Η ΣΦΗΚΑ: Αποτελέσματα αναζήτησης για Ντμίτρι Κερασίδη

Εμφάνιση αναρτήσεων ταξινομημένων κατά ημερομηνία για το ερώτημα Ντμίτρι Κερασίδη. Ταξινόμηση κατά συνάφεια Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 22 Αυγούστου 2021

Το σύγχρονο θρησκευτικό χάος στην Ουκρανία

Του Ντμίτρι Κερασίδη*

Ο θρησκευτικός χάρτης της Ουκρανίας είναι εξαιρετικά ετερόκλητος – θα βρει κανείς κάμποσες ορθόδοξες χριστιανικές εκκλησίες διαφόρων κατευθύνσεων (άλλες διεθνώς αναγνωρισμένες και άλλες σχισματικές), ένα σημαντικό ποσοστό Ουνιτών («Ελληνοκαθολικών»), πλήθος διαφόρων ομάδων νεοπροτεσταντών, ρευμάτων του ιουδαϊσμού και όχι μόνο. Επιπλέον την ίδια την Ουκρανία μπορεί κανείς να την αποκαλέσει ως μια αρκετά θρησκευόμενη χώρα – από τα 46 εκατομμύρια του πληθυσμού της, πάνω από το 65% θεωρεί τον εαυτό του θρησκευόμενο. Δεν προκαλεί εντύπωση, λοιπόν, που σε αυτό το «μεγάλο χωνευτήρι» παρατηρούνται συχνά αντιθέσεις, σκάνδαλα και συγκρούσεις. Κατά την «μετά-Μαϊντάν» εποχή, οι συγκρούσεις αυτές έγιναν ακόμη συχνότερες. Και υπάρχει γι’ αυτό μια σειρά από αίτια.

Πρώτον, εμφανίστηκε μια νέα μεγάλη θρησκευτική δομή – η ΟΕΟ (Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας). Δεύτερον, οι κάθε λογής εθνικιστικές ουκρανικές ομάδες άρχισαν να λαμβάνουν σοβαρή υποστήριξη από τις Αρχές. Όλα αυτά προκάλεσαν την ανακατανομή των σφαιρών επιρροής. Και αν παλιότερα το βασικό μέτωπο «μάχης» ήταν αυτό ανάμεσα στην ΟΕΟ και την ΟΟΕ (Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία, υπαγόμενη στο Πατριαρχείο της Μόσχας, στμ), τώρα οι Ουνίτες, υποστηριζόμενοι ενεργά από τους Ουκρανούς εθνικιστές, αντιπαρατίθενται ενεργά προς την επίσημη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία (ΡΚΕ) - αποκαλύφθηκε, έτσι, ξανά το παλιό πρόβλημα των μεταξύ τους σχέσεων.

Ρώμη και Δυτική Ουκρανία

Δεν αποτελεί μυστικό, ότι η τύχη των πρώην πολωνικών εδαφών που ενσωματώθηκαν στην Ουκρανία κατά την περίοδο της ΕΣΣΔ, διεγείρει τα μυαλά και από τις δύο πλευρές των πολωνο-ουκρανικών συνόρων. Η οικονομική αστάθεια και οι φήμες για «αναδιαμόρφωση των συνόρων» προδιαθέτουν τους Πολωνούς και τους Ουκρανούς σε αντιπαράθεση μεταξύ τους. Δεν είναι τυχαίο, πως οι ουκρανικές εθνικιστικές ομάδες ολοένα και συχνότερα αποκαλούν τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία ως «Πολωνική», αποκαλύπτοντας κάποια παλιά προβλήματα αλληλεπίδρασης (στμ: με τους Ουνίτες). Σύμφωνα με τα στοιχεία Ουκρανών θρησκειολόγων, οι επικεφαλής των τοπικών πυρήνων του «Δεξιού Τομέα» και του «Εθνικού Κορμού» κατά περιόδους απευθύνουν τελεσίγραφα προς τον καθολικό μητροπολίτη του Λβοβ Μιετσίσλαβ Μοξίτσκι. Γίνεται λόγος για την ανάγκη πραγματοποίησης προπαγανδιστικής δουλειάς εντός του ποιμνίου της Καθολικής Εκκλησίας. Οι στόχοι είναι δύο – η δημιουργία αρνητικής εικόνας για την ΟΟΕ (Πατριαρχείου Μόσχας, στμ) στην Ουκρανία και η υποστήριξη του ουκρανικού εθνικισμού. Με λίγα λόγια, εάν δεν το κάνουν «με το καλό», υπάρχει κίνδυνος να μπλοκαριστούν όλες οι καθολικές ενορίες στην επικράτεια της χώρας. Σημειώνουμε, ότι οι επαφές γίνονται κυρίως μέσα από την Ουκρανική Ελληνο-Καθολική Εκκλησία (ΟΕΚΕ), οποία έχει σημαντική επιρροή στους εθνικιστές. Ως «δόλωμα» χρησιμοποιούνται διαφόρων ειδών «ιδιοκτησιακές» διενέξεις, όπως πχ η τύχη κάποιων ενοριών που παλιότερα είχαν μεταβιβαστεί από τους Καθολικούς στους «Ελληνοκαθολικούς» κοκ. Προς αυτή την κατεύθυνση συμβάλλουν και οι περιοδικές εκκλήσεις «μετάνοιας» προς τους Ουκρανούς για τη σφαγή των Πολωνών της Βολίν – την άποψη αυτή εκφράζουν συχνά κάποιοι καθολικοί ιερωμένοι, μεταξύ αυτών και ο ίδιος ο Μιετσίσλαβ Μοξίτσκι. Για παράδειγμα, παλιότερα ο απεχθής αυτός μητροπολίτης δήλωνε ότι η ηγεσία των «Ελληνοκαθολικών» όχι μόνο δεν επέστρεψε μέρος των ναών στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, αλλά και ότι «προσπαθεί να αιτιολογήσει την πράξη αυτή με απόφαση των (κρατικών) αρχών», αποκαλώντας αυτή την κίνηση ως φανερή ληστεία. Λαμβάνοντας υπόψη τη βεβαιότητα του (Ελληνοκαθολικού) αρχιεπισκόπου για τη μεροληπτική στάση του τοπικού πληθυσμού προς τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, στην οποία, κατά την άποψή του, βλέπουν αποκλειστικά ένα «πολωνικό σχέδιο», – η κατάσταση βρίσκεται σε εξαιρετικά κρίσιμο σημείο. Χαρακτηριστικότατο παράδειγμα είναι το ζήτημα της μεταβίβασης στην ιδιοκτησία των Ρωμαιοκαθολικών του ναού της Υπαπαντής στο Λβοβ, που ανήκει επί το παρόντος στην Ελληνοκαθολική Εκκλησία.

Η αναμόχλευση των διενέξεων ανάμεσα στους Ουκρανούς εθνικιστές και τους Ρωμαιοκαθολικούς φαίνεται πραγματικά περίεργη στο φόντο του ενδιαφέροντος του Προέδρου της Ουκρανίας Βλαντίμιρ Ζελένσκι για την ενίσχυση των σχέσεων του Κιέβου με το Βατικανό. Είναι γνωστό, ότι ήδη τον Φεβρουάριο του 2020 είχε προσκληθεί ο Πάπας της Ρώμης στην Ουκρανία όμως επίσημη απάντηση δεν δόθηκε ποτέ. Είναι προφανές, ότι η αιτία δεν κρύβεται μόνο στην «ιδιόμορφη» εξωτερική πολιτική της Ουκρανίας, αλλά και στην ασταθή, από θρησκευτικής πλευράς, εσωτερική της κατάσταση.

ΟΕΟ, ΟΟΕ και η επίσκεψη Βαρθολομαίου στο Κίεβο

Ωστόσο η βασική θρησκευτική διένεξη στη χώρα παραμένει μέχρι σήμερα η «ενδοορθόδοξη» – αυτή ανάμεσα στη νεόκοπη ΟΕΟ και την παραδοσιακή για την Ουκρανία ΟΟΕ του Πατριαρχείου της Μόσχας. Υπενθυμίζουμε, ότι το 2019 η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας έλαβε την ανεξαρτησία της από τη Μόσχα, δια χειρός του Πατριάρχη της Κωνσταντινούπολης Βαρθολομαίου, με τον οποίο η Μόσχα είχε διακόψει την επικοινωνία ήδη από το 2018. Μέχρι στιγμής, η ΟΕΟ έχει αναγνωριστεί μόνο από 4 εκ των 15 Ορθόδοξων Εκκλησιών του κόσμου.

Ειρήσθω εν παρόδω, από τις 21 και μέχρι τις 24 Αυγούστου ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος πραγματοποιεί τριήμερη επίσημη επίσκεψη στην Ουκρανία. Οι ημερομηνίες δεν επελέγησαν τυχαία, αφού στις 24 Αυγούστου εορτάζεται η Μέρα Ανεξαρτησίας της Ουκρανίας. Σε αντίθεση με τον Πάπα Φραγκίσκο, εκείνος πραγματοποίησε την επίσκεψη. Το ενδιαφέρον είναι, ότι στη σύνθεση της αντιπροσωπείας που συνοδεύει τον Βαρθολομαίο στο Κίεβο, δεν υπάρχει ούτε ένας εθνοτικά Ουκρανός! Εδώ να αναφέρουμε, ότι ο Πατριάρχης Κωνσταντινούπολης είχε προσκληθεί εδώ και καιρό από τον ίδιο τον Βλαντίμιρ Ζελένσκι, ώστε να παρευρεθεί στο συγκεκριμένο εορτασμό. Από αυτή την άποψη, προκύπτει η εξής σκέψη – μήπως χρησιμοποιείται η φιγούρα του Βαρθολομαίου για τη δημιουργία μιας εικόνας «θριάμβου» στην εξωτερική πολιτική της ουκρανικής ηγεσίας;

Είναι λογικό, ότι στη μέχρι τώρα μεγαλύτερη Εκκλησία της Ουκρανίας (ΟΟΕ Πατριαρχείου Μόσχας), η οποία ενώνει δεκάδες χιλιάδες κοινότητες πιστών, δέχθηκαν τον ερχομό του Πατριάρχη Βαρθολομαίου με οργή – τον θεωρούν μέχρι σήμερα (και απολύτως δικαιολογημένα) υπεύθυνο για το σχίσμα εντός του κόσμου της Ορθοδοξίας. Το ενδιαφέρον είναι, ότι αυτή τη φορά η ηγεσία της ΟΟΕ Πατριαρχείου Μόσχας αποφάσισε να αγνοήσει την επίσκεψη του Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης. Ωστόσο οι απλοί ενορίτες και ο κατώτερος κλήρος συμπεριφέρθηκαν διαφορετικά – κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων διοργανώθηκαν ουκ ολίγες συγκεντρώσεις και πικετοφορίες με αίτημα προς τον Βαρθολομαίο να αρνηθεί την επίσκεψή του στην Ουκρανία, ενώ κυκλοφόρησαν και φωτογραφίες με το hashtag #stopvarfolomey (στοπ στον Βαρθολομαίο). Τούτες δε τις μέρες της επίσκεψής του στο Κίεβο, πραγματοποιούνται προσευχές και αποστέλλονται επιστολές με αίτημα για συνάντηση με τον Βαρθολομαίο – κατά τη διάρκεια των επαφών αυτών, οι εκπρόσωποι της ΟΟΕ Πατριαρχείου Μόσχας προτίθενται να ενημερώσουν τον Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης για τις εκατοντάδες περιπτώσεις καταλήψεων ναών από εκπροσώπους της ΟΕΟ, η οποία υποστηρίζεται επισήμως από το Φανάρι. Στις προσευχές αυτές λαμβάνουν μέρος δεκάδες χιλιάδες πιστών σε όλη τη χώρα. Δεν προκαλεί εντύπωση, ότι το πρόγραμμα του Πατριάρχη Βαρθολομαίου στο Κίεβο βρίσκεται σε απόλυτη μυστικότητα, λόγω των κινδύνων που υπάρχουν για την ασφάλειά του.

Μπορεί κανείς να αποκαλέσει τη σημερινή θρησκευτική πραγματικότητα της Ουκρανίας ως «ελεγχόμενο χάος»; Ορισμένοι θρησκειολόγοι ελπίζουν, ότι οι επισκέψεις ανώτατων θρησκευτικών ηγετών (Βαρθολομαίου και Φραγκίσκου) μπορούν να συμβάλουν στην ανανέωση της διαθρησκευτικής συναίνεσης. Όμως η κρίση που προέκυψε τόσο στον κόσμο των Ορθοδόξων, όσο και σε αυτόν των Καθολικών, δεν μπορεί να «εξατμιστεί» από μόνη της.Επιθετικά μηνύματα εξακολουθούν να ηχούν από τα χείλη εξτρεμιστικών στοιχείων ανάμεσα στους πιστούς διαφόρων δογμάτων σε όλη την Ουκρανία. Και απ’ ό,τι φαίνεται, κάποιοι χρησιμοποιούν αυτά τα στοιχεία, προκειμένου να επιτύχουν τους δικούς τους πολιτικούς στόχους.

*Ο Ντμίτρι (Δημήτρης) Κερασίδης είναι ανεξάρτητος δημοσιογράφος και θρησκειολόγος ελληνικής καταγωγής από την Ρωσία.

**Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

*** Οι απόψεις του κειμένου εκφράζουν τον υπογράφοντα και όχι τον μεταφραστή του κειμένου.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 20 Ιουλίου 2021

Οι γέροι πεθαίνουν — Η Ιστορία «ανανεώνεται»;

Του Ντμίτρι Κερασίδη*

Πέρασαν πάνω από 75 χρόνια από την ημερομηνία λήξης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και στον κόσμο έχουν μείνει εν ζωή ελάχιστοι από τους συμμετέχοντες σε εκείνα τα τραγικά γεγονότα. Οι βετεράνοι γερνούν και πεθαίνουν, αλλά η ατζέντα της «ενημέρωσης» αλλάζει ριζικά – ολοένα και πιο εντατικά γίνεται προσπάθεια να «σφυρηλατηθεί» στη συνείδηση των νεαρών Ευρωπαίων η ιδέα, ότι ο ρόλος της ναζιστικής Γερμανίας και της Σοβιετικής Ένωσης ήταν ίδιος. Ολοένα και συχνότερα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ηχούν θέσεις που προσπαθούν να διαμορφώσουν εξίσου αρνητική στάση απέναντί τους – η νέα γενιά των χωρών της Ευρώπης βρίσκεται υπό την επήρεια της «νέας πληροφοριακής πραγματικότητας». Και αυτό δεν προκαλεί εντύπωση, δεδομένου ότι «χάνονται» σταδιακά οι πραγματικοί μάρτυρες εκείνων των γεγονότων, γι’ αυτό και εμφανίζονται δυνάμεις αποφασισμένες να «ξαναγράψουν» την Ιστορία και να παίξουν σε αυτό το σκηνικό το δικό τους πολιτικό «χαρτί».

Συχνά οι συγκεκριμένες πολιτικές δυνάμεις είτε αγνοούν παντελώς τα ιστορικά γεγονότα είτε αλλάζουν τη χρονική τους σειρά, τα αίτια και τις συνέπειές τους. Ένα από αυτού του είδους τα επίσημα έγγραφα έγινε το Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου «Για τη σημασία της ευρωπαϊκή μνήμης για το μέλλον της Ευρώπης», από τις 19 Σεπτεμβρίου 2019. Σε αυτό το Ψήφισμα, το οποίο έγινε αποδεκτό από τη συντριπτική πλειοψηφία των μελών του Ευρωκοινοβουλίου, για την έναρξη του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου κατηγορούνται εξίσου τόσο η ναζιστική Γερμανία, όσο και η ΕΣΣΔ. Έγινε γνωστό, ότι την πρωτοβουλία για την αποδοχή αυτού του Ψηφίσματος έλαβαν Πολωνοί και Λετονοί ευρωβουλευτές από το χώρο της Δεξιάς.

Περίεργο Ψήφισμα

Εκ πρώτης όψεως το Ψήφισμα αυτό δείχνει απολύτως «εντάξει»: στο κείμενο καταδικάζονται ο απολυταρχισμός και το Ολοκαύτωμα, ενώ υπενθυμίζεται η σημασία του Δικαστηρίου της Νυρεμβέργης. Επίσης στο κείμενο υπογραμμίζεται, ότι η ανάπτυξη του νεοναζισμού στη (σύγχρονη) Ευρώπη είναι ανεπίτρεπτη και ότι όσοι συνεργάστηκαν, τότε, με τους ναζιστές δεν θα πρέπει επ’ ουδενί να τιμώνται ως ήρωες. Ο διάβολος, όμως, ως γνωστόν κρύβεται στις λεπτομέρειες.

Για παράδειγμα, στην παράγραφο 5 του Ψηφίσματος γίνεται λόγος για πλήθος καταδικαζομένων «κομμουνιστικών καθεστώτων» και μόνο για ένα ναζιστικό – στη Γερμανία. Τι γίνεται όμως με τα φασιστικά και ναζιστικά κράτη της προπολεμικής Ευρώπης; Γιατί ακροδεξιά δικτατορικά καθεστώτα υπήρχαν τότε στην Ισπανία, τη Ρουμανία, την Ιταλία και την Ουγγαρία, αλλά και στα κράτη της Βαλτικής (στμ: και στην Ελλάδα, θα προσθέταμε). Τολμώ να υποθέσω, ότι μέσω αυτού του Ψηφίσματος διαμορφώνεται μια εικόνα «μη συμμετοχής» στα εγκλήματα που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του (Β’ Παγκοσμίου) Πολέμου. Ότι, τάχα, υπεύθυνες ήταν μόνο οι δύο πλευρές (στμ: ναζιστική Γερμανία και ΕΣΣΔ) και ότι οι υπόλοιποι δεν είχαν ουδεμία σχέση. Είναι προφανές, ότι μια τέτοια προσέγγιση μπορεί να οδηγήσει στο συμπέρασμα, ότι η ιδεολογία αυτών των καθεστώτων βρισκόταν εντός των «επιτρεπτών» ορίων και να «ξεπλύνει» τα εγκλήματα που πραγματοποίησαν αυτά τα καθεστώτα στα πρόθυρα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Πιθανόν, αυτό να θεωρείται ως ενός είδους «δικαίωμα στη λήθη», δεδομένου ότι πολλά ευρωπαϊκά κράτη δεν επιθυμούν να θυμούνται το παρελθόν τους και θέλουν να παρουσιαστούν ως «αμέτοχες».

Άλλη μία σημαντική στιγμή: στο Ψήφισμα δεν αναφέρεται ούτε λέξη στα δεκάδες εκατομμύρια σκοτωμένων πολιτών της ΕΣΣΔ (τόσο στρατιωτών, όσο και αμάχων). Δυστυχώς, όσο περισσότερο προσπαθεί κανείς να εμβαθύνει στο κείμενο και να κατανοήσει την ιδεολογική του αντίληψη, τόσο περισσότερο συνειδητοποιεί, ότι το Ψήφισμα αυτό δεν είναι παρά άλλη μία προσπάθεια να «ξαναγραφτεί» η Ιστορία.

«Επανεγγραφή» της Ιστορίας;

Σε τι οφείλονται αυτού του είδους οι διαθέσεις; Εάν μιλάμε για τις «μετασοβιετικές» χώρες, η πλειονότητά τους απέκτησε την ανεξαρτησία της χωρίς κάποιου είδους «μάχη», κάτι που παλαιότερα δεν είχε συμβεί ποτέ στην Ιστορία. Κατά την άποψη αρκετών πολιτικών αναλυτών, ακριβώς αυτό το γεγονός τις εξαναγκάζει να δημιουργούν μύθους περί «σκληρής αντίστασης προς τη Ρωσία». Γι’ αυτό και δεν προκαλεί εντύπωση το γεγονός, ότι τόσο στο έδαφος της (Δυτικής) Ευρώπης, όσο και στον μετασοβιετικό χώρο οι διάφορες χώρες οικοδομούν την πολιτική τους πάνω στην αντιπαράθεση με τη Ρωσία, γι’ αυτό και επιτρέπουν στους εαυτούς τους την υποβάθμιση του ρόλου της ΕΣΣΔ στη νίκη κατά του φασισμού. Επιπλέον, η κάθε χώρα οικοδομεί την πολιτική της από μόνη της, με αφετηρία τις ιστορικές ιδιαιτερότητές της και τις τρέχουσες προοπτικές της, γι’ αυτό και ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ και του μετασοβιετικού χώρου απλώς δεν μπορεί να υπάρξει ενιαία θέση για το ζήτημα. Ωστόσο το Ψήφισμα «Για τη σημασία της ευρωπαϊκής μνήμης για το μέλλον της Ευρώπης», προφανώς, προσπαθεί να λάβει υπόψη της όλες τις ιδιαίτερες «επιθυμίες» των κρατών-μελών της, εξ ου και οι λογής «αποσιωπήσεις και οι «στρογγυλεμένες» διατυπώσεις, σαν να λέμε «και με τον αστυφύλαξ και με τον χωροφύλαξ»…

Υπάρχουν, επιπλέον, περιπτώσεις όπου σε ορισμένα ΜΜΕ δημοσιεύεται παραπληροφόρηση, καλά κρυμμένη πίσω από γενικές αλήθειες. Για παράδειγμα, πέρυσι (2020) στο γερμανικό περιοδικό Der Spiegel δημοσιεύθηκε άρθρο, όπου αναφερόταν ότι «το Άουσβιτς το απελευθέρωσαν οι Αμερικανοί». Ευτυχώς, υπήρξαν καλά ενημερωμένοι αναγνώστες, οι οποίοι υπέδειξαν στη σύνταξη του περιοδικού το λάθος και αυτή άλλαξε το κείμενο. Όμως θα αρκέσουν οι δυνάμεις των προσεκτικών αναγνωστών για να αντιμετωπίσουν κάθε ανάλογο δημοσίευμα;

Απαντητικό Ψήφισμα των αντιφασιστών

Δεν προκαλεί εντύπωση, λοιπόν, ότι μια σειρά πολιτών, κοινωνικών ακτιβιστών, και διαφόρων αντιφασιστικών οργανώσεων εντός της ΕΕ αντέδρασαν στο απεχθές αυτό κείμενο, αποδεχόμενοι το Ψήφισμα του VI Διεθνούς Συνεδρίου Αντιφασιστών με θέμα «Η αναθεώρηση του Διεθνούς Στρατιωτικού Δικαστηρίου της Νυρεμβέργης αποτελεί ηρωοποίηση του διεθνούς ναζισμού και φασισμού». Το Συνέδριο συγκλήθηκε στις 22 Μαΐου 2021 με πρωτοβουλία του Βέλγου πολιτικού αναλυτή Κρις Ρομάν και της διεθνούς κοινωνικής οργάνωσης «Center for Euro-Russian Studies» και με την υποστήριξη προοδευτικών βουλευτών των κοινοβουλίων της Γερμανίας, της Τσεχίας και της Σλοβακίας (Γκούναρ Λίντεμαν, Γιάροσλαβ Φόλντινα, Πέτερ Μάρτσεκ, Φάμπιο Φράτι κ.ά.).

Στο νέο Ψήφισμα των Ευρωπαίων αντιφασιστών υπογραμμίζεται, ότι το κείμενο «Για τη σημασία της ευρωπαϊκής μνήμης για το μέλλον της Ευρώπης» και οι πολιτικές πράξεις που το ακολούθησαν έγιναν ένα ακόμη βήμα ξεπεσμού στη διαδικασία της διαστρέβλωσης της ιστορικής πραγματικότητας. Οι νέες γενιές Ευρωπαίων όλο και πιο συχνά ακούν ότι οι ρόλοι της Γερμανίας και της ΕΣΣΔ στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ήταν περίπου οι ίδιοι. Αυτή η διαδικασία, όπως παρατηρούν οι συντάκτες του (αντιφασιστικού) Ψηφίσματος διεξάγεται σταδιακά, με τη διαδικασία του «έρπειν». Όλο και πιο συχνά οι προφανείς επιτυχίες του σοβιετικού στρατού στα χρονικά των ευρωπαϊκών εγχειριδίων Ιστορίας αποδίδονται στους «στρατούς των Συμμάχων», ή των «συμμαχικών στρατευμάτων», ενώ χρησιμοποιούνται επιπλέον και άλλες διφορούμενες διατυπώσεις.Με βάση το Ψήφισμα του Συνεδρίου συντάχθηκαν επίσης δηλώσεις και απευθύνσεις προς διεθνείς οργανισμούς. Οι βουλευτές που συμμετείχαν στο Συνέδριο απέστειλαν τα απολογιστικά κείμενα του Συνεδρίου στις ευρωπαϊκές δομές εξουσίας – ΟΑΣΕ, Ευρωκοινοβούλιο και στον ΟΗΕ.

Η ευρωπαϊκή ενοποίηση άρχισε, επί της ουσίας, μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Υπήρχε η εντύπωση, ότι οι πολιτικοί πήραν το μάθημά τους από όσα συνέβησαν. Οι αρχιτέκτονες του νέου ευρωπαϊκού σχεδίου έθεταν ως βασικό τους στόχο την αποτροπή παρόμοιων τραγωδιών. Θεωρείτο, ότι η συζήτηση γύρω από τις δύσκολες σελίδες του παρελθόντος ανάμεσα στα μονίμως αντιμαχόμενα, παλαιότερα, κράτη και τους λαούς τους, θα βοηθούσε στη μεταξύ τους ειρήνευση στο μέλλον. Δημιουργούνταν κοινά εγχειρίδια Ιστορίας, όπως και άλλα σχέδια, σκοπός των οποίων ήταν η λεγόμενη «κοσμοπολίτικη» προσέγγιση των ιστορικών γεγονότων, όταν τα μη-ηρωικά γεγονότα το παρελθόντος περιγράφονταν κατά το μέγιστο δυνατό αντικειμενικά. Οι χώρες που εισέρχονταν σε αυτή τη νέα ένωση οικοδομούσαν ένα νέο σύστημα σχέσεων μεταξύ τους, διαχωρίζοντας την χιτλερική Γερμανία από τη μεταπολεμική, ενώ όλο και περισσότερες χώρες στη Δυτική Ευρώπη έφταναν στο να παραδεχθούν τις ευθύνες τους για το Ολοκαύτωμα των Εβραίων.

Μετά την κατάρρευση του σοσιαλιστικού μπλοκ στην Ευρώπη και τη διάσπαση της ΕΣΣΔ, στον κόσμο κάθε χρόνο και με μεγαλύτερη ένταση προχωρά η διαδικασία «επανεγγραφής» της ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, της αναθεώρησης των ιστορικών γεγονότων, της υποκατάστασης των εννοιών για τα γεγονότα της περιόδου 1938 – 1945. Είναι προφανές, ότι εμπνευστές αυτής της πρωτοβουλίας είναι οι κύκλοι εξουσίας των ΗΠΑ και της ΕΕ, ενώ βασικοί «εκτελεστές» του σχεδίου είναι τα μέλη της ΕΕ. Ναι, η σχετικά «χαλαρή» ερμηνεία των γεγονότων του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι σήμερα προήγαγε την ενότητα στο εσωτερικό της ΕΕ, όμως δημιούργησε σύγχυση στις σχέσεις με τους εξ Ανατολών γείτονες.

*Ο Ντμίτρι (Δημήτρης) Κερασίδης είναι ανεξάρτητος δημοσιογράφος και θρησκειολόγος ελληνικής καταγωγής από την Ρωσία.

**Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

*** Οι απόψεις του κειμένου εκφράζουν τον υπογράφοντα και όχι τον μεταφραστή του κειμένου.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 4 Ιουλίου 2021

Οι εκλογές 2021 στη Ρωσία και η δύσκολη μάχη που αναμένεται

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Από τα μέσα Ιουνίου του 2021 σε όλη τη Ρωσία ξεκίνησε μια πολύ ενεργή πολιτική δραστηριότητα, δεδομένου ότι φέτος (στμ: τον Σεπτέμβριο) διεξάγονται τόσο βουλευτικές εκλογές για την Κρατική Δούμα, όσο και τοπικές (δημοτικές και περιφερειακές) εκλογές στην πλειονότητα των περιφερειών. Αυτή τη φορά στον πολιτικό στίβο βγήκαν αρκετές στον αριθμό νέες πολιτικές δυνάμεις και θα μπορούσαν να είναι ακόμη περισσότερες, εάν δεν είχαν ψηφιστεί πρόσφατα κάποιοι νόμοι που περιορίζουν τις δυνατότητες της «μη συστημικής» αντιπολίτευσης.

Δικαίωμα συμμετοχής χωρίς την υποχρέωση συλλογής υπογραφών έλαβαν συνολικά 14 κόμματα, τα ακόλουθα: «Ενιαία Ρωσία», «Κόμμα Ανάπτυξης», «Νέοι Άνθρωποι», «Γιάμπλοκο» (στμ: «Μήλο», κόμμα του Γκρ. Γιαβλίνσκι), «Πράσινη Εναλλακτική», «Πλατφόρμα Πολιτών», «Κομμουνιστές της Ρωσίας», «Κομμουνιστικό Κόμμα Κοινωνικής Δικαιωσύνης», «Κομμουνιστικό Κόμμα Ρωσικής Ομοσπονδίας» (ΚΚΡΟ), «Δίκαιη Ρωσία – Για την Αλήθεια», LDPR (στμ: Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα Ρωσίας – κόμμα Βλ. Ζιρινόβσκι) και «Ρωσικό Κόμμα Συνταξιούχων για την Κοινωνική Δικαιοσύνη». Τα υπόλοιπα κόμματα δεν έχουν αυτό το προνόμιο και θα υποχρεωθούν (για να συμμετάσχουν στις εκλογές) να συγκεντρώσουν τουλάχιστον 200 χιλιάδες υπογραφές πολιτών το καθένα.

Σε αυτό το δεύτερο μπλοκ κομμάτων τη μεγαλύτερη δραστηριότητα στη συλλογή υπογραφών επιδεικνύουν τα παρακάτω: «Πατριώτες της Ρωσίας», «Κόμμα Λαϊκής Ελευθερίας – PARNAS» «Κόμμα Δικαιοσύνης», «Η Ρωσία του Μέλλοντος», «Κόμμα Προόδου», «Κόμμα Κοινωνικής Προστασίας», «Δύναμη Πολιτών», «Ρωσική Παλλαϊκή Ένωση», «Κόμμα Κοζάκων Ρωσικής Ομοσπονδίας», «Κόμμα της Πράξης», «Κόμμα Κηπουρών», «Παλλαϊκό Εργατικό Μέτωπο», «Αναγέννηση της Ρωσίας», «Εθνική Πορεία», «Λαός Κατά της Διαφθοράς», «Κόμμα της Πατρίδας», «Διεθνιστικό Κόμμα», «Κέρδος από τις Εθνικές Πηγές Πλούτου», «Κόμμα Καλών Πράξεων», «Γονείς του Μέλλοντος», «Σοσιαλιστική Επιλογή», «Κόμμα Μικρών Επιχειρηματιών», «Η Εξουσία στον Λαό» και «Κόμμα Άμεσης Δημοκρατίας».

Οι εκλογές θα είναι δύσκολες

Οι ειδικοί σημειώνουν, ότι η τωρινή εκλογική εκστρατεία θα είναι εξαιρετικά δύσκολη για το κυβερνητικό κόμμα, την «Ενιαία Ρωσία», το οποίο στην παρούσα Βουλή καταλαμβάνει τα ¾ των εδρών. Τα προηγούμενα 5 χρόνια ψηφίστηκαν πολλοί νόμοι, οι οποίοι με τον ένα ή τον άλλο τρόπο περιορίζουν τα δικαιώματα των πολιτών: μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού, αυστηροποίηση της λογοκρισίας, μείωση της δυνατότητας αφορολόγητης εισαγωγής προϊόντων, νέοι φόροι κοκ. Η οικονομική κρίση εξακολουθεί να βαθαίνει, ενώ πολλοί πολίτες θεωρούν τα μέτρα που λαμβάνονται για την αντιμετώπιση της πανδημίας της CoViD-19 ως αναποτελεσματικά. Η αχλύς από την επανένωση της Κριμαίας με τη Ρωσία και τις επιτυχίες στο γεωπολιτικό επίπεδο έφυγε – τώρα οι πολίτες ανησυχούν περισσότερο για την εσωτερική πολιτική και την προσωπική τους ευμάρεια. Όλα αυτά επιδρούν άμεσα στην κοινωνία, δημιουργώντας ένα σοβαρό κύμα διαμαρτυρίας. Αποτέλεσμα αυτού μπορεί να είναι η μαζική καταψήφιση του κυβερνητικού κόμματος – αυτή τη φορά οι αντιπολιτευόμενοι πολίτες δεν θα απαρνηθούν το δικαίωμα συμμετοχής τους στις εκλογές. Υπενθυμίζω, ότι οι τελευταίες (βουλευτικές) εκλογές συνοδεύτηκαν από το χαμηλότερο στην ιστορία της σύγχρονης Ρωσίας ποσοστό συμμετοχής – κάτω από 48%.

Άλλος ένας σοβαρός παράγοντας, είναι η ουσιαστική εξαφάνιση εντός της Ρωσίας τμήματος της «εξωσυστημικής» αντιπολίτευσης και η απαγόρευση της πολιτικής δραστηριότητας όλων όσων την υποστήριζαν. Είναι προφανές, ότι τέτοιου είδους μέτρα θα οδηγήσουν σε νέες «μεταμορφώσεις» – συγκεκριμένες επιλογές (προσώπων) κατά την ψηφοφορία και μαζικές διαδηλώσεις των εκλογέων στους δρόμους. Και αυτό παρά την ενίσχυση των θέσεων της ρωσικής Εθνοφουράς (Rosgvardiya) και την εμφάνιση αρκετών (νέων) «ειδικών» μέσων μεταφοράς για την αντιμετώπιση των «απείθαρχων»: «κλούβες», «αύρες» κλπ.

Η συνένωση όλων αυτών των παραγόντων μπορεί να οδηγήσει στην πτώση των ποσοστών του κυβερνητικού κόμματος από το 70% στο 40%, ανοίγοντας έτσι μεγάλες δυνατότητες για την πολιτική δραστηριότητα όχι μόνο της «συστημικής» (κοινοβουλευτικής) αντιπολίτευσης (ΚΚΡΟ, LDPR), αλλά και πολλών από τα νέα κόμματα που αναφέρθηκαν νωρίτερα.

Έτσι λοιπόν αναμένεται σκληρή μάχη. Και την κατάσταση επιτείνει το γεγονός, ότι εδώ και λίγο καιρό το Κοινοβούλιο ανέλαβε περισσότερες αρμοδιότητες, χάρη στην πρόσφατη (2020) συνταγματική Αναθεώρηση. Τώρα η Κρατική Δούμα της Ρωσικής Ομοσπονδίας έχει τη δυνατότητα να ορίζει τις υποψηφιότητες των ομοσπονδιακών Υπουργών και τους Αντιπροέδρους της κυβέρνησης, όπως και το να ασκεί κοινοβουλευτικό έλεγχο για λογαριασμό της κοινωνίας.

Νέες πολιτικές τεχνολογίες

Προκειμένου να αντεπεξέλθουν στις ανάγκες της προεκλογικής εκστρατείας, αρκετές πολιτικές δυνάμεις τείνουν προς τη δημιουργία συμμαχικών σχημάτων. Έτσι, πχ, η «Δίκαιη Ρωσία» ενώθηκε με το κόμμα του (συγγραφέα και δημοσιογράφου) Ζαχάρ Πριλέπιν «Για την Αλήθεια», ενώ οι κομμουνιστικές δυνάμεις (στμ: ΚΚ Ρωσικής Ομοσπονδίας, «Αριστερό Μέτωπο», κίνημα «Για το Νέο Σοσιαλισμό») δημιούργησαν το «Αριστερό Πατριωτικό Λαϊκό Μέτωπο».

Ωστόσο, εάν μεταξύ των κομμουνιστικών δυνάμεων υπάρχουν και αρκετά κόμματα, ας πούμε, «σχεδιασμένα στο Κρεμλίνο», κάτι που τους δίνει περισσότερες δυνατότητες άσκησης διοικητικής επιρροής, τα κόμματα της δημοκρατικής κεντροδεξιάς, τα οποία δεν διαθέτουν ανάλογα εργαλεία επιρροής, αναγκάζονται εκ των πραγμάτων να δημιουργήσουν τα δικά τους. Τα κόμματα του λεγόμενου δημοκρατικού (στμ: κεντρώου) χώρου δημιούργησαν το δικό τους δίκτυο αλληλοβοήθειας και αλληλοϋποστήριξης. Για παράδειγμα, το κόμμα «Γιάμπλοκο» ήδη κάνει ό,τι μπορεί, προκειμένου σε όλες τις εκλογικές περιφέρειες να εκπροσωπούνται τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Το «Κόμμα Ανάπτυξης» επίσης δίνει μεγαλύτερη προσοχή στις μονοεδρικές περιφέρειες, όπου το κόμμα εκπροσωπούν συγκεκριμένοι υποψήφιοι, γνωστοί στις περιοχές τους.

Αντιθέτως, η «Ενιαία Ρωσία» («ΕΡ»), εκτός από την ισχυρό κρατικό διοικητικό μηχανισμό, διατηρεί και τις συνηθισμένες μεθόδους επιρροής (στο εκλογικό σώμα). Πρώτον, στις λίστες των υποψηφίων της «ΕΡ» βρίσκονται όχι λιγότεροι από 50 εν ενεργεία Περιφερειάρχες. Δεύτερον, η εμφάνιση ανάμεσα στους υποψηφίους του κόμματος γνωστών ηθοποιών και τραγουδιστών/-τριών που αποφάσισαν ξαφνικά να ασχοληθούν με την πολιτική. Για παράδειγμα, μεταξύ αυτών βρίσκονται η πρώην σολίστ του γνωστού γυναικείου ποπ ντουέτου TaTu Γιούλια Βόλκοβα (στμ: η οποία, ωστόσο, έχασε τις προκριματικές εκλογές στην περιφέρειά της από την χρυσή Ολυμπιονίκη στο σκι και νυν προπονήτρια Γελένα Βιάλμπε) και ο ηθοποιός Βλαντίμιρ Μασκόβ (στμ: συμπεριλήφθηκε στην πρώτη πεντάδα των υποψηφίων βουλευτών Επικρατείας μετά από πρόταση του ίδιου του Προέδρου Βλ. Πούτιν). Τρίτον, σε πολλές περιπτώσεις θέτουν υποψηφιότητα «ανεξάρτητοι» υποψήφιοι, οι οποίοι στην πραγματικότητα ουδέποτε διέκοψαν τους δεσμούς τους με την «Ενιαία Ρωσία», αλλά λαμβάνοντας υπόψη την κοινωνική κριτική αποφάσισαν να επιδείξουν «αυτονομία κινήσεων».

Είτε έτσι, είτε αλλιώς, τα αποτελέσματα της προεκλογικής εκστρατείας του 2021 μπορεί να είναι τα πλέον απρόβλεπτα. Από τη μία πλευρά, με την εμβάθυνση της οικονομικής κρίσης, πολλοί Ρώσοι πολίτες ανησυχούν πάνω από όλα για τη φυσική τους επιβίωση και διαθέτουν χρόνο για την ενασχόληση με την πολιτική, πολλώ δε μάλλον με την εναντίωσή τους προς την εξουσία. Από την άλλη, όμως, οι νέοι καταπιεστικοί νόμοι θερμαίνουν τον «βαθύ λαό» εκ των έσω, μετατοπίζοντας το κέντρο βάρους στην επιλογή των πολιτών στις νέες πολιτικές δυνάμεις, ο οποίες αυτή τη φορά είναι υπεραρκετές σε αριθμό.

*Ο Ντμίτρι (Δημήτρης) Κερασίδης είναι ανεξάρτητος δημοσιογράφος και θρησκειολόγος ελληνικής καταγωγής από την Ρωσία.

**Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

*** Οι απόψεις του κειμένου εκφράζουν τον υπογράφοντα και όχι τον μεταφραστή του κειμένου.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Κυριακή 20 Ιουνίου 2021

Πού θα μας οδηγήσει η Διεθνής Συμμαχία για την Υπεράσπιση των Θρησκευτικών Ελευθεριών (IRFA);

Ντμίτρι Κερασίδη

Στις αρχές του Φεβρουαρίου του 2020 εμφανίστηκε στις ΗΠΑ η λεγόμενη Διεθνής Συμμαχία για την Υπεράσπιση των Θρησκευτικών Ελευθεριών (ΔΣΥΘΣ – αγγλικά αρχικά IRFA). Την πρωτοβουλία για τη δημιουργία της είχε ο τότε Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο. Οι αμερικανικές αρχές την εμφανίζουν ως εργαλείο επιρροής στις χώρες, όπου τα δικαιώματα των χριστιανών παραβιάζονται κατά τον ένα ή τον άλλο τρόπο.

Σύμφωνα με τον Μάικ Πομπέο, είναι «η πρώτη περίπτωση στην Ιστορία, όπου εθνικοί ηγέτες ενώθηκαν σε μια διεθνή συμμαχία, ώστε να προωθήσουν το ζήτημα της θρησκευτικής ελευθερίας ανά τον κόσμο». Κατά την άποψη των ιδρυτών της IRFA, πλέον είναι εφικτή η παγκόσμια επίδραση σε αυτούς που ευθύνονται για πράξεις θρησκευτικών διώξεων, με την ανακοπή της δράσης τους και την προσφορά βοήθειας στους διωκόμενους, τους ανυπεράσπιστους και τους ευάλωτους. Δυστυχώς υπάρχουν μεγάλες υπόνοιες, ότι υπό την πρόφαση της δημιουργίας μιας «συμμαχίας για την υπεράσπιση των θρησκευτικών ελευθεριών», οι ΗΠΑ αποκτούν άλλο ένα παγκόσμιο εργαλείο άσκησης (πολιτικής) επιρροής, δεδομένου ότι η «καταπολέμηση των ενόχων» επίκειται να γίνει πρωτίστως με πολιτικά μέσα. Ήδη, άλλωστε, έχει ανακοινωθεί ότι με την επίλυση του προβλήματος της θρησκευτικής ελευθερίας πρόκειται ν’ ασχοληθούν κυρίως οι εθνικοί ηγέτες των χωρών-μελών της συμμαχίας.

Ειρήσθω εν παρόδω, στον διεθνή χώρο υπάρχει ήδη η Διεθνής Ένωση Θρησκευτικών Ελευθεριών (ΔΕΘΕ – αγγλικά αρχικά IARF), στην οποία συμμετέχουν εκπρόσωποι όλων των βασικών θρησκευτικών δογμάτων του κόσμου και επιστήμονες-θρησκειολόγοι. Η αξία της ύπαρξής της έγκειται ακριβώς στο γεγονός, ότι με τα ζητήματα των δικαιωμάτων των πιστών ασχολούνται αναλυτές και επιστήμονες, όπως και ιερωμένοι που γνωρίζουν άμεσα την όποια κατάσταση «εκ των έσω». Σε αντίθεση με την IRFA, όπου τους βασικούς ρόλους παίζουν οι πολιτικοί.

Τα μέλη της Συμμαχίας

Μέχρι τις αρχές του 2021 μέλη της IRFA έγιναν οι ακόλουθες χώρες: Αυστρία Αλβανία, Αρμενία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Βουλγαρία, Βραζιλία, Ουγγαρία, Μεγάλη Βρετανία, Γκάμπια, Ελλάδα, Γεωργία, Ισραήλ, Κολομβία, Κόσοβο, Λετονία, Λιθουανία, Μάλτα, Ολλανδία, Πολωνία, Σενεγάλη, Σλοβακία, Σλοβενία, Τόγκο, Ουκρανία, Κροατία, Δημοκρατία της Τσεχίας και Εσθονία. Όπως μπορεί να δει κανείς, ανάμεσα στα μέλη της Συμμαχίας υπάρχουν χώρες όπου, κατά την άποψη των Αμερικανών πολιτικών, οι θρησκευτικές ελευθερίες παραβιάζονται, όπως και χώρες όπου ήδη υλοποιούνται οι θρησκευτικές ελευθερίες κατά τα δυτικά πρότυπα. Άλλο ένα αξιοπερίεργο γεγονός είναι το ότι δεν υπάρχουν σε ελεύθερη πρόσβαση ούτε το αναλυτικό Καταστατικό της οργάνωσης, ούτε ο κατάλογος των προσώπων που υπέγραψαν, εκ μέρους της κάθε χώρας-μέλους, την ιδρυτική της διακήρυξη.

Παρόλα αυτά, τα στοιχεία που θα συγκεντρώνει η IRFA θα χρησιμοποιούνται από οργανισμούς όπως ο ΟΗΕ και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ, κυρίως για τη σύνταξη επίκαιρων εκθέσεων γύρω από τα κοινωνικοπολιτικά συστήματα με βάση τη Γενική Διακήρυξη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (του ΟΗΕ) και τη Διακήρυξη για την εξάλειψη όλων των μορφών μισαλλοδοξίας με βάση τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις.

Έτσι λοιπόν, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα προαναφερθέντα, η IRFA θα λειτουργεί ως μια διεθνής δομή με εξαιρετικά εμπιστευτικά αναλυτικά στοιχεία, συνδεδεμένη με τον ΟΗΕ και όπου τις βασικές αποφάσεις θα λαμβάνουν οι πολιτικοί.

Με ποιους θ’ ασχοληθεί η Συμμαχία

Σύμφωνα με την ηγεσία της IRFA, τα πιο συχνά γεγονότα θρησκευτικής καταπίεσης παρατηρούνται στις παρακάτω χώρες: Μιανμάρ, Βιετνάμ, Ινδία, Ιράν, Κίνα, Νιγηρία, Πακιστάν, Ρωσία, Σαουδική Αραβία, Βόρεια Κορέα, Συρία, Τατζικιστάν, Τουρκμενιστάν και Ερυθραία. Στη «λίστα συναγερμού» («Β’ κατηγορία») μπήκαν οι χώρες: Αφγανιστάν, Αλγερία, Αζερμπαϊτζάν, Μπαχρέιν, Κεντροαφρικανική Δημοκρατία, Κούβα, Αίγυπτος, Ινδονησία, Ιράκ, Καζαχστάν, Μαλαισία, Νικαράγουα, Σουδάν, Τουρκία και Ουζμπεκιστάν.

Είναι γνωστό, ότι οι εκπρόσωποι της IRFA επιδεικνύουν ιδιαίτερη δραστηριότητα στο έδαφος της Κίνας, όπου «υπερασπίζονται» τα δικαιώματα των οπαδών του Δαλάι Λάμα και των μουσουλμανικών οργανώσεων της μειονότητας των Ουιγούρων, μεταξύ των οποίων βρίσκονται και οργανώσεις που συμμετέχουν στον ISIS και την «Αλ-Κάιντα». Άλλη μία γειτονική ασταθής περιοχή, κατά την άποψη της IRFA, είναι το Τατζικιστάν, όπου καταπιέζονται οι εκπρόσωποι των «Μαρτύρων του Ιεχωβά», των «Αντβεντιστών της Έβδομης Μέρας», των Βαπτιστών και των Ζωροαστριστών. Η Ρωσία συμπεριλήφθηκε επίσης σε αυτή τη «μαύρη» λίστα, λόγω της απαγόρευσης στη λειτουργία της αμερικανικής θρησκευτικής οργάνωσης «Μάρτυρες του Ιεχωβά».

Είναι ενδιαφέρον, ότι η IRFA έκανε ήδη «ζωηρή» την παρουσία της στο έδαφος της Συρίας και του Ιράκ. Σύμφωνα με τα προσβάσιμα στο κοινό στοιχεία, σκοπός της Συμμαχίας ήταν η υποστήριξη των επαναπατρισθέντων χριστιανών, οι οποίοι επέστρεψαν στις χώρες τους από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Ωστόσο στην πράξη ο νέος πολιτικός «παίκτης» στη Μέση Ανατολή οδήγησε στην εμφάνιση νέων στασιαστικών κινημάτων και στη διάλυση των συμβουλίων της (μουσουλμανικής) σιιτικής πολιτοφυλακής.

Δεν είναι επίσης δυνατό να μην υπενθυμίσουμε και την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί στην απεχθή «δημοκρατία» της Ανατολικής Ευρώπης ονόματι Ουκρανία. Σε μία από τις ομιλίες του ο Μάικ Πομπέο αναφέρεται ευθέως στην υποστήριξη που παρέχει η IRFA στους ηγέτες της «νεότευκτης» «Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας (ΟΕΟ), οι οποίοι δήθεν καταπιέζονται από την Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία που υπάγεται στο Πατριαρχείο της Μόσχας.

Είναι προφανές, ότι η Διεθνής Συμμαχία για την Υπεράσπιση της Θρησκευτικής Ελευθερίας (IRFA) αποτελεί ένα νέο πολιτικό εργαλείο, το οποίο προωθεί τα συμφέροντα των κρατών της Δύσης, τόσο διαμέσου της συμμετοχής της σε σχέδια του ΟΗΕ, όσο και διαμέσου της δημιουργίας δικών της επικοινωνιακών μοντέλων αλληλεπίδρασης με διάφορες μη κερδοσκοπικές και κοινωνικές οργανώσεις κατά τόπους και σε διάφορες χώρες του κόσμου.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 1 Ιουνίου 2021

Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία προς Πατριάρχη Βαρθολομαίο: Μην επισκεφθείς την Ουκρανία

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Οι διαμάχες μέσα στους κόλπους της Εκκλησίας είναι πάντα δυσάρεστες, ειδικά όταν οφείλονται αποκλειστικά σε πολιτικούς λόγους. Γίνονται όμως ακόμη πιο δυσάρεστες, όταν κέντρο της διαμάχης γίνεται είτε κάποια εξωτερική δύναμη, είτε κάποια περιοχή, την οποία διεκδικούν εν είδει ανταγωνιστών, πολύ κοντινές μεταξύ τους εκκλησιαστικές δομές. Για τον ορθόδοξο κόσμο ένας τέτοιος τόπος έχει γίνει εδώ και μερικό καιρό η Ουκρανία, οι πολιτικοί της οποίας, «παίζοντας» τόσο με το Πατριαρχείο της Μόσχας, όσο και με αυτό της Κωνσταντινούπολης, κατάφεραν ολοκληρωτικά να σπείρουν τη διχόνοια ανάμεσα σε δύο τεράστιους εκκλησιαστικούς οργανισμούς.

Δυστυχώς, ο Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος δεν έχει μπορέσει να επισκεφθεί την Ουκρανία τα τελευταία 5 χρόνια. Από την άλλη, οποιαδήποτε επίσκεψη του Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης στην Ουκρανία γίνεται δεκτή από τη Μόσχα με εξαιρετικά αρνητικό τρόπο. Η πρόσφατη, λοιπόν, ανακοίνωση της επίσκεψης του Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην Ουκρανία τον Αύγουστο, με την ευκαιρία του εορτασμού της λεγόμενης «Μέρας Ανεξαρτησίας» της χώρας, στάθηκε και πάλι αφορμή για παρεξηγήσεις. Όμως το πρόβλημα δεν βρίσκεται στη Μόσχα, αλλά στην ίδια την Ουκρανία.

Είναι προφανές, ότι μια επίσκεψη του Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης Βαρθολομαίου στην Ουκρανία τον Αύγουστο του 2021 μπορεί να προκαλέσει θρησκευτική διαμάχη ανάμεσα στην κανονική Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία (του Πατριαρχείου της Μόσχας -ΟΟΕ) και την ιδρυθείσα με πρωτοβουλία του πρώην «Προέδρου» της Ουκρανίας Πετρό Ποροσένκο εκκλησιαστική δομή υπό την ονομασία «Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας (ΟΕΟ). Η τελευταία νωρίτερα έλαβε από τον Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης τον λεγόμενο «τόμο αυτοκεφαλίας».

Ο κλήρος της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (ΟΟΕ) θεωρεί, ότι η επίσκεψη του Βαρθολομαίου θα ωθήσει τους Ουκρανούς ακροδεξιούς να δημιουργήσουν ένα νέο εκκλησιαστικό σχίσμα στην Ουκρανία. Πολλώ δε μάλλον, όταν ο Πατριάρχης προσκλήθηκε όχι για μία θρησκευτική εορτή που τιμάται στις 28 Ιουλίου – τη Μέρα της Βάπτισης της Ρωσίας, αλλά για μία κρατική εορτή – τη «Μέρα της Ανεξαρτησίας». Ένα τέτοιο βήμα, τόσο Ρώσοι, όσο και Ουκρανοί ειδικοί το θεωρούν ως ευθεία ανάμιξη της Εκκλησίας στις εσωτερικές υποθέσεις ενός ανεξάρτητου κράτους.

Την πιο «ριζοσπαστική» θέση ως προς τη δημιουργηθείσα κατάσταση έχει λάβει το Τμήμα Σχέσεων με την κοινωνία και τα ΜΜΕ της Ιεράς Συνόδου του Πατριαρχείου της Μόσχας. Ο επικεφαλής του, Βλαντίμιρ Λεγκόιντα, είναι βέβαιος ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ χρησιμοποιεί τον Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης Βαρθολομαίο για την υλοποίηση της πολιτικής του, μεταξύ άλλων και στην Ουκρανία, ενώ ο ίδιος ο Πατριάρχης εκφράζει τη βούληση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ.

Γράφει (στμ: ο Λεγκόιντα) στο telegram channel του: «Η αμερικανική διπλωματία είναι ειλικρινής μέσα στην απλότητά της: χρησιμοποιώντας την Κωνσταντινούπολη χάριν των συμφερόντων της από τα πρώτα μεταπολεμικά (στμ: μετά τον Β’ ΠΠ) χρόνια, σκοπεύει να “πολεμήσει με την επιρροή του” εναντίον οποιουδήποτε κράτους, το οποίο δεν είναι έτοιμο να υλοποιήσει τη βούληση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, όπως αυτή εκφράζεται δια χειλέων του Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης». Είναι βέβαιος, ότι οι ΗΠΑ από κοινού με την Κωνσταντινούπολη δημιούργησαν μια παραθρησκευτική δομή για τη διοχέτευση της πολιτικής τους επιρροής, δηλαδή υπό την πρόφαση της «υπεράσπισης των θρησκευτικών ελευθεριών σε όλον τον κόσμο» προωθούν τα γεωπολιτικά τους συμφέροντα.

Εναντίον της άφιξης του Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην Ουκρανία εμφανίζεται και ο διοικητικός υπεύθυνος της ΟΟΕ, Μητροπολίτης Βορισπόλεως και Βροβαρίων Αντώνιος:

- Η άφιξή του δεν πρόκειται να εξυπηρετήσει την υπόθεση της ειρήνης στην Ουκρανία , – θεωρεί ο Μητροπολίτης Αντώνιος – αλλά μπορεί να γίνει σημείο εξώθησης για μεγαλύτερου μεγέθους συγκρούσεις, Ο Πρόεδρος (στμ: της Ουκρανίας, Βλαντίμιρ Ζελένσκι) πρέπει να γνωρίζει και να φροντίσει, ώστε ούτε ένα εξωτερικό αίτιο ή επίσκεψη να μην οδηγήσουν σε έναν νέο κύκλο αντιπαράθεσης ανάμεσα στους πιστούς.

Όπως δήλωσε ο Μητροπολίτης Αντώνιος, τα λόγια του Βλαντίμιρ Ζελένσκι περί «μέριμνας για την ειρήνη» στην Ουκρανία ακούγονται αρκετά «παράφωνα». Ο Μητροπολίτης υπογράμμισε: «Δεν βρήκαμε ούτε μία περίπτωση όπου ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, γνωρίζοντας την πραγματική κατάσταση στην Ουκρανία, να προσπάθησε να αποτρέψει τα τεκταινόμενα. Εννοώ τις επιδρομές για την κατάληψη των ναών μας και την παράνομη μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων της Εκκλησίας μας. Όλα αυτά συνέβησαν ακριβώς στη βάση των ενεργειών, υπογραμμίζω, των παράνομων ενεργειών του Πατριάρχη Βαρθολομαίου αναφορικά με την ουκρανική Ορθοδοξία».

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Τετάρτη 17 Μαρτίου 2021

Το εκκλησιαστικό τελεσίγραφο του Βλαντίμιρ Ζελένσκι

Του Ντμίτρι Κερασίδη*

Σε ένα από τα γερμανικά Μέσα Ενημέρωσης δημοσιεύθηκε στα τέλη Ιανουαρίου του 2021 ένα ενδιαφέρον άρθρο, που αναφερόταν στη συνάντηση του πρωθυπουργού της Ουκρανίας Ντενίς Σμιγκάλ με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο (https://www.fischundfleisch.com/wbernau/setze-alle-vorgaben-um-premier-der-ukraine-gab-versprechen-an-patriarchen-von-konstantinopel-69999). Κατά τη διάρκεια της συνάντησης στην Κωνσταντινούπολη στις 30 Νοεμβρίου του 2020, ο Ουκρανός αξιωματούχος υποσχέθηκε στον Πατριάρχη την πλήρη διοικητική υποστήριξη προς τη λεγόμενη «Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας» (στη συνέχεια: ΟΕΟ), η οποία θα συμπεριελάμβανε τη μεταβίβαση στη δική της δικαιοδοσία των ναών της κανονικής Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (στη συνέχεια του κειμένου: ΟΟΕ). Το σχέδιο που παρουσίασε ο Ουκρανός αξιωματούχος προβλέπει τη μεταβίβαση των ναών και των ενοριών της κανονικής Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στην ΟΕΟ, όπως επίσης και όλο το φάσμα διοικητικής υποστήριξης αυτού του οργανισμού από την πλευρά του κράτους.

Ο Ντενίς Σμιγκάλ δήλωσε στον Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ότι θα φροντίσει προσωπικά την προαναφερόμενη δραστηριότητα. Το πρόσωπο-κλειδί για την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας θα είναι ο επικεφαλής του Τμήματος Εθνοτικής και Εθνικής Πολιτικής και Θρησκευμάτων παρά τη Γραμματεία του Υπουργικού Συμβουλίου της Ουκρανίας, Αντρέι Γιουράς, ο οποίος μέσω του γιου του, βουλευτή του κόμματος «Υπηρέτης του Λαού» (στμ: το κόμμα του Προέδρου της χώρας Βλαντίμιρ Ζελένσκι) Σβιατοσλάβ Γιουράς, σκοπεύει να αναλάβει στην Ανώτατη Ράντα νομοθετικές πρωτοβουλίες (στμ: ουκρανική Βουλή), που θα έχουν στόχο την ενίσχυση των θέσεων της ΟΕΟ. Ωστόσο ο ίδιος ο Πρόεδρος Ζελένσκι θα τηρεί αποστάσεις από την προαναφερθείσα δραστηριότητα, φοβούμενος το πολιτικό κόστος και τη μείωση των πιθανοτήτων επανεκλογής του. Υπενθυμίζουμε, ότι παλιότερα ο Ντενίς Σμιγκάλ είχε δηλώσει ότι η ΟΕΟ αποτελεί αξιόπιστο εταίρο του (ουκρανικού) κράτους και ότι της παρέχεται πλήρης νομική και οικονομική υποστήριξη.

Πώς βλέπουμε, λοιπόν, να εξελίσσεται τώρα η κατάσταση; Στην πράξη οι ουκρανικές Αρχές σκοπεύουν να αφαιρέσουν όλα τα περιουσιακά στοιχεία της κανονικής Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας και να τα δώσει στην ΟΕΟ, της οποίας τη δημιουργία είχε ευλογήσει νωρίτερα ο ίδιος ο Βαρθολομαίος. Και πώς θα επιτευχθεί αυτό; Πολύ απλά – με τη νομιμοποίηση της πλήρους διοικητικής υποστήριξης, την οποία είχε υποσχεθεί ο Ντενίς Σμιγκάλ στη συνάντησή του με τον Βαρθολομαίο. Συνεπεία αυτού σήμερα στην Ανώτατη Ράντα βρίσκονται στο στάδιο της προπαρασκευής και της εξέτασής τους από την Ολομέλεια του σώματος δύο νομοσχέδια: το № 5143 (24/02/2021) και του № 5101 (18/02/2021). Εν ολίγοις, σε περίπτωση που τα δύο νομοσχέδια υπερψηφιστούν, αυτό θα επιτρέψει στις ουκρανικές Αρχές να ανακηρύξουν τη δραστηριότητα της κανονικής ΟΟΕ ως «επιζήμια για την εθνική ασφάλεια της Ουκρανίας» και να δημεύσουν όλα τα περιουσιακά της στοιχεία. Ενώ οι ιερωμένοι της κανονικής ΟΟΕ θα μπορούν, σύμφωνα με το νόμο, να κηρύσσονται ως «προδότες», με όλες τις ανάλογες συνέπειες. Έτσι λοιπόν, ο Ντενίς Σμιγκάλ και το περιβάλλον του πέρασαν από τα λόγια στα έργα. Το ερώτημα, ωστόσο, που προκύπτει είναι «σε τι χρειάζονται όλα αυτά;».

Κατά το διάστημα της μέχρι τώρα θητείας του ο Πρόεδρος Ζελένσκι και το κόμμα του «Υπηρέτης του Λαού» δεν μπόρεσαν να βελτιώσουν την κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας και στην πράξη την οδήγησαν σε οικονομικό και πολιτικό κραχ. Συνέπεια των παραπάνω ήταν να χάσουν τη στήριξη της πλειονότητας του δικού τους εκλογικού σώματος.Για να αυξήσει και πάλι το κύρος του ο Ζελένσκι σκοπεύει να καλέσει τον Βαρθολομαίο στον εορτασμό της Ημέρας Ανεξαρτησίας της Ουκρανίας το 2021 και να λάβει τη στήριξη των πιστών της «νεότευκτης» ΟΕΟ. Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας του με τον Ντενίς Σμιγκάλ το Νοέμβριο του 2020 ο Βαρθολομαίος συμφώνησε να επισκεφθεί την Ουκρανία μέσα στο 2021, αλλά υπό έναν υποχρεωτικό όρο: μέχρι τον ερχομό του στην Ουκρανία η κανονική ΟΟΕ θα έπρεπε να έχει πάψει να υφίσταται ως θρησκευτικός οργανισμός και να υπάρχει μόνο η ΟΕΟ. Είναι πιθανόν, ότι ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος θεωρεί πως σε αντίθετη περίπτωση ο ερχομός του στο Κίεβο για τον εορτασμό της Μέρας Ανεξαρτησίας (της Ουκρανίας) θα επιφέρει ανεπανόρθωτο πλήγμα στο κύρος του, δεδομένου ότι ήταν αυτός που εξέδωσε τον περιώνυμο «Τόμο» για τη δημιουργία της λεγόμενης ΟΕΟ.

Απομένει ένα τελευταίο ερώτημα: Και τι θα γίνει με εκείνους τους ανθρώπους που δεν ακολούθησαν την ΟΕΟ, αλλά διατήρησαν την πίστη τους στην κανονική Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία; Τι θα γίνει με αυτούς, όταν θα τους έχουν αφαιρεθεί όλες οι ενορίες και όλοι οι ναοί και θα έχουν δοθεί στη «νεότευκτη» ΟΕΟ: Ακριβώς τη δική τους αντίδραση φοβάται περισσότερο ο Ζελένσκι, αφού πολλοί από αυτούς τον ψήφισαν στις προεδρικές εκλογές του 2019 ελπίζοντας σε ένα φωτεινό μέλλον, αλλά στην πράξη κινδυνεύουν να χάσουν το πνευματικό τους στήριγμα στο παρόν.Γι’ αυτό και ο Πρόεδρος Ζελένσκι πήρε αποστάσεις από την υπόθεση της διάλυσης της κανονικής ΟΟΕ, αφήνοντας τη διαχείρισή της στο περιβάλλον του, ώστε σε περίπτωση αποτυχίας να αναζητηθούν οι υπεύθυνοι ακριβώς εκεί. Θα αναμένουμε την εξέλιξη των γεγονότων.

*Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης.

** Ο Ντμίτρι (Δημήτρης) Κερασίδης είναι Ρώσος, ελληνικής καταγωγής, ανεξάρτητος δημοσιογράφος και θρησκειολόγος.

*** Οι απόψεις του κειμένου εκφράζουν τον υπογράφοντα και όχι τον μεταφραστή του κειμένου.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου 2020

Η νέα εκκλησία της Ουκρανίας και οι αναταράξεις στον ορθόδοξο κόσμο

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Ο κόσμος του ανατολικού (ορθόδοξου) χριστιανισμού είναι πολύπλευρος και εύθραυστος. Σε αυτόν συνυπάρχουν Ρώσοι και Έλληνες, Ρουμάνοι και Αιγύπτιοι, Άραβες και Βούλγαροι, Σέρβοι, Γεωργιανοί και πλήθος άλλων λαών. Σε καθεμιά από τις χώρες, όπου η πλειονότητα του πληθυσμού είναι χριστιανοί ορθόδοξοι, υπάρχουν οι δικές της μοναδικές συνθήκες και ιδιαιτερότητες. Δυστυχώς, κάποιες φορές ορισμένα πολιτικά και πολιτισμικά ζητήματα οδηγούν στον διχασμό την κοινότητα των ορθόδοξων λαών. Ένα από τα τελευταία ξεχωριστά παραδείγματα είναι το δικαίωμα ύπαρξης της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας (ΟΕΟ), της νέας ορθόδοξης εκκλησίας της Ουκρανίας.

Πάνω στο συγκεκριμένο θέμα ελάχιστοι σήμερα δεν έχουν προσπαθήσει να αποκομίσουν τα δικά τους κέρδη. Ωστόσο παραμένει ως γεγονός, το ότι η διάλυση της ΕΣΣΔ και των κοινωνικών της δεσμών προκάλεσε ένα πλήθος πολιτικών, εθνοτικών, εδαφικών και θρησκευτικών διαμαχών. Μετά την πτώση της σοβιετικής αυτοκρατορίας, στο έδαφος της παραδοσιακά θεωρούμενης κανονικής επικράτειας της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (ΡΟΕ) εισέβαλε ένα πλήθος ιεραποστόλων, μεταξύ άλλων και εκπρόσωποι άλλων ορθοδόξων εκκλησιών. Έτσι λοιπόν, η Εσθονική Ορθόδοξη Εκκλησία μοιράστηκε στα γρήγορα μεταξύ των Πατριαρχείων της Κωνσταντινούπολης και της Μόσχας, ενώ η Ουκρανία αποδείχθηκε θρησκευτικά «πολυεπίπεδη»: μόνο οι μη αναγνωρισμένες ορθόδοξες εκκλησίες ξεπερνούν τις 10. Δεν προκαλεί λοιπόν έκπληξη το ότι η Ουκρανία, με τα 50 εκατομμύρια πληθυσμού της, αποτελεί «εκλεκτό μεζέ» για κάθε λογής ιεραποστόλους και «μεταρρυθμιστές». Εν παρόδω, οι μη κανονικές εκκλησιαστικές οργανώσεις της Ουκρανίας ουδέποτε θεωρούνταν στα σοβαρά ως «εκκλησίες». Μέχρι όμως κάποια συγκεκριμένη στιγμή.

Στις 9-11 Οκτωβρίου του 2018 η Μητρόπολη του Κιέβου επιστράφηκε στη δικαιοδοσία του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης. Για να συμβεί αυτό ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος κατάργησε την Συνοδική Επιστολής που εκδόθηκε το 1686 για την προσωρινή υπαγωγή της Μητρόπολης του Κιέβου στο Πατριαρχείο της Μόσχας. Η δυσφορία από την πλευρά της Μόσχας και μιας σειράς από άλλες ορθόδοξες εκκλησίες κατεστάλη αποφασιστικά. Στην πορεία χρησιμοποιήθηκαν μια σειρά από επιχειρήματα, μεταξύ των οποίων και παραπομπή στην ορθόδοξη εκκλησιολογία, σύμφωνα με την οποία υπάρχει μόνο μία Οικουμενική ορθόδοξη εκκλησία, ενώ οι υπόλοιπες μπορούν να διαιρούνται εδαφικά και διοικητικά, αλλά όχι εθνοκοινωνικά. Έχοντας αποφασίσει να επιστρέψει στον εαυτό της τη Μητρόπολη του Κιέβου, η Κωνσταντινούπολη ιδρύει την Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας, την οποία στην αρχή δεν ήθελαν να αναγνωρίσουν οι υπόλοιπες ορθόδοξες εκκλησίες του κόσμου. Και αυτό παρά τις πολυάριθμες εκκλήσεις του Πατριάρχη Βαρθολομαίου για υποστήριξη της απόφασης για την ίδρυση της ΟΕΟ, αρχής γενομένης από την υπόμνηση του επικεφαλής της Επιφάνιου στις προσευχές. Η παγκόσμια Ορθοδοξία προσπερνούσε μετ’ επιτάσεως το ουκρανικό ζήτημα για 9 ολόκληρους μήνες.

Το φθινόπωρο του 2019 η Εκκλησία της Ελλάδος (ΕτΕ) ξαφνικά αναγνωρίζει την ΟΕΟ ως αυτοκέφαλη εκκλησία της Ουκρανίας σε επίσημο επίπεδο. Και αυτό παρά το γεγονός, ότι από πλευράς αρκετών ιεραρχών της ΕτΕ είχαν ακουστεί εκκλήσεις για μποϊκοτάρισμα της απόφασης του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης. Εν παρόδω, στην Ελλάδα η εκκλησία δεν είναι διαχωρισμένη από το κράτος, τους μισθούς των ιερωμένων τους καταβάλλει το ελληνικό Δημόσιο. Και οι θέσεις του Πατριάρχη Βαρθολομαίου εντός των κρατικών λειτουργών είναι ιδιαίτερα ισχυρές. Όπως και η υποστήριξη που του παρέχει η μεγαλύτερη στον κόσμο ελληνική κοινότητα της Διασποράς, αυτή των ΗΠΑ.

Στη συνέχεια την ΟΕΟ αναγνώρισε μία ακόμη σημαντική ελληνική εκκλησία, το Πατριαρχείο της Αλεξάνδρειας, πάνω στο οποίο οργανώθηκε μια πρωτοφανής πίεση από την πλευρά του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών, δεδομένου ότι αυτό ακριβώς αποτελεί και τον βασικό χρηματοδότη του συγκεκριμένου Πατριαρχείου.

Επίμαχο ζήτημα

Η αναγνώριση της αμφιλεγόμενης ΟΕΟ από την Κωνσταντινούπολη και τα βήματα που ακολούθησαν από την ΕτΕ και το Πατριαρχείο της Αλεξάνδρειας αποτέλεσαν αντικείμενο διαφωνιών εντός του ορθόδοξου κόσμου. Σχεδόν αμέσως εναντιώθηκαν στην αυτοκεφαλία της ΟΕΟ αρκετές ελληνικές ορθόδοξες αδελφότητες, μεταξύ των οποίων η ΜΚΟ «Πανελλήνιος Ορθόδοξη Ένωση». Η τελευταία, εν παρόδω, προκάλεσε μια σειρά από δικαστικές υποθέσεις σε σχέση με νομικές παραβάσεις κατά τη λήψη της απόφασης για την αυτοκεφαλία. - η Ιερά Σύνοδος δεν πραγματοποίησε την προβλεπόμενη ψηφοφορία, κάτι που αντιτίθεται στους εκκλησιαστικούς κανόνες. Γι’ αυτόν το λόγο η «Πανελλήνιος Ορθόδοξη Ένωση» επιμένει στον περιορισμό των προνομίων του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος, που του επιτρέπουν να λύνει σε ατομικό επίπεδο το ζήτημα της αναγνώρισης της αυτοκεφαλίας της Ουκρανίας.

Σε απάντηση το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) στην Ολομέλειά του αποφάσισε ότι δεν είναι αρμόδιο ως δικαστικό όργανο να ελέγξει την απόφαση της Ιεράς Συνόδου της ΕτΕ, αποκαλώντας το συμβάν ως «αποκλειστικά εκκλησιαστικό πρόβλημα». Είναι ευνόητο, ότι το ΣτΕ δεν είναι αρμόδιο για εκκλησιαστικά ζητήματα. Ωστόσο υποχρεούται να εξετάσει τη νομική πλευρά του ζητήματος, που αφορά τις παραβάσεις του νόμου και του Καταστατικού Χάρτη της Εκκλησίας. Γι’ αυτό και η νομική εξέταση του ζητήματος είναι βέβαιο ότι θα συνεχιστεί – ένα σημαντικό μέρος των ανώτατων ιεραρχών της ΕτΕ δεν επιθυμεί τη δημιουργία μιας νέας εκκλησιαστικής δομής με κόστος τη διάρρηξη των σχέσεων με τις υπόλοιπες ορθόδοξες εκκλησίες, πχ με τη Ρωσική. Οι ίδιοι θα επιθυμούσαν να συμμετάσχουν σε μια ψηφοφορία με θέμα την αναγνώριση της ΟΕΟ, η οποία δεν διοργανώθηκε ποτέ, αφού η νέα «εκκλησία» αναγνωρίστηκε... «αυτομάτως».

Στο μεταξύ το Πατριαρχείο της Μόσχας διέκοψε την ευχαριστιακή επικοινωνία τόσο με το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης, όσο και με αυτό της Αλεξάνδρειας. Στον κατάλογο αυτό από τα τέλη του 2019 προστέθηκε και η Εκκλησία της Ελλάδος. Με αφορμή, ασφαλώς, την αναγνώριση εκ μέρους τους της νέας εκκλησίας της Ουκρανίας, της ΟΕΟ. Ο ορθόδοξος κόσμος ξαφνικά χωρίστηκε σε «φίλους» και «εχθρούς» της Κωνσταντινούπολης. Και μάλιστα υπάρχει ο κίνδυνος ο αριθμός των «φίλων» να περιοριστεί μόλις σε τρία ελληνικά Πατριαρχεία και τις πλησιέστερες προς αυτά εκκλησίες, κάτι που θα οδηγήσει οριστικά στον διαμελισμό της παγκόσμιας Ορθοδοξίας σε κάμποσους ξεχωριστούς εκκλησιαστικούς οργανισμούς. Είναι προφανές, ότι εάν οι αναταράξεις στον ορθόδοξο κόσμο συνεχιστούν, η παγκόσμια Ορθόδοξη Εκκλησία διατρέχει τον κίνδυνο να διαμελιστεί σε κάμποσους ξεχωριστούς εκκλησιαστικούς οργανισμούς. Και μια τέτοια προοπτική ήδη σήμερα ωθεί την παγκόσμια εκκλησιαστική κοινωνία «να γυρίσει τον χρόνο ανάποδα» και να αναδείξει το ζήτημα της νομιμότητας της αναγνώρισης της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας (ΟΕΟ). Ακόμη και κόντρα στο ενδιαφέρον της τελευταίας να πολεμήσει όσους δεν συμφωνούν με την ύπαρξή της.

Άλλωστε οι διαφωνίες με την Κωνσταντινούπολη για μια σειρά από ορθόδοξες εκκλησίες δεν υπάρχουν μόνο εξαιτίας της Ουκρανίας. Για παράδειγμα, ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων εξαιτίας της εμπλοκής της Κωνσταντινούπολης δεν μπόρεσε να επανασυστήσει την Επαρχία του στην Αυστραλία. Δεύτερο χαρακτηριστικό γεγονός συνέβη στα εδάφη της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Τσεχίας και Σλοβακίας, όπου οι ιεράρχες του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης αποφάσισαν αυθαίρετα να ιδρύσουν μοναστήρι με ευθεία υπαγωγή στο Φανάρι. Εν παρόδω, η ίδια η Κωνσταντινούπολη δεν αρνείται, ότι διαθέτει αποκλειστικό δικαίωμα (ελέγχου) του ποιμνίου των άλλων εκκλησιών στο εξωτερικό. Είναι όμως έτοιμες οι υπόλοιπες ορθόδοξες εκκλησίες να αποδεχθούν τέτοιους κανόνες; Είναι αμφίβολο, δεδομένου ότι η εκκλησία δημιουργήθηκε στη βάση της συλλογικότητας και όχι της αυθαιρεσίας. Από εδώ προκύπτει και ο μοναδικός τρόπος για την ομαλοποίηση της κατάστασης στην Ορθοδοξία – η διοργάνωση Οικουμενικής Συνόδου, όπου θα εξεταστούν με λεπτομέρειες όλες οι διαφωνίες. Και τότε η εκκλησία θα αποκτήσει και πάλι τη συλλογικότητα, εντός της οποίας δεν θα υπάρχει ούτε Έλληνας, ούτε Σλάβος, ούτε Άραβας, αλλά θα υπάρχει ο ενιαίος λαός του Χριστού.

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 4 Αυγούστου 2020

Η τύχη της Αγίας Σοφίας: Η αντίδραση της Ουκρανίας

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Όπως είναι γνωστό, στις 24 Ιουλίου στην Κωνσταντινούπολη πραγματοποιήθηκε η πομπώδης τελετή του ανοίγματος της Αγίας Σοφίας για μουσουλμανικές θρησκευτικές τελετές. Στην τελετή παρευρέθηκε ο ίδιος ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν, κάτι που μαρτυρά τη σημασία και το πολιτικό υπόβαθρο της συγκεκριμένης πράξης από την πλευρά της Τουρκίας.

Στο Κίεβο, πάλι, στις 26 Ιουλίου στην πλατεία Μιχάηλοβσκα διεξάχθηκε συγκέντρωση διαμαρτυρίας του άγνωστου μέχρι σήμερα για τα ΜΜΕ «Χριστιανικού Λαϊκού Κινήματος». Η συγκέντρωση ήταν αρκετά πολυπληθής, αφού συμμετείχαν σε αυτήν περισσότεροι από 2 χιλιάδες άτομα.

Βασική αφορμή γι’ αυτή τη διαμαρτυρία των πιστών αποτέλεσε η πλήρης απουσία αντίδρασης από την πλευρά του επικεφαλής της λεγόμενης (στμ: σχισματικής) «Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας» («ΟΟΕ»), η οποία ακολουθώντας τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίο δεν θεώρησε απαραίτητο να εκφραστεί εναντίον της μετατροπής ενός χριστιανικού ναού σε μουσουλμανικό τέμενος. Μια τέτοια αντίδραση οι πιστοί της Ουκρανίας τη θεώρησαν ως συστημική είτε «απροθυμία», είτε ανικανότητα (στμ: του Επιφάνιου) να αποτελέσει τον πραγματικό ηγέτη της ουκρανικής Ορθοδοξίας.

Γι’ αυτό και κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης οι συγκεντρωμένοι φώναξαν συνθήματα υπέρ της αντικατάστασης του νυν επικεφαλής της «ΟΟΕ» Επιφάνιου. Ως πιθανότερος αντικαταστάτης του φέρεται ο πρώην μητροπολίτης Βίνιτσας Συμεών, ο οποίος κατά τη διάρκεια της δημιουργίας της «ΟΟΕ» ήταν ο μοναδικός μητροπολίτης της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (στμ: Πατριαρχείου της Μόσχας) που πέρασε στην πλευρά της. Κατά την άποψη των πιστών της Ουκρανίας ο Συμεών, σε αντίθεση με τον Επιφάνιο, είναι αξιότερος πνευματικός ηγέτης, ο οποίος βρίσκεται σε απόλυτη συμφωνία με τα θρησκευτικά ιδανικά των ντόπιων ορθοδόξων. Ο Συμεών νοιάζεται πραγματικά για το πνεύμα του ουκρανικού λαού, την πίστη του και τη πάτρια γη του. Σ’ αυτόν ακριβώς, όπως δήλωσαν οι πιστοί στην εκδήλωση της 26ης Ιουλίου, βλέπουν την πνευματική τους αρωγή και στήριξη.

Εν παρόδω, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι τρεις μέρες μετά τη συγκέντρωση ο Επιφάνιος κατάφερε να αρθρώσει έστω κι έναν λόγο και να πάρει θέση, τάχα, κατά της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί. Τη μετάδοση της είδησης έκανε το (ουκρανικό) «24ο Κανάλι». Όμως αυτού του είδους η «επίδειξη δύναμης μετά τον καβγά» είναι αμφίβολο εάν μπορεί να πείσει τον οποιονδήποτε. Η πραγματική θέση του Επιφάνιου εκφράστηκε με την εκκωφαντική του σιωπή τότε, όταν ο Πρόεδρος της Τουρκίας αρχικά εξέφρασε την πρόθεσή του να μεταβιβάσει τον ορθόδοξο ιερό ναό για την τέλεση μουσουλμανικών θρησκευτικών τελετών και κατόπιν υλοποίησε αυτήν την πρόθεση. Και οποιεσδήποτε πράξεις γίνονται «κατόπιν εορτής» και «για το θεαθήναι» είναι μακριά τόσο από την αλήθεια, όσο και από το δίκαιο.

Ο ναός της Αγίας Σοφίας χτίστηκε κατά τον 6ο αιώνα μ.Χ. από τον βυζαντινό αυτοκράτορα Ιουστινιανό. Και λειτούργησε ως ορθόδοξος χριστιανικός ναός μέχρι και την πτώση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας στις 29 Μαΐου 1453, δηλαδή σχεδόν για μια ολόκληρη χιλιετία. Μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς, η Αγία Σοφία μετατράπηκε σε τζαμί. Όμως το 1934, μετά από διαταγή του κυβερνήτη της Τουρκίας Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, η Αγία Σοφία μετατράπηκε σε μουσείο, στο οποίο δεν πραγματοποιούνταν κανενός είδους θρησκευτικές τελετές, αλλά εξακολουθούσε να τραβά σαν μαγνήτης τους ορθόδοξους πιστούς, αλλά και τους απλούς τουρίστες απ’ όλες τις χριστιανικές χώρες.

Γι’ αυτό και θα περίμενε κανείς, ότι ο πρώτος που θα υπερασπιζόταν δημόσια τον συγκεκριμένο χριστιανικό ιερό χώρο θα ήταν ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίος, το ποίμνιο του οποίου ευρίσκεται κατά κύριο λόγο σε αυτήν την πόλη. Ωστόσο, όταν συνέβησαν αυτά τα θλιβερά γεγονότα, ο ίδιος προτίμησε να σιωπήσει, σαν να μη συνέβη τίποτε το σοβαρό, κάτι που δημιούργησε μεγάλες αμφιβολίες στους ορθόδοξους πιστούς, αφού δεν είναι δυνατόν να ενεργεί έτσι ένας Πατριάρχης, ο οποίος διεκδικεί τα πνευματικά πρωτεία στον χριστιανικό κόσμο. Όλα τα κράτη, στα οποία η Ορθοδοξία αποτελεί την επικρατούσα θρησκεία, υπερασπίστηκαν εγκαίρως το μέχρι τούδε στάτους της Αγίας Σοφίας· το ίδιο και όλες οι μητροπόλεις και τα πατριαρχεία που ευρίσκονται σε άλλες χώρες. Όλα, εκτός από το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, με επικεφαλής τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο. Αλλά και την «Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία», με επικεφαλής τον Επιφάνιο. Πώς μπορεί κανείς να το κατανοήσει αυτό; Άραγε γι’ αυτούς η Αγία Σοφία δεν αποτελεί ιερό τόπο; Ή αποδείχθηκαν ανίκανοι για τον ιερό τίτλο που φέρουν; Ή στα βάθη της ψυχής τους συμπαθούν το Ισλάμ; Ποια μπορεί να είναι η εκτίμηση των Ουκρανών πιστών για μια τέτοια αδιαφορία;

Επιπλέον, ήδη μετά τη διεξαγωγή από το Χριστιανικό Λαϊκό Κίνημα της συγκέντρωσης στην πλατεία Μιχάηλοβσκα, στις 28 Ιουλίου, την παραμονή της Μέρας του Βαπτίσματος της Ρωσίας, ο πρεσβευτής της Τουρκίας στο Κίεβο Γιαγκμούρ Αχμέτ Γκιουλντερέ δήλωσε σε συνέντευξή του στο πρακτορείο Interfax ότι εφόσον «η Ουκρανία είναι η εστία για μεγάλο αριθμό μουσουλμάνων, συμπεριλαμβανομένων, βεβαίως, και των Τατάρων της Κριμαίας», «απευθύνθηκαν σ’ εμάς με την παράκληση για συνεργασία και βοήθεια προς την Ουκρανία και τη μουσουλμανική της κοινότητα για την ανέγερση μουσουλμανικού τεμένους στο Κίεβο». Επίσης ο Τούρκος πρεσβευτής εξέφρασε τη βεβαιότητα, ότι το σχέδιο αυτό θα προσδώσει ένα ξεχωριστό, μοναδικό συμπλήρωμα στην ομορφιά του Κιέβου, τον χαρακτήρα και την όψη του. Το τέμενος σχεδιάζεται να ανεγερθεί στο κέντρο της πόλης.

Με αυτό το ζήτημα θα έπρεπε να ασχοληθεί ο επικεφαλής της «ΟΟΕ» Επιφάνιος. Ωστόσο ούτε ασχολήθηκε, ούτε προτίθεται, κατά τα φαινόμενα, ν’ ασχοληθεί. Γι’ αυτό και οι πιστοί στην πλατεία Μιχάηλοβσκα στις 26 Ιουλίου εξέφρασαν την απαίτηση να μεταβιβαστεί ο τίτλος του επικεφαλής της «ΟΟΕ» στον Βίνιτσας Συμεών, απελευθερώνοντας έτσι τον Επιφάνιο από το ασήκωτο αυτό «φορτίο».

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Τρίτη 7 Ιουλίου 2020

Η στρατηγική επιλογή της Αρμενίας στον ενεργειακό τομέα

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Η Ρωσία είναι ισχυρή στον τομέα της ατομικής ενέργειας, τόσο εντός της δικής της επικράτειας, όσο και στο εξωτερικό. Έχοντας κατασκευάσει τον πρώτο σταθμό ατομικής ενέργειας στον κόσμο στα μέσα της δεκαετίας του ‘60 του προηγούμενου αιώνα, οι Ρώσοι συνεχίζουν να κρατούν τα πρωτεία σε αυτόν τον τομέα, σχεδιάζοντας Ατομικούς Ενεργειακούς Σταθμούς (ΑΕΣ) για χώρες της Ευρώπης, της Λατινικής Αμερικής και της Ασίας. Τι γίνεται όμως με την «κληρονομιά» του παρελθόντος – τους ατομικούς ηλεκτρικούς σταθμούς των οποίων ολοκληρώνεται ο χρόνος ενεργής εκμετάλλευσης; Συνήθως τέτοιου είδους εγκαταστάσεις τις εκσυγχρονίζουν και τις θέτουν εκ νέου σε λειτουργία. Σε ακραίες περιπτώσεις τις κατασκευάζουν εκ νέου και εξολοκλήρου. Μερικές φορές ωστόσο συμβαίνει ένας ΑΕΣ που βρίσκεται σε δύσκολη και σεισμογενή περιοχή να αποτελεί όχι μόνο οικονομικό, αλλά και πραγματικό πολιτικό πρόβλημα για μια σειρά από χώρες. Λαμπρότατο παράδειγμα αποτελεί ο ΑΕΣ στο Μετσαμόρ της Αρμενίας, που κατασκευάστηκε από τη Σοβιετική Ένωση το 1969. Ο σταθμός αυτός εξασφαλίζει το 40% των αναγκών της Αρμενίας σε ηλεκτρική Ενέργεια.

Μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ ο ΑΕΣ του Μετσαμόρ για κάποια περίοδο σταμάτησε να λειτουργεί, κάτι που εν πολλοίς σχετιζόταν με πολιτικούς λόγους. Ωστόσο το γεγονός αυτό είχε αρνητικότατη επίδραση στην οικονομία της Αρμενίας. Έγινε προφανές, ότι ο ΑΕΣ του Μετσαμόρ στην τρέχουσα οικονομική πραγματικότητα είναι απλώς αναντικατάστατος, ενώ οι συνεχιζόμενες προστριβές με το Αζερμπαϊτζάν και την Τουρκία περιορίζουν τη δυνατότητα κατασκευής οποιωνδήποτε άλλων ενεργειακών εγκαταστάσεων κοντά στα σύνορα με αυτές τις χώρες. Γι’ αυτό θέτοντας το σταθμό και πάλι σε λειτουργία το 1995, η ηγεσία της Αρμενίας άρχισε να αναζητεί τη δυνατότητα εκσυγχρονισμού του ΑΕΣ του Μετσαμόρ. Ο λόγος για την κατασκευή ενός νέου ενεργειακού μπλοκ είχε ήδη ξεκινήσει από τις αρχές της δεκαετίας του 2000, είχε ακουστεί μάλιστα και το απαραίτητο ποσό –γύρω στα 5 δισ. δολάρια. Ωστόσο δεν έγινε κατορθωτή η επίλυση αυτού του ζητήματος– πότε δεν υπήρχε αρκετή πολιτική βούληση και πότε παρουσιάζονταν οικονομικά προβλήματα. Τώρα πλέον, 25 χρόνια μετά την επαναλειτουργία του σταθμού, ο ΑΕΣ του Μετσαμόρ αποτελεί πραγματικό πολιτικό εργαλείο για την άσκηση πίεσης προς την Δημοκρατία της Αρμενίας από την πλευρά μιας σειράς μεγάλων κρατών του κόσμου.

Έτσι λοιπόν, στην ΕΕ ευθέως συνδέουν την ανάγκη κλεισίματος του σταθμού με την «πεπαλαιωμένη κατασκευή» και τη «μη-οικολογικότητά» του. Και αυτό παρά το γεγονός, ότι ο ΑΕΣ του Μετσαμόρ άντεξε πολλές φορές σεισμικές δονήσεις μέχρι και 7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Ως εναλλακτική λύση οι εκπρόσωποι της ΕΕ και των ΗΠΑ προτείνουν τη δυνατότητα κατασκευής ενός εντελώς νέου ΑΕΣ με δύο ενεργειακά μπλοκ, των 300 και των 600 MWatt αντίστοιχα. Σύμφωνα με τα φανερά δεδομένα, οι προβλεπόμενες δαπάνες θα φτάσουν τα 6 έως 9 δισ. Δολάρια, κάτι που για τη φτωχή Αρμενία θα αποτελέσει δυσβάσταχτο οικονομικό ζυγό. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός, ότι αυτό το κατανοούν απόλυτα οι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί εταίροι, γι’ αυτό και προτείνουν στην Αρμενία τη χορήγηση δανείου με ειδικούς όρους. Μόνο που η απόσβεση αυτού του δανείου θα οδηγήσει αναπόφευκτα στην αύξηση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας για τον πληθυσμό της χώρας, κάτι που μπορεί να προκαλέσει έως και λαϊκές εξεγέρσεις. Η διακοπή της λειτουργίας του ΑΕΣ του Μετσαμόρ είναι επίσης εξαιρετικά βολική για τους γείτονες της Αρμενίας, το Αζερμπαϊτζάν και την Τουρκία. Πρώτον, σε μια τέτοια περίπτωση η Αρμενία θα απολέσει την ενεργειακή της ανεξαρτησία και θα υποχρεωθεί να ζητήσει βοήθεια από τους πολιτικούς της αντιπάλους, οι οποίοι ενδιαφέρονται να περάσουν μέσα από το έδαφος της Αρμενίας τα δικά τους ενεργειακά συστήματα. Δεύτερον, η αναμενόμενη φτωχοποίηση του πληθυσμού της Αρμενίας θα προκαλέσει αντίστοιχα τη μείωση της αμυντικής της ικανότητας, κάτι που ευθέως εξυπηρετεί τα συμφέροντα του Αζερμπαϊτζάν σε σχέση με την παρατεταμένη στρατιωτική διαμάχη με την Αρμενία στο Ναγκόρνι (Ορεινό) Καραμπάχ.

Το Νοέμβριο του 2019 η Αρμενία και η Ευρωπαϊκή Ένωση υπέγραψαν Συμφωνία Διευρυμένης και Καθολικής Συνεργασίας (СЕРА). Ως αντάλλαγμα για το κλείσιμο του ΑΕΣ του Μετσαμόρ η ΕΕ πρότεινε στην Αρμενία την υπογραφή Συμφωνίας Οικονομικής Συνεργασίας στα πρότυπα της αντίστοιχης με την Ουκρανία και να τεθεί σε ισχύ ένα καθεστώς μέγιστης εμπορικής εύνοιας. Ένα από τα σημεία της Συμφωνίας αποτελεί η ανάγκη για κλείσιμο του εν λειτουργία ενεργειακού μπλοκ του ΑΕΣ του Μετσαμόρ και την συνεπακόλουθη αντικατάστασή του με «νέες ενεργειακές μονάδες». Και αυτό παρά το γεγονός, ότι το χρονικό διάστημα εκμετάλλευσης του εν λειτουργία ενεργειακού μπλοκ, το οποίο εξυπηρετούν Ρώσοι ατομικοί επιστήμονες και εργαζόμενοι, ολοκληρώνεται μόλις το 2026. Τώρα, μετά την υπογραφή της Συμφωνίας με την ΕΕ, η Αρμενία χρειάζεται ισχυρή πολιτική βούληση, ώστε να μπορέσει να συμφιλιώσει τους Ρώσους και τους Ευρωπαίους ατομικούς επιστήμονες στο έδαφός της.

Είναι προφανές, ότι η κατασκευή νέων ενεργειακών μπλοκ ενός ΑΕΣ με μεγαλύτερη ισχύ σε μια σεισμογενή περιοχή είναι ζήτημα που εμπεριέχει μεγάλο ρίσκο. Αλλά και οικονομικά είναι εξαιρετικά δύσκολο. Η «Rosatom» (στμ: ρωσική κρατική εταιρεία ατομικής ενέργειας) προτείνει ένα εξελικτικό πλάνο – τον σταδιακό εκσυγχρονισμό των υπαρχόντων ενεργειακών μπλοκ. Ενώ τις προσπάθειες των Ευρωπαίων και των Αμερικανών να επιβάλουν στην Αρμενία νέα σχέδια στον τομέα της ατομικής ενέργειας η Ρωσία, όπως είναι λογικό, τις αντιλαμβάνεται ως προσπάθεια απομάκρυνσής της από δική της ζώνης πολιτικών και οικονομικών συμφερόντων. Γίνεται κατανοητό, ότι εάν η Αρμενία είναι έτοιμη να ανανεώσει ή να κατασκευάσει εξαρχής τον ΑΕΣ της, η Ρωσία μπορεί να της προτείνει τους πλέον ευνοϊκούς οικονομικούς και τεχνολογικούς όρους. Το πρόβλημα έγκειται στο ότι η Αρμενία δεν έχει διέξοδο προς τη θάλασσα και η συγκοινωνία με τον ΑΕΣ του Μετσαμόρ μπορεί να πραγματοποιηθεί αποκλειστικά μέσω σιδηροδρόμου. Το να προσπαθήσει κανείς να μεταφέρει για τον νέο ΑΕΣ κανονικά μπλοκ διαμέτρου 7-8 μέτρων μέσω του συμβατικού οδικού δικτύου είναι ένα ζήτημα ασύλληπτο. Για την «Rosatom» το ζήτημα αυτού είναι προ πολλού λυμένο, αφού στη Ρωσία είχαν σχεδιαστεί ειδικά μπλοκ για τον ΑΕΣ του Μετσαμόρ, τα οποία μπορούν να μεταφερθούν με ασφάλεια μέσω ειδικής σιδηροδρομικής γραμμής, χωρίς να δημιουργούν προβλήματα στους σιδηροδρομικούς συρμούς που περνούν από διπλανές γραμμές.

Παρά το προφανές όλων των προαναφερθέντων παραγόντων, η σημερινή ηγεσία της Αρμενίας δεν είναι ακόμη σε θέση να κάνει την τελική της επιλογή υπέρ του ενός ή του άλλου «ενεργειακού παίκτη». Χωρίς αμφιβολία, η πιο οικονομική επιλογή για την Αρμενία είναι η παράταση της λειτουργίας του δεύτερου εν ενεργεία μπλοκ του ΑΕΣ του Μετσαμόρ για μία ακόμη δεκαετία. Ωστόσο σε αυτή την περίπτωση η Αρμενία θα στερηθεί τη δυνατότητα υποστήριξης από την πλευρά της ΕΕ και θα δεχθεί για πολλοστή φορά προκλήσεις από την πλευρά της Τουρκίας και του Αζερμπαϊτζάν, χώρες που συνεργάζονται στενά στον ενεργειακό τομέα. Αλλά και κάθε λόγος περί «ευρωπαϊκού δρόμου» της Αρμενίας θα πρέπει να ξεχαστεί. Από την άλλη, το κλειδί για την επίλυση του ζητήματος του Ναγκόρνι Καραμπάχ βρίσκεται στα χέρια της Ρωσίας, η οποία επί μακρόν έπαιζε και παίζει το ρόλο ενός αποτελεσματικού διαιτητή σε αυτή τη δύσκολη διαμάχη. Αλλά και όλες τις τεχνικές δυνατότητες για τον εκσυγχρονισμό ενός δικού της, επί της ουσίας, έργου, η «Rosatom» τις διαθέτει. Θα μπορέσει, άραγε, η Ρωσία να γίνει ένας αξιόπιστος εταίρος, μειώνοντας όλα τα υπάρχοντα ρίσκα για την Αρμενία; Ο χρόνος θα δείξει…

Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Παρασκευή 5 Ιουνίου 2020

Η αντιφατικότητα της πολιτικής του Πάπα Φραγκίσκου Α’

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Ο πρώτος στην ιστορία Πάπας από την αμερικανική ήπειρο, ο Φραγκίσκος Α’, αποτελεί φιγούρα αντιφατική και αμφίσημη. Ο ερχομός του στον παπικό θρόνο σηματοδοτήθηκε επίσης από την πρώτη μετά από 600 χρόνια εθελοντική παραίτηση από αυτόν του προηγούμενου Πάπα, Βενέδικτου ΙΣΤ’. Επιπλέον ο Φραγκίσκος είναι εκπρόσωπος του Τάγματος των Ιησουιτών, μέλη του οποίου ουδέποτε στο παρελθόν είχαν τοποθετηθεί επικεφαλής της Καθολικής Εκκλησίας. Όλα τα παραπάνω, ωστόσο, ωχριούν μπροστά στις ιδέες και τους νεωτερισμούς που προωθεί ο Πάπας Φραγκίσκος.

Ένας Θεός για όλες τις θρησκείες

Ο «Ένας Θεός» αποτελεί επαναστατική σκέψη για έναν κόσμο με μεγάλο αριθμό διαφορετικών πολιτισμών και εθνικοτήτων. Την εποχή της παγκοσμιοποίησης, έστω προσωρινά διακεκομμένης εξαιτίας της πανδημίας (στμ: του κορωνοϊού), μία τέτοια προσέγγιση βοηθά την εκκλησία να προσαρμοστεί στα συμφέροντα των παγκόσμιων ελίτ. Λαμβάνοντας υπόψη, ότι ένα από τα κυριότερα καθήκοντα του Πάπα Φραγκίσκου, (κατά την προσωπική του πεποίθηση) είναι η επίλυση του προβλήματος της μετανάστευσης, τότε μπορεί κανείς να αντιληφθεί την προσέγγισή του αυτή ως επιδίωξη ενός κόσμου ενοποιημένου, όπου η (κοινωνική) ανισότητα θα πρέπει να εξαφανιστεί και όπου διακηρύσσονται οι ιδέες της ελευθερίας και της αδελφοσύνης. Το ερώτημα είναι μόνο εάν η εκκλησία θα μπορέσει να παραμείνει ανεξάρτητη από τα συμφέροντα των παγκοσμιοποιητών, οι οποίοι προφανώς αντιλαμβάνονται τις παραπάνω έννοιες με τον δικό τους τρόπο. Όμως με τέτοιου είδους ζητήματα η σχολή των Ιησουιτών τα καταφέρνει με τον δικό της τρόπο…

Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του ίδιου του Πάπα, αποκορύφωση του χριστιανισμού αποτελεί γι’ αυτόν το πρόσωπο του Φραγκίσκου της Ασίζης, που διακρινόταν για τον ακραίο ασκητισμό και μυστικισμό του. Σύμφωνα με τα λεγόμενά του, η θρησκευτική πορεία του Φραγκίσκου (της Ασίζης) αποτελεί το αποκορύφωμα για όσους πιστεύουν στον «Ένα Θεό», δημιουργό της Οικουμένης. Ωστόσο δεν θα ήταν φρόνιμο να κατηγορήσει κανείς τον Πάπα για «δογματικό φιλελευθερισμό» – αυτό που προτείνει είναι απλώς το να μην εχθρεύεται κανείς ανθρώπους με διαφορετικό θρήσκευμα, ενθυμούμενος την «ενιαία θεϊκή αρχή». Ο Πάπας Φραγκίσκος συνεχίζει τη ζωή του παραδοσιακού καθολικισμού, εναντιούμενος στους γάμους ατόμων του ίδιου φύλου και υποστηρίζοντας τις παραδοσιακές οικογένειες.

Κριτική του σημερινού οικονομικού συστήματος και της «πολυπολιτισμικότητας»

Παρά την ανεκτική του στάση προς τους μετανάστες, ο Πάπας Φραγκίσκος δεν υποστηρίζει τις ιδέες της «πολυπολιτισμικότητας». Αντιθέτως, κατηγορεί τις ευρωπαϊκές αρχές για «εξώθηση» ανθρώπων στη μετανάστευση, εφιστώντας την προσοχή των πολιτικών στο απαράδεκτο γεγονός της χρήσης της γης των μεταναστών και της απουσίας οποιασδήποτε μορφής βοήθειας προς τις χώρες καταγωγής τους από την πλευρά της «αχόρταγης» Ευρώπης. Η θέση του Φραγκίσκου είναι προφανής – κατηγορεί την ιμπεριαλιστική πολιτική των σύγχρονων δυτικών καθεστώτων, που προκαλούν πολέμους και καταστροφές στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική. Με αυτόν τον τρόπο η θέση του διαφέρει ριζικά από την προσέγγιση των Ευρωπαίων και Αμερικανών (νεο)φιλελεύθερων.

Θα προσθέσω άλλη μια φορά το επίθετο «πρώτος» – ο Πάπας Φραγκίσκος είναι ο πρώτος Πάπας που αναδεικνύει αυτό το ζήτημα σε όλο του το εύρος και σε αντίθεση με τους Ευρωπαίους και Αμερικανούς «δημοκράτες». Και μια τέτοια θέση αποκαλύπτει τις προφανείς σοσιαλιστικές απόψεις του. Έτσι λοιπόν, μιλώντας στον ΟΑΣΕ (Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη, στμ) το 2014, ο Πάπας Φραγκίσκος άσκησε κριτική στην «οικονομία του καταναλωτισμού» και την εξάρτησή της από τον μαζικό ηδονισμό που επιβλήθηκε στους ανθρώπους. Κατά τα τελευταία 100 χρόνια οι Ποντίφικες ουδέποτε χρησιμοποιούσαν τέτοια φρασεολογία. Βεβαίως, υπάρχει αρκετή δόση λαϊκισμού στα λεγόμενά του. Φράσεις του τύπου «Επιλέγουμε Θεό, όχι πλούτο» ή «Ο κόσμος είναι μεθυσμένος από το πνεύμα της κατανάλωσης και της εξωτερικής λάμψης» χρησιμοποιούνται κατά κόρον εδώ και καιρό, ωστόσο ο νέος Πάπας τις χρησιμοποιεί ενεργά, επιτυγχάνοντας με αυτόν τον τρόπο να αυξάνει το κύρος του ανάμεσα στα φτωχότερα πληθυσμιακά στρώματα.

Αυτόνομη συνείδηση

Κατά την άποψη του Πάπα Φραγκίσκου, η συνείδηση κάθε ανθρώπου είναι αυτόνομη – ο καθένας πρέπει να υπακούει στην προσωπική του συνείδηση. Όπως ισχυρίζεται, ο κάθε άνθρωπος κατανοεί με τον δικό του τρόπο τις έννοιες του Καλού και του Κακού, κάτι που αποτελεί μέγα δώρο της Χάρης του Θεού.

Τέτοιου είδους θαρραλέες, όσο και αμφίσημες τοποθετήσεις δεν διαφεύγουν της προσοχής των συντηρητικών της θρησκείας και της πολιτικής, αυξάνοντας την έλλειψη κατανόησης από την πλευρά τους. Τα δε ΜΜΕ διαστρεβλώνουν επίτηδες τα λεγόμενα του Πάπα Φραγκίσκου, ο οποίος απλώς προσπαθεί να προσαρμόσει τις χριστιανικές αλήθειες στη σημερινή εποχή, διατηρώντας την εσωτερική πιστότητα της διδασκαλίας. Επί του πρακτέου, οι διαφωνίες ανάμεσα σε διαφορετικές ομάδες πιστών οξύνονται περισσότερο. Και ο διχασμός ενισχύει την έλλειψη εμπιστοσύνης προς το Βατικανό, μεταξύ άλλων και εξαιτίας των σκανδάλων που ξέσπασαν στο εσωτερικό της Καθολικής Εκκλησίας εξαιτίας της ανάξιας συμπεριφοράς κάποιων ιερωμένων.

Οι κατηγορίες για διαστρέβλωση της χριστιανικής διδασκαλίας

Η αρνητική σχέση του Πάπα Φραγκίσκου προς τους «καρχαρίες» της σημερινής παγκόσμιας οικονομίας και η κριτική του προς την επιθετική εξωτερική πολιτική των μεγάλων χωρών του κόσμου δεν διαφεύγουν της προσοχής κάποιων. Ειδικότερα, εξαιρετικά ενοχλημένοι είναι οι επίσημοι εκπρόσωποι της Ουάσιγκτον και των Βρυξελλών. Δεν πάνε πίσω, ωστόσο, ούτε οι ιερωμένοι. Ανάμεσά τους ξεχώρισε η ομάδα καθολικών ιερέων από τις ΗΠΑ, υπό την καθοδήγηση του «ιδιόμορφου» καρδινάλιου Ρέιμοντ Μπερκ. Στα μέσα του 2016 η ομάδα αυτή απέστειλε στον Πάπα Φραγκίσκο αίτημα για διευκρίνιση σειράς λεπτομερειών από το 8ο κεφάλαιο της Μετασυνοδικής Αποστολικής Παραίνεσης Amoris Laetitia. Την ομάδα αυτή υποστήριξαν επίσης και οι εκπρόσωποι της Καθολικής Εκκλησίας των μετασοβιετικών κρατών. Το νόημα των διευκρινίσεων συνοψίζεται στο ότι ο Πάπας Φραγκίσκος πολύ συχνά εκφράζεται διφορούμενα, ειδικά στις περιπτώσεις που επιτρέπει να λαμβάνουν τη Θεία Κοινωνία άτομα που διάγουν βαρύ αμαρτωλό βίο. Επίσης οι συντηρητικοί Αμερικανοί καθολικοί ιερωμένοι δεν άφησαν χωρίς προσοχή και τις τοποθετήσεις περί «προσωπικής συνείδησης». Επιπλέον, ορισμένοι καθολικοί επίσκοποι δήλωσαν ξεκάθαρα ότι σήμερα η Εκκλησία της Ρώμης βρίσκεται σε κατάσταση «δογματικού σχίσματος».

Παράλληλα με τις κατηγορίες περί διαστρέβλωσης της διδασκαλίας του Χριστού, στην πλευρά του Πάπα Φραγκίσκου εκτοξεύθηκαν και κατηγορίες για απόκρυψη (του σκανδάλου της) παιδοφιλίας. Την πρωτοβουλία για την εκτόξευση αυτών των βαρύτατων κατηγοριών έλαβε ο πρώην νούντσιος (πρεσβευτής) του Βατικανού στις ΗΠΑ, Κάρλο Μαρία Βιγκάνο, ο οποίος μάλιστα απαίτησε από τον Ποντίφικα να παραιτηθεί από τον θρόνο του. Ο λόγος γινόταν για τον πρώην, πλέον, καρδινάλιοι Θίοντορ ΜακΚάρικ, το όνομα του οποίου είχε εμπλακεί σε σκάνδαλο παιδοφιλίας και το ότι ο Φραγκίσκος για αρκετό χρονικό διάστημα δεν είχε λάβει κανένα μέτρο εναντίον του. Αργότερα, ωστόσο, αποδείχθηκε ότι ο Ποντίφικας απλώς δεν γνώριζε τίποτε για τη συγκεκριμένη υπόθεση.

Συνοψίζοντας, θα λέγαμε πως λόγω της επιδίωξης να εισαγάγει το «νέο» στη ζωή της εκκλησίας, μπορεί κανείς να «πιάσει» πολύ συχνά τον νέο Πάπα να φάσκει και να αντιφάσκει, κάτι το οποίο, ασφαλώς, χρησιμοποιούν ιδιαίτερα οι αντίπαλοί του. Για παράδειγμα, το συμβάν με την αποστολική αντιπροσωπεία στους κατοίκους του Αμαζονίου, όταν ο Πάπας Φραγκίσκος εκδήλωσε τον προσωπικό σεβασμό του προς την Πατσαμάμα, μία από τις κύριες θεότητες των τοπικών λαών. Η επιδίωξη του Ποντίφικα για «ειρήνη σε όλον τον κόσμο» δεν αποφεύγει τις συγχύσεις – κατά καιρούς ο ίδιος υποστηρίζει τις ανθρωπιστικές πολιτικές πότε των ΗΠΑ και πότε της Κίνας, πότε της ΕΕ και πότε της Ρωσίας, κάτι που τελικά τον χαρακτηρίζει ως εκκλησιαστικό πολιτικό «παντός καιρού».

Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »

Σάββατο 9 Μαΐου 2020

Ευρωπαίοι επιστήμονες, πολιτικοί και κοινωνικοί ακτιβιστές για τις σύγχρονες μορφές φασισμού και ναζισμού

Του Ντμίτρι Κερασίδη

Στις παραμονές της 9ης Μαΐου επιστήμονες, πολιτικοί και κοινωνικοί ακτιβιστές έλαβαν μέρος στη διεθνή on line συνδιάσκεψη «Μέρα Νίκης. Γεγονότα. Ιδέες», που διοργανώθηκε από το βελγικό γεωπολιτικό κίνημα Euro-Rus.

Οι συμμετέχοντες παρουσίασαν μια σειρά από ομιλίες αφιερωμένες στην πολιτική, ιδεολογική και ψυχολογική βάση του ναζισμού, ερευνώντας τα αίτια και τις συνέπειες του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και της Δίκης της Νυρεμβέργης. Συζήτησαν επίσης για τη σύγχρονη παγκοσμιοποίηση, την ψηφιοποίηση, τις ιδέες του αντικομμουνισμού και του φασισμού, έθιξαν τις περιπτώσεις κατεδάφισης μνημείων αφιερωμένων στους Σοβιετικούς στρατιώτες και το μποϊκοτάζ του εορτασμού της Νίκης στις 9 Μαΐου από μια σειρά ηγετών ευρωπαϊκών κρατών. Ξεχωριστό θέμα συζήτησης αποτέλεσε η διερεύνηση των αιτίων της εμφάνισης των σύγχρονων περιοριστικών μέτρων, δεδομένου ότι σε συνθήκες πανδημίας παίζονται τα πλέον απάνθρωπα σενάρια, που θυμίζουν ενίοτε μια εναλλακτική λύση προς τον πυρηνικό πόλεμο.

Κατά την έναρξη της συνδιάσκεψης ο Κρις Ρομάν, Πρόεδρος του βελγικού γεωπολιτικού κινήματος Euro-Rus, ιδέα του οποίου αποτελεί η δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού χώρου από το Δουβλίνο έως το Βλαδιβοστόκ, κάλεσε τους συγκεντρωμένους να μην ξεχνούν τις αποτρόπαιες πράξεις των ιμπεριαλιστικών καθεστώτων του παρελθόντος. Πρώτα απ’ όλα επειδή η σύγχρονη «κορωνοκρίση» προκαλεί πείνα, εξαθλίωση και ηθική σκλήρυνση, αποτέλεσμα των οποίων, όπως δείχνει η Ιστορία, γίνεται ο ερχομός στην εξουσία ακραίων στοιχείων. Κατά την άποψή του, η σύγχρονη «εξημέρωση μέσω του κορωνοϊού», όταν παντού περιορίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα, μαθαίνει τους ανθρώπους να γίνονται υπάκουοι υπηρέτες οποιουδήποτε καθεστώτος. «Δεν υπάρχει καμία διαφορά ανάμεσα στη φυλακή με το ηλεκτρονικό βραχιολάκι και την υποχρεωτική απομόνωση με μάσκα», σημείωσε. Και υπογράμμισε, ότι εάν παλιότερα σκότωναν τους ανθρώπους λόγω της εθνικότητας ή του κοινωνικού τους στάτους, σήμερα στο στόχαστρο βρίσκονται κυρίως οι φτωχοί, δεδομένου ότι η «διαλογή» των ανθρώπων θα γίνεται πλέον με βάση την οικονομική τους κατάσταση.

Ο Κρις Ρομάν καλεί να θυμηθούμε τις παραδοσιακές σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων όταν στον άνθρωπο εξετάζεται πρώτα απ’ όλα η καρδιά και η ανθρωπιά του. Τον Βέλγο ακτιβιστή υποστήριξε η Νατάλια Βιτρένκο, Πρόεδρος του Προοδευτικού Σοσιαλιστικού Κόμματος της Ουκρανίας, της οποίας η ομιλία είχε θέμα «Ναζισμός και πόλεμος – επικίνδυνοι παραλληλισμοί της Ιστορίας». Η Ουκρανή πολιτικός συμφώνησε ότι την τρέχουσα «κορωνοκρίση» μπορούν να εκμεταλλευτούν ακραία (δεξιά) κινήματα στην πολιτική και να εγκαθιδρύσουν τη δική τους δικτατορία.

Στην on line συνδιάσκεψη έλαβε μέρος ο Ιταλός ηθοποιός και κοινωνικός ακτιβιστής Φάμπιο Φράτι. Αναφέρθηκε στις τρέχουσες πολιτικές εξελίξεις στην πλέον παθούσα από τον κορωνοϊό χώρα της Ευρώπης – την Ιταλία. Κατά την άποψή του, σήμερα στην Ιταλία η φασιστική ιδεολογία κρύβεται πίσω από την «ελευθερία του ανθρώπου» και τις ιδέες του παγκόσμιου κεφαλαίου, ενώ «φασίστες» συνηθίζουν να αποκαλούν παραπλανητικά όσους εκφράζονται κατά της παγκοσμιοποίησης και υπέρ ενός (πολιτικού) συντηρητισμού. Υπογράμμισε επίσης, ότι χωρίς τις μεγάλες θυσίες της ΕΣΣΔ και του σοβιετικού λαού πριν από 75 χρόνια, ο σημερινός κόσμος της Ευρώπης δεν θα ήταν ο ίδιος, όπως τον ξέρουμε σήμερα.

Οι συμμετέχοντες στην συνδιάσκεψη συνέταξαν τα παρακάτω ντοκουμέντα:

Διακήρυξη «Μέρα Νίκης – Παγκόσμια Μέρα»,
Δήλωση προς τον ΟΑΣΕ (Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη) για την αποτροπή των βανδαλισμών σε μνημεία των πολεμιστών του Σοβιετικού Στρατού κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο σε χώρες της Ευρώπης,
Δήλωση προς το Ευρωκοινοβούλιο για το ανεπίτρεπτο της «επανασυγγραφής» της Ιστορίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, δεδομένου ότι μια τέτοια ενέργεια αποτελεί έγκλημα κατά της Ανθρωπότητας.

Στον κατάλογο των ομιλητών της συνδιάσκεψης συμπεριλήφθηκαν εκπρόσωποι χωρών όπως το Βέλγιο, η Ιταλία, η Ουκρανία, η Λευκορωσία, η Μολδαβία, η Πολωνία, η Βουλγαρία, η Τσεχία κ.ά. Ο κατάλογος των συμμετεχόντων ήταν ακόμη πιο ευρύς, αφού συμπεριλήφθηκαν εκπρόσωποι από 20 ευρωπαϊκές χώρες.

Δείτε το βίντεο από τη συνδιάσκεψη εδώ:

Μετάφραση από τα Ρωσικά: Βασίλης Μακρίδης

Ντμίτρι Κερασίδης : Σχετικά με τον Συντάκτη

Διαβάστε Περισσότερα »