναι δημοκρατία, είναι ολιγαρχία. Στην περίπτωση αυτή, οι πολιτικοί δεν είναι παρά οι πλασιέ των συμφερόντων των ολιγαρχών. Τα αιτήματα δεν τα υποβάλλει η κοινωνία. Ούτε τις τύχες της χώρας τα ορίζει «η κοινωνία», δηλαδή η μεγάλη πλειοψηφία των ανθρώπων που κατοικούν αυτή τη χώρα, αλλά οι λίγοι, αυτοί που αγοράζουν συμβολικό κεφάλαιο(κύρος), μίντια και ποδοσφαιρικές ομάδες, εμμέσως και πολιτικούς, καθώς χρηματοδοτούν την εκστρατεία τους, τους εξασφαλίζουν χώρο και χρόνο στα μίντια, που κατέχουν, και υποχρεώνουν τους εργαζόμενους στις δουλειές τους, τους οπαδούς των ομάδων τους, τους πολίτες αναγνώστες ή τηλεθεατές, που επηρεάζουν, να τους ψηφίζουν. Κατ’ αυτόν τον τρόπο οι «ολιγάρχες» έχουν τη δυνατότητα να επιβάλλουν έναν υπερσυγκεντρωτισμό πραγματικού και συμβολικού οικονομικού και πολιτικού κεφαλαίου.

Αυτόν τον υπερσυγκεντρωτισμό υπηρετεί σήμερα η κυβέρνηση της ΝΔ, καθώς αντιμετωπίζει τις επιχειρήσεις και τους επιχειρηματίες-ολιγάρχες ως τους μακροοικονομικούς παράγοντες σταθερότητας της κοινωνίας. Η σημερινή αντιπαράθεση όμως με αφορμή το ποδόσφαιρο, καταδεικνύει την αυταπάτη. Οι ολιγάρχες αδιαφορούν για την σταθερότητα και συνοχή της κοινωνίας. Το απέδειξαν στα χρόνια της μεγάλης κρίσης, όταν έβγαλαν όλα τα χρήματά τους στο εξωτερικό. Τα θέλουν όλα δικά τους και σε πραγματικό και σε συμβολικό επίπεδο. Πάνω απ' όλα επιδιώκουν να δειχθεί ποιος πραγματικά "κυβερνά" αυτή τη χώρα. Διαβάσαμε για ομάδες βουλευτών που επηρεάζουν! Θέλουν να δείξουν ότι ελέγχουν την κυβέρνηση. Οι κινήσεις αυτές ξεφεύγουν από το επίπεδο των αμιγώς οικονομικών συμφερόντων και ανάγονται σε επίπεδα όχι της ύψιστης απόδοσης υλικού κέρδους, αλλά της ύψιστης ηδονής ελέγχου της πολιτικής εξουσίας. Ο Μαξ Βέμπερ μιλούσε για τους "ηδονιστές χωρίς καρδιά", για τον απόλυτο ναρκισσισμό, που φαίνεται να ισχύει εν προκειμένω.

Τελικά, η σημερινή δημοκρατία είναι μία «μεταδημοκρατία», δηλαδή μια παραβολική κίνηση(Κράουτς) και το μόνο που μπορούμε να κάνουμε στη σύγχρονη ολιγαρχική ηγεμονία είναι να υποχρεώσουμε σε ρυθμίσεις και κανόνες που θα εξασφαλίζουν την ανεξαρτησία της πολιτικής από το κεφάλαιο. Προς το παρόν μια τέτοια αντίδραση δεν είναι ορατή.

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 12 Δεκεμβρίου 2017

Αυτή η εικόνα θα γίνει ο εφιάλτης τους…

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Σιδερόφρακτα ανθρωποειδή σκοτώνουν, χτυπούν νήπια, σιδερώνουν παιδιά. Προσπαθείς να αποκρυπτογραφήσεις το συμπυκνωμένο μίσος, αλλά το μόνο που καταφέρνουν οι αναλύσεις είναι να σαρκάζουν τη λογική. Και διερωτάται κανείς, γιατί εκείνοι που απειλήθηκαν από την Τελική Λύση, την επιβάλλουν στους άλλους;

Που εδράζεται άραγε αυτός ο απάνθρωπος φανατισμός εκείνων που τον υπέστησαν από τον Χίτλερ;

Θυμάμαι τον Εβραίο διανοούμενο Daniel Salvatore Schiff, που κατήγγειλε την ισραηλινή δεξιά για προδοσία της ιστορίας του Ολοκαυτώματος προς χάρη γεωστρατηγικών συμφερόντων. Τα συμφέροντα αυτά ταυτίζονται, σήμερα, με εκείνα του ακροδεξιού φονταμενταλιστή Ντόναλντ Τραμπ.

Το φιτίλι του πολέμου έχει ανάψει. Κι όμως κανείς δεν αντιδρά.

Η βία έγινε συνήθεια, ο θάνατος έγινε habitus και, παρόλα αυτά, ένας παροξυσμός αδιαφορίας επικρατεί παντού. Τριακόσιες χιλιάδες νεκροί στο Ιράκ, άλλοι τόσοι στη Συρία, λιμός και χολέρα στην Υεμένη, πείνα και σκλαβοπάζαρα στην Αφρική, εκατομμύρια ανέστιοι και πρόσφυγες, κι όμως η πολιτισμένη ανθρωπότητα καθεύδει και ονειρεύεται τη γέννηση του θεού της… Αγάπης.

Αλλά αυτή η εικόνα του 16χρονου Fawzi al-Juneidi θα γίνει ο εφιάλτης τους...


Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Σάββατο 17 Φεβρουαρίου 2018

Η γιορτή της μοιρασμένης χαράς

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Αποκριά. Η κορυφαία γιορτή της αντιστροφής, όπου για μια τελετουργική στιγμή επιτυγχάνεται η κοινωνική ισότητα. Είναι τότε που ο κολίγος χουφτώνει την αρχόντισσα, και αναθερμαίνεται η ελπίδα ότι ο ελληνικός σωρείτης δεν ψεύδεται, ότι κάποια στιγμή «Θα γυρίσει ο τροχός…»!

Τι γίνεται όμως σήμερα; Στην εποχή του Homo festivus, της τεχνητής διαφάνειας, της ομοιογενοποίησης και της εικονικής άρσης των διαχωριστικών γραμμών, η αποκριά όπως κάθε «κάθ-αρση»(Καθαρή Δευτέρα) και αυτοκάθαρση, έχει απολέσει το νόημά της. Η γιορτή, που σώζει από τη βία της συσσώρευσης με τη θυσία του περίσσιου, στη σημερινή εποχή της νεοφιλελεύθερης υπερσυγκέντρωσης δεν υφίσταται. Η αντιστροφή δεν επισυμβαίνει ούτε στα «ψέματα» κι έτσι δεν υπάρχει η βασική προϋπόθεση του χιούμορ και του λυτρωτικού αυτοσαρκασμού. Ακόμα και οι μάσκες δεν σημαίνουν πλέον τίποτ’ άλλο ειμή μόνο την υποκρισία, δηλαδή κάτι πέρα και πάνω από το δημιουργικό ψέμα, που υποδηλώνει ή τονίζει την αλήθεια.

Γιατί, σε ποια αλήθεια, ή, ακόμα, σε ποιο ψέμα να πιστέψει, σήμερα, ένας άνεργος νέος, που δεν βρίσκει νήμα και νόημα στη ζωή του; Δεν υπάρχουν ούτε αλήθειες ούτε οραματικά ψεύδη, σήμερα. Μόνο η γιορτή ως ζώσα ανάμνηση. Η Vita Activa. Η πράξη της γιορτής. Το ταξίδι στη συλλογική χαρά, που αναθερμαίνει την προτίμηση στη μοιρασμένη χαρά του Εμείς σε βάρος της μαραγκιασμένης «χαράς» του εγωτικού τσιγκούνη. Γι’ αυτό λέω σήμερα να πάω εκεί όπου ο χρόνος, αυτός ο απαθής φονιάς, εξακολουθεί να καταργείται μέσα και μέσω της γιορτής, εκεί όπου ακόμα αυτή διατηρεί το στοιχείο της πραγματικής άρσης και της αναγέννησης των αισθημάτων και του ηθικού των ανθρώπων, που δοκιμάζονται σκληρά…

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Παρασκευή 20 Ιουλίου 2018

Το ξέπλυμα της ιστορίας

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Οικειοποιούνται τα πάντα, ακόμα και τα θύματά τους. Σε όλη του τη ζωή τον είχαν στη «μαύρη λίστα» των τρομοκρατών και το 2008, στα 90 του χρόνια, το Αμερικανικό Κογκρέσο με απόφασή του τον έβγαλε απ’ αυτή. Ναι, χρειάστηκε απόφαση του Κογκρέσου! Μιλώ για τον Νέλσονα Μαντέλα. Και σκέφτομαι τη δυνατότητα που έχει το καπιταλιστικό σύστημα να ενσωματώνει ακόμα και τα εγκλήματά του, καθώς βλέπω έναν πρώην πρόεδρο των ΗΠΑ, του ιδίου χρώματος, να τιμάει τη μνήμη του μεγάλου αγωνιστή. Αυτό θα μπορούσε να λέγεται και «ξέπλυμα» ή blanchiment της ιστορίας. Ναι, ακριβώς όπως ξεπλένουν το μαύρο χρήμα τους.

Δεν θα αργήσει ο καιρός που θα κατασκευάσουν μνημεία για τους χιλιάδες ανθρώπους που έπνιξαν στη Μεσόγειο, για τον Αϊλάν, τον Ιμπραήμ, την Αϊσέ. Αλλά για να μπορέσουν να πετύχουν αυτό το «άσπρισμα» της μαύρης τους δράσης χρειάζονται κι εμάς, ένα επίπεδο συνειδήσεως που εξέπεσε στη χαμηλή γραμμή της αισθαντικότητας, χρειάζονται μία νηπιακή βαθμίδα του έλλογου, που καταντάει μια απλή λογιστική-στατιστική των πραγμάτων και των πραγμοποιημένων ανθρώπων, έχουν ανάγκη δηλαδή από έναν άνθρωπο που τυφλά και ανερώτητα ακολουθεί ό,τι «λέγεται», που σκέφτεται ό,τι σκέφτονται, και πράττει ό,τι «συνηθίζεται». Και τον δημιουργούν. Μας δημιουργούν με τελετουργίες και μαγγανείες, με ανακατασκευή της ιστορίας στα δικά τους μέτρα. Έτσι που να μην ξέρουμε ποιοι είμαστε.

Παρόλα αυτά, στην εποχή της Μέδουσας, των σπαραγμάτων και της φτηνής αναπαραγωγής η επινόηση διοδεύσεων δεν έχει εκλείψει. Κι ας είναι η ανάγκη και η δυσανεξία κυρίαρχες, κι ας έχει πάθει το συκώτι βλάβη μη αναστρέψιμη, ο κόσμος μοιάζει καλύτερος όταν βλέπεις τη θάλασσα, όταν αγναντεύεις το Ιόνιο, ακόμα και τον Αμβρακικό με τα δελφίνια αλλά και τα κοράκια του Καρυωτάκη.

Και είναι περίεργο που αυτή η θάλασσα μου ανακαλεί τον Καμύ παρά τον Καρυωτάκη. Γιατί τον Καμύ ακούω κάθε καλοκαίρι να μου αφηγείται την αντίφαση του κόσμου και των ανθρώπων: «Ένας άνθρωπος παρατηρεί με θαυμασμό τον κόσμο κι ένας άλλος σκάβει τον τάφο του: πώς να τους ξεχωρίσω; Τους ανθρώπους και τον παραλογισμό τους; Αλλά να το μειδίαμα του ουρανού. Το φως δυναμώνει και μήπως έρχεται το καλοκαίρι;».

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 25 Φεβρουαρίου 2018

Η μεγάλη διαφθορά συμπληρώνεται από τη μικρή

Γιώργος X. Παπασωτηρίου


Ελλάδα του 2018. Σε δύο εργαζόμενες νοσοκομείου επαρχιακής πόλης επιβλήθηκε πρόστιμο επειδή εγκατέλειψαν τη θέση τους μία ώρα πριν τη λήξη της βάρδιας τους. Συνάδελφός τους, αντί να τις ψέξει, που έθεσαν σε κίνδυνο τη ζωή ανθρώπων (ήταν υπεύθυνες σε καίριο πόστο) διαμαρτύρεται για το μεγάλο πρόστιμο! Στην ίδια πόλη, καταστηματάρχης διαμαρτύρεται για το μεγάλο πρόστιμο που του επιβλήθηκε για την παρανομία του. Και την ίδια στιγμή συνεχίζει να παρανομεί! Όλα αυτά την εποχή της Novartis. Όταν στην επικαιρότητα βρίσκεται η μεγάλη διαφθορά. Για να αποδειχθεί ότι η μεγάλη διαφθορά συμπληρώνεται από τη μικρή διαφθορά (αυτή που υπάρχει στη βάση της κοινωνικής πυραμίδας)! Γιατί, για να λειτουργήσει η διαφθορά των «πάνω», πρέπει να είναι γενικευμένη, να αγκαλιάζει ολόκληρη την κοινωνία. Θα πρέπει δηλαδή να μάθει να σκέφτεται «διεφθαρμένα» και ο «κάτω», και ο πιο φτωχός, ακόμη και ο απόκληρος. Να μάθει ότι έτσι κινείται ο κόσμος από συστάσεώς του κι όχι αλλιώς. Γιατί, όπως έλεγε ο Τολστόι, αν οι «κουλάκοι» δεν σκέφτονταν όπως τα αφεντικά τους, οι δεύτεροι δεν θα μπορούσαν να σταθούν ούτε μια μέρα.

Η μεγαλύτερη διαφθορά, λοιπόν, είναι αυτή που διαστρέφει τη λογική των ανθρώπων και τους μαθαίνει ότι έτσι λειτουργεί η κοινωνία κι ότι αυτό δεν αλλάζει. Θυμάμαι την ιταλική ταινία L' ora legale (θερινή ώρα) όπου αποκαλύπτεται ότι οι συνήθειες των κατοίκων και των πολιτικών και θεσμικών (εκκλησία) εκφραστών τους –ρουσφέτι, πελατειακό κράτος, ανομία- έχουν παράδοση αιώνων. Έτσι, ο προοδευτικός δήμαρχος, που υλοποιεί ακριβώς ότι υποσχέθηκε (κατάργηση ρουσφετιού, χτύπημα διαφθοράς -μεγάλης και μικρής- νομιμότητα, επιβολή κανόνων, προστασία περιβάλλοντος…), θα έρθει αντιμέτωπος με τη διεφθαρμένη habitus (συνήθεια) των δημοτών του, ακόμη και αυτών που τον ψήφισαν, των "αριστερών". Για να αποδειχθεί ότι «αλλαγή» δεν γίνεται χωρίς αλλαγή των συνηθειών, ή αλλιώς της λεγόμενης Συμβολικής Τάξης. Δείτε τον "Κλέφτη ποδηλάτων"(φωτογραφία), τον βιοπαλαιστή που του έκλεψαν το ποδήλατο. Απελπισμένος καθώς είναι, δεν ξέρει άλλον τρόπο παρά να κλέψει κι αυτός! Γι’ αυτό, το ενδεχόμενο να επανέλθουν οι διεφθαρμένοι με την ψήφο των κατοίκων αυτής της χώρας, ακόμη κι αυτών που δοκιμάστηκαν σκληρά, είναι ισχυρά πιθανό.

Η αλλαγή απαιτεί συνεπώς, μία άλλη στάση ζωής, μία άλλη συμπεριφορά, έναν άλλο τρόπο σκέψης. Δεν είναι μια απλή κατάκτηση της πολιτικής εξουσίας, ούτε μόνο μία δικαστική αντιμετώπιση της διαφθοράς, αλλά απαιτεί και την ανατροπή της ισχύουσας κοινωνικής κουλτούρας, την κατάργηση της πολιτικής πρόσβασης (όπου ο πολίτης γίνεται πελάτης) και την εκπαίδευση σε αξίες όπως η μη διάκριση έναντι του νόμου, η κοινωνική δικαιοσύνη, η ισονομία. Αυτά σημαίνουν ένα νέο πολιτισμό που θα διέπει την καθημερινότητά μας. Έναν νέο πολιτισμό που θα μαθαίνεται μέσα από μία νέα καλλιέργεια -δηλαδή την επικράτηση νέων αξιών. Αν δεν συμβεί αυτό η διαφθορά της γραφειοκρατίας και όλες οι προηγούμενες παθογένειες αργά ή γρήγορα θα ενσκήψουν πιο ισχυρές.

Πηγή: artinews.gr



Γιώργος X. Παπασωτηρίου: Σχετικά με τον συντάκτη




Διαβάστε Περισσότερα »